Κυριακή, 14 Απριλίου 2019

Αδίδακτο κείμενο της αρχαίας ελληνικής γραμματείας (Πλάτωνα Ζ΄Επιστολή, (326 b-d)


Χειρόγραφο με την Ζ΄Επιστολή
 ΘΕΜΑ: Πλάτωνα Ζ΄Επιστολή, (326 b-d)


Στην Ζ΄Επιστολή ο Πλάτωνας κάνει ένα διεξοδικό απολογισμό για τα τρία ταξίδια του στη Σικελία και αναφέρεται στις ελπίδες και τις απογοητεύσεις που συνδέονται με αυτά. Ξεκινάει με αναφορές στη νεανική του ηλικία και στις πολιτικές ζυμώσεις αυτής της περιόδου. Η τυραννία των τριάκοντα τον γέμισε, στην αρχή, με ελπίδες και καθώς ήταν εύπιστος εξαιτίας της νεότητας πίστεψε στις επαγγελίες τους για εγκαθίδρυση του δικαίου. Αηδίασε, όμως, όταν οι τύραννοι προσπάθησαν να χρησιμοποιήσουν τον Σωκράτη σαν όργανο της τρομοκρατίας τους, και σταμάτησε κάθε συνεργασία μαζί τους. Η θανατική καταδίκη του δασκάλου του, Σωκράτη, μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας, έδωσε το τελειωτικό χτύπημα στον Πλάτωνα. Η σκέψη του στρέφεται στη φιλοσοφία, τη μόνη ελπίδα για ένα καινούργιο μοντέλο ανθρώπινης κοινωνίας, που θα στηρίζεται σ' αυτή, με τους κυβερνήτες μύστες της φιλοσοφίας. Η Ζ΄Επιστολή είναι η απάντηση στους οπαδούς του τυράννου των Συρακουσών Δίωνα, οι οποίοι μετά τον θάνατό του ζήτησαν συμβουλές από τον Πλάτωνα

   
ΚΕΙΜΕΝΟ

   κακῶν οὖν οὐ λήξειν τὰ ἀνθρώπινα γένη, πρὶν ἂν ἢ τὸ τῶν φιλοσοφούντων ὀρθῶς γε καὶ ἀληθῶς γένος εἰς ἀρχὰς ἔλθῃ τὰς πολιτικὰς ἢ τὸ τῶν δυναστευόντων ἐν ταῖς πόλεσιν ἔκ τινος μοίρας θείας ὄντως φιλοσοφήσῃ. 
     Ταύτην δὴ τὴν διάνοιαν ἔχων εἰς ᾿Ιταλίαν τε καὶ Σικελίαν  ἦλθον, ὅτε πρῶτον ἀφικόμην. ἐλθόντα δέ με ὁ ταύτῃ λεγόμενος αὖ βίος εὐδαίμων, ᾿Ιταλιωτικῶν τε καὶ Συρακουσίων τραπεζῶν πλήρης, οὐδαμῇ οὐδαμῶς ἤρεσεν, δίς τε τῆς ἡμέρας ἐμπιμπλάμενον ζῆν καὶ μηδέποτε κοιμώμενον μόνον νύκτωρ, καὶ ὅσα τούτῳ ἐπιτηδεύματα συνέπεται τῷ βίῳ• ἐκ γὰρ τούτων τῶν ἐθῶν οὔτ' ἂν φρόνιμος οὐδείς ποτε γενέσθαι τῶν ὑπὸ τὸν οὐρανὸν ἀνθρώπων ἐκ νέου ἐπιτηδεύων δύναιτο—οὐχ οὕτως θαυμαστῇ φύσει κραθήσεται—σώφρων δὲ οὐδ' ἂν μελλήσαι ποτὲ γενέσθαι, καὶ δὴ καὶ περὶ τῆς ἄλλης ἀρετῆς ὁ αὐτὸς λόγος ἂν εἴη, πόλις τε οὐδεμία ἂν ἠρεμήσαι κατὰ νόμους οὐδ' οὑστινασοῦν ἀνδρῶν οἰομένων ἀναλίσκειν μὲν δεῖν πάντα εἰς ὑπερβολάς, ἀργῶν δὲ εἰς ἅπαντα ἡγουμένων αὖ δεῖν γίγνεσθαι πλὴν ἐς εὐωχίας καὶ πότους.

 Epistulae [Dub.], ed. J. Burnet, Platonis opera, vol. 5. Oxford: Clarendon Press, 1907 (repr. 1967): St III.309a-363e. (Cod: 17,213: Epist.) 

Λεξιλογική εξομάλυνση
ἀρχαί: οι εξουσίες
ἐμπίμπλημι: γεμίζω, χορταίνω κάποιον
οὐδαμῇ: πουθενά, με κανέναν τρόπο
πότος: το κρασοπότι, η κρασοκατάνυξη

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ

Γραμματική
  1. λήξειν, ἀφικόμηνἔλθῃ, κραθήσεται, οἰομένων: Να γίνει χρονική και εγκλιτική αντικατάσταση των  ρηματικών τύπων
  2. βίος εὐδαίμων, τραπεζῶν, τῶν ἐθῶν, οὑστινασοῦν: Να κλιθούν τα πτωτικά
  3. ὀρθῶς ,ἀληθῶς, εὐδαίμων, φρόνιμος, σώφρων: Να γίνει παραθετική αντικατάσταση των τύπων
Συντακτικό
  1. τῶν φιλοσοφούντων, ἔχων, ζῆν, νύκτωρ, σώφρων : Να αναγνωριστούν συντακτικά οι παραπάνω τύποι
  2. ἐκ γὰρ τούτων τῶν ἐθῶν οὔτ' ἂν φρόνιμος οὐδείς ποτε γενέσθαι τῶν ὑπὸ τὸν οὐρανὸν ἀνθρώπων ἐκ νέου ἐπιτηδεύων δύναιτο : Να βρεθεί ο λανθάνων υποθετικός λόγος και να μετατραπεί στα είδη του προσδοκωμένου και της αόριστης επανάληψης στο παρελθόν
  3. τῶν δυναστευόντων, ἡγουμένων : Να αναλυθούν οι μετοχές σε δευτερεύουσες προτάσεις


Απόδοση στα Νέα Ελληνικά
   οι γενεές των ανθρώπων δεν θα πάψουν να υποφέρουν, παρά όταν, ή εκείνοι που σωστά και γνήσια φιλοσοφούν, πάρουν στα χέρια τους την πολιτική εξουσία, ή οι πολιτικοί ηγέτες, από μια θεία βουλή, φιλοσοφήσουν αληθινά. Έχοντας, λοιπόν,αυτή την πίστη ήρθα στην Ιταλία και τη Σικελία, όταν ταξίδεψα εκεί για πρώτη φορά. Όταν, όμως, έφτασα, η ζωή που λεγόταν εκεί ευτυχισμένη, γεμάτη με ιταλιώτικα και συρακόσια τραπεζώματα από καμιά άποψη καθόλου δεν άρεσε σε μένα, να ζει δηλαδή κανείς γεμίζοντας το στομάχι δυο φορές τη μέρα και να μην κοιμάται ποτέ μόνος του τη νύχτα, και ακολουθώντας όσες συνήθειες συνοδεύουν τη ζωή αυτή, γιατί από τέτοια ήθη δεν θα μπορούσε κανείς από τους ανθρώπους που βρίσκονται κάτω από τον ουρανό να γίνει ποτέ λογικός, εάν έχει αυτή τη διαγωγή από νεαρή ηλικία- ούτε θα γίνει με τόσο αξιοθαύμαστη κράση- και δεν πρόκειται να γίνει ποτέ συνετός, και βέβαια η ίδια λογική άποψη μπορεί να ευσταθεί και για την υπόλοιπη αρετή, και καμιά πόλη δεν μπορεί να ηρεμήσει σύμφωνα με τους οποιουσδήποτε νόμους, αν οι άντρες νομίζουν ότι πρέπει να ξοδεύουν τα πάντα σε υπερβολικές καταχρήσεις και εάν, από την άλλη μεριά, έχουν τη γνώμη ότι πρέπει να είναι αργοί σε όλα εκτός από τα γλέντια και τα κρασοπότια.


Απαντήσεις στις ασκήσεις του Συντακτικού


  1. τῶν φιλοσοφούντων: επιθετική μετοχή ως γενική κτητική, με το αρθρο τό μπροστά γίνεται επιθετικός προσδιορισμός / ἔχων: τροπική μετοχή / ζῆν: τελικό απαρέμφατο, επεξήγηση στο βίος εὐδαίμων / νύκτωρ: επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου / σώφρων:  κατηγορούμενο στο οὐδείς μέσω του γενέσθαι.
  2. ει  ἐπιτηδεύοι...ἂν δύναιτο: Απλή σκέψη του λέγοντος/ ἂν επιτηδεύῃ...δυνήσεται / ει  ἐπιτηδεύοι...ἐδύνατο
  3. ἐκείνων οι ἐδυνάστευον/ει ἡγοῖντο...ἂν ἠρεμήσαι

Επιμέλεια: Ελένη Κ. Παπαδοπούλου, φιλόλογος




Πλάτων




Τρίτη, 9 Απριλίου 2019

Η περιγραφή μέσα στην αφήγηση: Διδακτική πρόταση (Νεοελληνική Γλώσσα)

   


  Η αφήγηση και η περιγραφή συνδέονται στενά. Μπορούν να συνυπάρχουν στο ίδιο κείμενο ή ακόμα και στην ίδια περίοδο. Όταν ένας συγγραφέας παρεμβάλλει μια περιγραφή σε ένα αφηγηματικό κείμενο, επιδιώκει :
  • Να σκιαγραφήσει τα πρόσωπα, να στήσει το σκηνικό της δράσης και γενικά να δώσει κρίσιμες πληροφορίες
  • Να πετύχει το πέρασμα από το ένα αφηγηματικό μέρος στο άλλο
  • Να προκαλέσει αγωνία και αναμονή στον αναγνώστη με την επιβράδυνση της δράσης, αφού η περιγραφή είναι στατική και προκαλεί κορυφώσεις πριν από την έκβαση της πλοκής
  • Να προσφέρει αισθητική απόλαυση

   Στο παρακάτω αφηγηματικό κείμενο του Ντίνου Χριστιανόπουλου, οι μαθητές κλήθηκαν να προσθέσουν κάποιες περιγραφές σε σημεία όπου θεώρησαν ότι έπρεπε να υπάρχουν, ώστε να επιτευχθούν οι παραπάνω στόχοι:

Ντίνος Χριστιανόπουλος

   Όταν τελείωσα το δημοτικό, η δασκάλα μου δ. Τζανή και ο διευθυντής μας κ. Φιδάνης θέλησαν να με γράψουν στο Πειραματικό, γιατί ήμουν πολύ καλός μαθητής, αλλά ο διευθυντής του Πειραματικού Ξηροτύρης με έδιωξε λέγοντας ότι τα χαρτιά μου ήταν λερωμένα (λεγόμουν Δημητρίου ή Δημητριάδης, και η δικαστική απόφαση δεν είχε βγει ακόμα). Έτσι κατέφυγα στο Β΄ γυμνάσιο, που θεωρούνταν το καλύτερο μετά το Αμερικανικό Κολλέγιο και το Πειραματικό. Εκεί με δέχτηκαν με αγάπη παρακάμπτοντας τα γραφειοκρατικά.

   Όμως οι καιροί ήταν δύσκολοι. Είχαμε γερμανική κατοχή και οι Γερμανοί είχαν επιτάξει το γυμνάσιο. Την πρώτη οκταταξίου την κάναμε πρόσφυγες στην Αγιά-Σοφιά και τη δευτέρα στην μητρόπολη. Το 1941-1942 ήταν η χειρότερη χρονιά. Είχε πέσει μεγάλη πείνα και οι άνθρωποι πέθαιναν στη μέση του δρόμου. Κι εγώ ο ίδιος κινδύνεψα να πεθάνω από πείνα δυο φορές, μια στις αρχές του 1942 και μια στα τέλη. Το πώς σώθηκα είναι άλλη ιστορία. Πάντως, όταν τελειώναμε τα μαθήματα, είχα μαζί μου μια σακούλα (μάλλον ένα πλεχτό δίχτυ) και έτρεχα αμέσως στο Καπάνι μήπως βρω τίποτε που να τρώγεται. Μια φορά, θυμάμαι, βρήκα έξι ρεβύθια, που τα κάναμε καφέ, μια άλλη φορά μισή πατάτα. Μια φορά βρήκα μια καρπουζόφλουδα και όρμησα σαν τρελός. Την έτρωγα και τρέχαν τα ζουμιά από το στόμα μου, οπότε ξαφνικά σηκώνω τα μάτια μου, και τι να δω;

⍗{Ο καθηγητής μου στεκόταν μπροστά μου. Ήταν ψηλός με γκρίζα αραιωμένα μαλλιά και σε αντίθεση με τις άλλες φορές που ήταν χαμογελαστός, αυτήν τη φορά ήταν βουρκωμένος. Φορούσε μια κοντομάνικη παλιά μπλούζα και ένα παλιό μισοσκισμένο παντελόνι. Τα παπούτσια του ήταν σκισμένα και τρύπια και τέλος φαινόταν στο δεξί του πόδι μια μεγάλη ουλή...} Γιαπαλάκης Δημήτρης 

 Ήθελα να με κατάπινε η γη, αλλά ο καθηγητής μου με πρόλαβε και μου είπε: «Μη στεναχωριέσαι, παιδί μου, κι εγώ γι’ αυτή τη δουλειά βρίσκομαι εδώ» και μου έδειξε κι αυτός ένα πλεχτό δίχτυ που είχε μαζί του και μάζευε απ’ τα σκουπίδια ό,τι έβρισκε. Ήταν συγκλονιστική και μοναδική εκείνη η στιγμή, αρχίσαμε να κλαίμε και οι δύο.

   Την άλλη χρονιά, αν και ακόμη κατοχή, τα πράγματα ήταν κάπως καλύτερα. Τότε διαδόθηκε στο σχολείο μας κάτι το απίθανο: Ο δεύτερος, και νεώτερος, γυμναστής μας τα είχε με την καθηγήτρια των τεχνικών, που ήταν αρκετά μεγαλύτερή του.

⍗{Η καθηγήτρια των τεχνικών, ήταν μια πολύ όμορφη γυναίκα. Ήταν γύρω στα 40. Ήταν ψηλή με ένα σαγηνευτικό βλέμμα το οποίο μάγευε οποιονδήποτε στο πέρασμά της.} Άννα Ευρυδόγλου

⍗ {...Ήταν ταιριαστό ζευγάρι. Η διαφορά των χρόνων κρυβόταν πίσω από μία σχέση με δυνατά συναισθήματα έρωτα και πάθους. Ψηλή, όμορφη και δείχνοντας αρκετά χρόνια νεότερη από ό,τι ήταν, στεκόταν δίπλα στο γυμνασμένο κορμί του γυμναστή μας. Και αυτός ψηλός, ψηλότερος από εκείνη και πιο γεροδεμένος. Ήταν και αυτή γυμνασμένη, όμως τα κιλά που της έλειπαν δεν της έδιναν την δυνατότητα να ξεχωρίζουν οι σχηματισμένοι κοιλιακοί της. Ξανθιά, με πλούσια ίσια μαλλιά και μάτια γαλανά, σαν το χρώμα της θάλασσας και του ουρανού. Χανόσουν μέσα τους. Αυτός ήταν λίγο πιο σκούρος, με μάτια πράσινα, βαθιά και αληθινά. Ήταν εντυπωσιακή η παρουσία και των δυο τους.}  Ειρήνη Βούλγαρη


 Βούιξε όλο το γυμνάσιο, αλλά κανείς δεν έβγαζε τσιμουδιά. Το ήξερε κι ο γυμνασιάρχης, αλλά έκανε πως δεν ήξερε. Ούτε οι μαθητές το συζητούσαν. Το θέμα αντιμετωπίστηκε με διακριτικότητα. Το ειδύλλιο ήταν δυνατό και, το σπουδαιότερο, η καθηγήτρια των τεχνικών έμαθε στο γυμναστή να ζωγραφίζει!

⍗   {Ο γυμναστής είχε καστανά σγουρά μαλλιά και μάτια χρώματος κεχριμπαρί που στις άκρες πρασίνιζαν.  Τα φρύδια του ήταν πυκνά, ενώ η μύτη του αρκετά μικρή και καλοσχηματισμένη. Είχε και ένα θεληματικό πηγούνι, το οποίο συνόδευαν τα χείλη του, που ήταν συνεχώς σε κατάσταση ξηρασίας. }  Αλεξάνδρα Ατματζίδου

 Και φαίνεται ότι τα μαθήματα ζωγραφικής πήγαιναν τόσο καλά, που ο γυμναστής έγινε ζωγράφος και άρχισε να εκθέτει τα ερασιτεχνικά του έργα. Πολλές δεκαετίες αργότερα, όταν είχα ανοίξει μια γκαλερί, με επισκέφθηκε ο γυμναστής –που με θυμόταν πολύ καλά- και είδε την έκθεση που φιλοξενούσα, τόλμησε μάλιστα να μου προτείνει να φιλοξενήσω κι αυτόν.

{ Η γκαλερί που είχα ανοίξει ήταν όλο και όλο 30 τετραγωνικά ίσα που την πρόσεχε κανείς όταν περνούσε από έξω και όταν τύχαινε το βλέμμα των περαστικών να πέφτει προς αυτήν ήταν λόγω των χρωμάτων και των σχεδίων που είχε στο εξωτερικό της,μόλις έμπαινες μέσα αντίκριζες τους κατάλευκους τοίχους που πάνω σε αυτούς είχαν τοποθετηθεί με προσοχή όμορφοι πίνακες από διάφορους καλλιτέχνες. Πάνω από κάθε έναν υπήρχε ένας δυνατός φωτισμός για να αναδεικνύει καλύτερα τις λεπτομέρειες του έργου.}  Θεανώ Αγγελίδου

Με πολλή ειλικρίνεια του απάντησα ότι ευχαρίστως θα τα έβλεπα και θα το συζητούσαμε, αλλά ο γυμναστής, που ήταν ήδη εγκατεστημένος στην Αθήνα, δεν ξαναφάνηκε.

  Το 1947 άρχιζα να ζωγραφίζω και εγώ, και ο νέος μας καθηγητής των τεχνικών, ο γνωστός ζωγράφος Διονύσιος Γιάκος, ήταν πολύ ευχαριστημένος από τις επιδόσεις μου και με πίεζε να δώσω εξετάσεις στη σχολή καλών τεχνών και να γίνω κι εγώ ζωγράφος.

{Ο καθηγητής μου από το σχολείο ήταν καλόκαρδος και ευαίσθητος άνθρωπος . Το κεφάλι του ήταν μακρόστενο με μεγάλα αυτιά σαν ηχεία . Είχε μαύρα καλοχτενισμένα μαλλιά, που έκαναν αντίθεση με τα μπιρμπιλωτά γαλάζια μάτια του . Είχε μικρή μύτη και ένα περιποιημένο μουστάκι το οποίο κάλυπτε τα μικρά του χείλη .} Δέσποινα Κριτσιάνη

 Ο Γιάκος πίστευε στην αξία μου και ως ζωγράφου και ως ποιητή, γιατί εν τω μεταξύ είχα αρχίσει να δημοσιεύω ποιήματα σε διάφορα περιοδικά, που ο καθηγητής μας τα παρακολουθούσε. Μια μέρα, λοιπόν, μου πρότεινε να μου κάνει το σκίτσο μου γιατί, όπως μου είπε, «εσύ κάποτε θα γίνεις σπουδαίος, ας υπάρχει και μια ζωγραφιά σου απ’ την εφηβική σου ηλικία». Εγώ ντρεπόμουν, αλλά κατά βάθος το ήθελα. Έτσι κάθισα ένα μεσημέρι μετά το μάθημα και μου έκανε όχι ένα αλλά τρία πολύ ωραία σκίτσα και –τι σύμπτωση!- το καλύτερο δημοσιεύτηκε σ’ ένα περιοδικό μαζί με κάποιο ποίημά μου που είχε βραβευτεί σε ένα ποιητικό διαγωνισμό. (Σαράντα πέντε χρόνια αργότερα, ο Γιάκος, που πλησίαζε τα εκατό, μου έστειλε μήνυμα με μια κοπέλα και μου είπε ότι με θυμόταν με αγάπη και ότι δικαιώθηκε στις προβλέψεις του).

   Τώρα που άνοιξα το κουτάκι των αναμνήσεων, τελειωμό δεν έχουν. Γι’ αυτό θα κλείσω με ένα ακόμη περιστατικό. Το 1948 ο γυμνασιάρχης μας Ηλίας Βαρβατσούλης, ήρθε μια μέρα στην τάξη μας διακόπτοντας το μάθημα του φιλολόγου μας, και μας είπε τα εξής: «Αγαπητά μου παιδιά, έχω σήμερα να σας πω κάτι πολύ συγκινητικό. Όπως ξέρετε ή δεν ξέρετε, ο αγαπητός μας συμμαθητής σας Κωνσταντίνος Δημητρίου ή Δημητριάδης είχε πρόβλημα με τα δύο επίθετα. Οι γονείς του κατέφυγαν στα δικαστήρια, αλλά τα δικαστήρια αργούσαν. Επιτέλους, μόλις προχτές βγήκε η απόφαση και έτσι από σήμερα θα λέγεται πλέον Δημητριάδης και όχι Δημητρίου. Ήταν μια μεγάλη στιγμή για την οικογένειά του και τον ίδιο. Σας παρακαλώ, λοιπόν, από σήμερα να μην τον ξαναφωνάξετε ποτέ Δημητρίου και να μην ξεχνάτε ότι πλέον και για σας και για την πολιτεία το κανονικό του επίθετο είναι Δημητριάδης. Κι εγώ που τον αγαπώ πολύ, του εύχομαι από καρδιάς να προκόψει στις σπουδές του ως Δημητριάδης». Επακολούθησαν δυνατά χειροκροτήματα –μόνο που εγώ δεν του έκανα το χατίρι και πρόκοψα όχι ως Δημητριάδης αλλά ως Χριστιανόπουλος.
_______________________________________________________________

Μουμουζιάς Γιώργος, Το δικό μας 2ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης : Μια διαδρομή ενός αιώνα, με συνταξιδιώτες τους μαθητές του, Θεσσαλονίκη , Κυριακίδη Αφοί, 2011


Οι παρεμβαλλόμενες περιγραφές:


Καθηγητής του 2ου Γυμνασίου: Ο καθηγητής μου στεκόταν μπροστά μου. Ήταν ψηλός με γκρίζα αραιωμένα μαλλιά και σε αντίθεση με τις άλλες φορές που ήταν χαμογελαστός, αυτήν τη φορά ήταν βουρκωμένος. Φορούσε μια κοντομάνικη παλιά μπλούζα και ένα παλιό μισοσκισμένο παντελόνι. Τα παπούτσια του ήταν σκισμένα και τρύπια και τέλος φαινόταν στο δεξί του πόδι μια μεγάλη ουλή...
Γιαπαλάκης Δημήτρης 

Καθηγήτρια τεχνικών: Η καθηγήτρια των τεχνικών, ήταν μια πολύ όμορφη γυναίκα. Ήταν γύρω στα 40. Ήταν ψηλή με ένα σαγηνευτικό βλέμμα το οποίο μάγευε οποιονδήποτε στο πέρασμά της.
Άννα Ευρυδόγλου

Το ζευγάρι των ερωτευμένων: Ήταν ταιριαστό ζευγάρι. Η διαφορά των χρόνων κρυβόταν πίσω από μία σχέση με δυνατά συναισθήματα έρωτα και πάθους. Ψηλή, όμορφη και δείχνοντας αρκετά χρόνια νεότερη από ό,τι ήταν, στεκόταν δίπλα στο γυμνασμένο κορμί του γυμναστή μας. Και αυτός ψηλός, ψηλότερος από εκείνη και πιο γεροδεμένος. Ήταν και αυτή γυμνασμένη, όμως τα κιλά που της έλειπαν δεν της έδιναν την δυνατότητα να ξεχωρίζουν οι σχηματισμένοι κοιλιακοί της. Ξανθιά, με πλούσια ίσια μαλλιά και μάτια γαλανά, σαν το χρώμα της θάλασσας και του ουρανού. Χανόσουν μέσα τους. Αυτός ήταν λίγο πιο σκούρος, με μάτια πράσινα, βαθιά και αληθινά. Ήταν εντυπωσιακή η παρουσία και των δυο τους.
 Ειρήνη Βούλγαρη

Ο Γυμναστής: Ο γυμναστής είχε καστανά σγουρά μαλλιά και μάτια χρώματος κεχριμπαρί που στις άκρες πρασίνιζαν.  Τα φρύδια του ήταν πυκνά, ενώ η μύτη του αρκετά μικρή και καλοσχηματισμένη. Είχε και ένα θεληματικό πηγούνι, το οποίο συνόδευαν τα χείλη του, που ήταν συνεχώς σε κατάσταση ξηρασίας. 
 Αλεξάνδρα Ατματζίδου

Ο καθηγητής Γιάκος: Ο καθηγητής μου από το σχολείο ήταν καλόκαρδος και ευαίσθητος άνθρωπος. Το κεφάλι του ήταν μακρόστενο με μεγάλα αυτιά σαν ηχεία . Είχε μαύρα καλοχτενισμένα μαλλιά, που έκαναν αντίθεση με τα μπιρμπιλωτά γαλάζια μάτια του . Είχε μικρή μύτη και ένα περιποιημένο μουστάκι το οποίο κάλυπτε τα μικρά του χείλη .
 Δέσποινα Κριτσιάνη

Το σκίτσο με τον έφηβο Ντίνο Χριστιανόπουλο, διά χειρός Γιάκου


Σάββατο, 30 Μαρτίου 2019

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ: Για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα.

Για αφόρμηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί βίντεο για την εκστρατεία επιστροφής των γλυπτών του Παρθενώνα από το βρετανικό μουσείο στον φυσικό τους χώρο, το σύγχρονο μουσείο της Ακρόπολης



ΚΕΙΜΕΝΟ


Περί… Επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα

 Η Ελλάδα, τόπος μοναδικής λάμψης Πολιτισμού, έχει υποστεί λεηλασία θησαυρών που γεμίζουν τόσο κρατικά όσο και ιδιωτικά μουσεία του κόσμου. Η αρπαγή των Γλυπτών του Παρθενώνα –όπως έχω γράψει και σε προηγούμενο άρθρο μου- και ο ξενιτεμός αριστουργημάτων της αρχαίας ελληνικής γλυπτικής είναι κορυφαίες πράξεις ορφάνιας της περιουσίας του Ελληνικού Πολιτισμού και του Ελληνικού Λαού.

 Η επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα είναι ένα δίκαιο αίτημα όχι μόνον όλων των Ελλήνων αλλά ένα αίτημα που υπερβαίνει τα εθνικά μας σύνορα και έχει παγκόσμια διάσταση. Το αίτημα αυτό καθίσταται οικουμενικό λόγω της μοναδικότητας του Παρθενώνα ως παγκόσμιου μνημείου. Το αίτημα της επιστροφής των Μαρμάρων δεν τίθεται μόνο από την Ελληνική Κυβέρνηση στο όνομα του Ελληνικού Έθνους ή της Ελληνικής Ιστορίας, τίθεται στο όνομα της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς και με τη φωνή του ίδιου του ακρωτηριασμένου μνημείου που αξιώνει την επιστροφή των Μαρμάρων του.

 Υπό τον τίτλο «Επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα», η Ελλάδα εννοεί την επιστροφή των γλυπτών διακοσμήσεων και των άλλων στοιχείων του Μνημείου του Παρθενώνα (όπως σπόνδυλοι κιόνων, κιονόκρανα κλπ.), που αφαίρεσε και μετέφερε στο Λονδίνο ο Λόρδος Έλγιν. Η πλήρης περιγραφή των στοιχείων αυτών έχει υποβληθεί στην Unesco και είναι γνωστή στη σχετική διεθνή βιβλιογραφία. Τα Μάρμαρα του Παρθενώνα δεν είναι αυτοτελή. Είναι αναπόσπαστα εκ γενετής στοιχεία του μνημείου του Παρθενώνα, του μείζονος και συμβολικού μνημείου του δυτικού πολιτισμού. Ορισμένα δε από τα στοιχεία αυτά είναι αναγκαία όχι μόνο για την αισθητική αλλά και για τη στατική επάρκεια του Μνημείου όπως δείχνουν οι εργασίες αναστήλωσης.

 Ήλπιζα ότι η ίδρυση του Μουσείου της Ακρόπολης θα αποτελούσε εξαιρετικό κίνητρο για την οριστική επίλυση της μακροχρόνιας εκκρεμότητας. Η Ελλάδα έχοντας δημιουργήσει πλέον τις προϋποθέσεις για την ασφαλή προβολή τους, δικαιούται να υποδεχθεί τα δημιουργήματα του Πολιτισμού της γιατί εκτός των άλλων της ανήκουν. Όμως τις ελπίδες μου έχει διαψεύσει η άκρως προκλητική αναφορά του πρωθυπουργού της Βρετανίας , σε προγενέστερη επίσκεψη στην Ινδία για τα Γλυπτά, η οποία δείχνει ότι δεν υπάρχει καν η διάθεση ή η σκέψη επιστροφής τους. «Σίγουρα δεν πιστεύω στον επιστροφισμό (χρησιμοποίησε τη λέξη returnism). Δεν πιστεύω πως είναι κάτι λογικό» διεμήνυσε.

 Την άρνηση αυτή ενίσχυσαν αφενός μεν η τοποθέτηση του Ισπανού καθηγητή Φερνάντες-Αρμέστο, ο οποίος επέκρινε το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης για την αρχιτεκτονική του και το χαρακτήρισε «μουσείο-καθρέφτη» αντί για «μουσείο-παράθυρο», εξηγώντας ότι περιορίζεται στην παρουσίαση του ελληνικού πολιτισμού, σε αντίθεση με τον κοσμοπολιτισμό του λονδρέζικου μουσείου, αφετέρου η επιχειρηματολογία του Χαντ ότι τα γλυπτά δεν μπορούν να ενωθούν πραγματικά αφού μεγάλα κομμάτια έχουν καταστραφεί και χαθεί προ πολλού. Από κοινού δε τόνισαν ότι το «όψιμο» ελληνικό αίτημα ωθείται από εθνικιστικά αισθήματα. «Αυτό που χρειαζόμαστε είναι μοίρασμα των πολιτιστικών στοιχείων των λαών, χρειαζόμαστε διεθνισμό και όχι εθνικισμό», ανέφερε ο προαναφερόμενος Βρετανός σε ντιμπέιτ για να καταλήξει ότι η μεταβίβαση της κυριότητας των Γλυπτών του Παρθενώνα είναι καθ’ όλα νόμιμη και το ελληνικό κράτος δεν αμφισβήτησε ποτέ την κυριότητα του Βρετανικού Μουσείου αλλά και ότι οι Έλληνες αν ήταν πραγματικοί Ευρωπαίοι θα έπρεπε να χαίρονται και να νιώθουν «υπερηφάνεια» που τα Γλυπτά βρίσκονται και δείχνουν πολύ καλύτερα στο Βρετανικό Μουσείο.

 Έρχονται στιγμές που, όπως αναφέρει η Οριάννα Φαλάτσι, το να παραμείνω σιωπηλή αποτελεί μέγα σφάλμα, το να μιλήσω αποτελεί υποχρέωσή μου. Υποχρέωση που μου την υπαγορεύει όπως και σε κάθε Έλληνα και Ελληνίδα, η θλίψη στην θέα των άδειων θέσεων που συχνά φέρουν επιγραφή «...το υπόλοιπο τμήμα βρίσκεται στο Βρετανικό Μουσείο».

 Τα Μάρμαρα του Παρθενώνα είναι η υπερηφάνειά μας. Είναι η ταυτότητά μας. Είναι οι δημιουργίες που μας συνδέουν με τις έννοιες της δημοκρατίας και της ελευθερίας. Δεν αποτελούν απλά απομεινάρια του παρελθόντος αλλά αναβίωση των ιδεών που πρεσβεύουν. Αποτελούν τον θεμέλιο λίθο της ιστορίας μας, τη βάση πάνω στην οποία οικοδομήθηκε η νεότερη ιστορία μας, μαζί με τους κόπους, τις ελπίδες, τους φόβους, τις αγωνίες που χρωμάτισαν με διάφορους τρόπους τη ζωή μας. Επομένως τα Μάρμαρα του Παρθενώνα πρέπει να βρίσκονται στο σωστό ιστορικό και πολιτισμικό περιβάλλον και για την αποκατάσταση των «οργανικών στοιχείων» των ζωτικών μερών, τα οποία την «δεδομένη χρονική στιγμή στερούνται συνοχής, έχουν έλλειψη ομοιογένειας και της ιστορικότητας του μουσείου στο οποίο ανήκουν» και η επανένωσή τους θα επέτρεπε σε όλους τους επισκέπτες να εκτιμήσουν καλύτερα το σύνολό τους.

 Εν κατακλείδι, αναφέρω τα λόγια του Καβάφη «Είναι αναξιοπρεπές δι' εν μέγα έθνος το να επωφελήται από ημιαληθείας και ημιδικαιώματα. Η τιμιότης είναι η καλυτέρα πολιτική, και τιμιότης εις την περίπτωσιν των Ελγινείων Μαρμάρων σημαίνει απόδοσιν. Εάν πρόκειται περί του δευτέρου, είναι λυπηρόν ότι δεν ενεθυμήθει το απόφθεγμα του μεγάλου Γάλλου συγγραφέως “Οστις τρέχει πίσω από το πνεύμα αρπάζει την μωρίαν”».

http://www.patris.gr/articles/245927?PHPSESSID=#.VVWWc_ntmko

* Η Ελένη Στυλιανού Τσαντηράκη είναι Μεταπτυχιακός Κοινωνικών Επιστημών, Διοίκηση Πολιτιστικών Μονάδων και Ιδρυμάτων, Πρόεδρος του Κέντρου Προστασίας του Παιδιού Ηρακλείου

ΘΕΜΑΤΑ

1. Να αποδώσετε περιληπτικά το κείμενο σε 80-100 λέξεις

2. Ποιους τρόπους πειθούς και ποια μέσα πειθούς χρησιμοποιεί η συντάκτης του κειμένου;

3. Με ποιους τρόπους αναπτύσσεται η τρίτη παράγραφος του κειμένου : Υπό τον τίτλο «Επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα»… όπως δείχνουν οι εργασίες αναστήλωσης.

4. Να δώσετε μία συνώνυμη για καθεμιά από τις υπογραμμισμένες λέξεις του κειμένου: αίτημα, αναπόσπαστα, προκλητική, ωθείται, ομοιογένειας

5. Να αναγνωριστεί το είδος της σύνταξης του χωρίου: Την άρνηση αυτή ενίσχυσαν αφενός μεν η τοποθέτηση του Ισπανού καθηγητή Φερνάντες-Αρμέστο, ο οποίος επέκρινε το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης για την αρχιτεκτονική του και το χαρακτήρισε «μουσείο-καθρέφτη» αντί για «μουσείο-παράθυρο», εξηγώντας ότι περιορίζεται στην παρουσίαση του ελληνικού πολιτισμού,και να μετατραπεί στο αντίστροφο.

6. Ως εκπρόσωπος του Δεκαπενταμελούς Συμβουλίου του σχολείου σας αναλαμβάνετε να συντάξετε μια επιστολή που θα απευθύνεται στον διευθυντή του μουσείου του Λονδίνου, καταθέτοντας πειστική επιχειρηματολογία για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα .



Τετάρτη, 27 Μαρτίου 2019

Ο ποδηλάτης του ουρανού (αναδημοσίευση)



Αναδημοσίευση από το περιοδικό fractal 
https://www.fractalart.gr/o-podilatis-toy-oyranoy/


Ποίηση: «Ο ποδηλάτης του ουρανού»


Της Ελένης Κ. Παπαδοπούλου // *



Ήταν όμορφο το λαμπερό ποδήλατό σου
Οι ρόδες του στραφτάλιζαν στον ήλιο του μεσημεριού
Εσύ, υπερήφανος αναβάτης, κόμπαζες
με επιδέξιες ορθοπεταλιές
ήσουν οδηγός και κυρίαρχος του οχήματος
και της νιότης σου
διέσχιζες με ίλιγγο τις αρτηρίες και ένιωθες
ελεύθερος, ελαφρύς, άυλος, νικητής του ανέμου.
Μα, ο άνεμος σε φθόνησε και σε έριξε κάτω
σε συνέτριψε… «Ενθάδε κείται το παιδί».
Τότε, η ψυχή σου φτερούγισε και βγήκε από το σώμα
ανυψώθηκες στον ουρανό μαζί με το όμορφο και λαμπερό ποδήλατο.
Τώρα, στα ουράνια λιβάδια των αγγέλων, μάς κοιτάζεις
με αγέρωχο βλέμμα και γαλήνια αταραξία,
ψελλίζοντας: «ο άνθρωπος είναι το όνειρο μιας σκιάς».


* Η Ελένη Παπαδοπούλου, εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, είναι απόφοιτος του Τμήματος Φιλολογίας Α.Π.Θ., με ειδίκευση Κλασικών Σπουδών, και κάτοχος Μεταπτυχιακού Διπλώματος Eιδίκευσης της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ., του τομέα Αρχαίων Ελληνικών της Χριστιανικής Γραμματείας . Είναι συντάκτης του φιλολογικού-εκπαιδευτικού ιστολογίου eranistria.blogspot.com.

Τετάρτη, 20 Μαρτίου 2019

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΙΑ ΤΑ «ΡΙΑΛΙΤΙ»




ΚΕΙΜΕΝΟ

«ΡΙΑΛΙΤΙ ΣΟΟΥ» ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

1. Οι τεχνολογικές εξελίξεις στον χώρο της επικοινωνίας δεν μας χάρισαν μόνον αγαθά αλλά και μια πλειάδα φαινομένων που αγγίζουν συχνά το παράλογο: από την απαγόρευση προβολής προϊόντων, όπως ο καπνός ως την προσφορά υπηρεσιών... προς ασέλγειαν μέσω δικτύων διεθνών που αγρεύουν ενδιαφερομένους σε όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη μας. 

2. Ανάμεσα στα φαινόμενα αυτά εντάσσεται και η βίαιη αντίδραση θεατών της τηλεόρασης εναντίον των λεγομένων «ριάλιτι σόου» στα ιδιωτικά τηλεοπτικά κανάλια. Είναι γεγονός ότι οι εκπομπές αυτές έχουν σημειώσει μια άνευ προηγουμένου επιτυχία και μιαν «ακροαματικότητα» συμμετρικά ανάλογη (αλίμονο...) προς το γαργαλιστικό και συχνά χυδαίο περιεχόμενό τους. Αλλά τι συμπέρασμα μπορεί να εξαχθεί από την τόσο μεγάλη επιτυχία και την τόσο μεγάλη κατακραυγή;

3. Όταν, προ ετών, ένας εκδότης έγινε στόχος παραπόνων φίλων του για κάποια τολμηρή στήλη της εφημερίδας, τους ρώτησε αν την παρακολουθούν τακτικά. «Και βέβαια», είπαν με οργή οι παραπονούμενοι. «Ε, λοιπόν, γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο δεν την καταργώ», απήντησε ειρωνικά ο εκδότης. Τα τηλεοπτικά κανάλια ζουν από τη διαφήμιση και οι διαφημιζόμενοι απαιτούν από τα κανάλια θεαματικότητα. Αν οι χυδαίες εκπομπές διασφαλίζουν ευρύ κοινό, αυτό σημαίνει αυξημένα έσοδα. Η εξίσωση είναι σαφής.

4.Αυτό δεν σημαίνει ασφαλώς πως όλα τα ιδιωτικά τηλεοπτικά κανάλια ή ότι όλες οι εκπομπές με «ριάλιτι σόου» ενδίδουν στη βάναυση ρυπαρότητα. Θεωρητικά μάλιστα τα «ριάλιτι σόου» εμφανίζουν ως στόχο τους την ηθική ανάπλαση. Προβάλλοντας, δηλαδή, κοινωνικά συμβάντα και συμπεριφορές ατόμων, υποτίθεται ότι καυτηριάζουν τις ανηθικότητες που επιδεικνύουν. Αυτές όμως είναι σοφιστείες που δεν πείθουν κανέναν, γι' αυτό και ακούγονται ολοένα και συχνότερα οι προτροπές για «λογοκρισία» των εκπομπών αυτών.

5.Πού είναι όμως οι νόμοι; Και γιατί δεν επεμβαίνουν οι εισαγγελείς αν πράγματι θίγεται το δημόσιο αίσθημα και προσβάλλονται τα ήθη; Διότι εκ των δύο το ένα: είτε πράγματι τα «ριάλιτι σόου» εμπίπτουν στον χώρο της αισχρής εκμετάλλευσης του δημοσίου αισθήματος, οπότε πρέπει η Δικαιοσύνη να επέμβει· είτε αποτελούν μια φέτα της κοινωνικής μας ζωής, την οποία μπορεί καθένας να παρακολουθήσει ελεύθερα, ως απλή μαρτυρία των συγχρόνων ηθών.

6.Εκείνο πάντως που δεν είναι λογικό είναι το να ζητεί κανείς την επιβολή μιας προληπτικής λογοκρισίας. Αν η Δικαιοσύνη επέμβει μια φορά με αυστηρότητα, είναι βέβαιον ότι το αδίκημα δεν θα επαναληφθεί εύκολα. Αν λοιπόν υφίσταται αδίκημα προσβολής των ηθών και η Δικαιοσύνη το ανέχεται αγογγύστως, τότε τα ανακλαστικά της πολιτείας μας δεν λειτουργούν σωστά! Περισσότερο από τον παρεκτρεπόμενο παραγωγό των εκπομπών, περισσότερο από τους αναρίθμητους θεατές, υπεύθυνη για την τήρηση των νόμων και για την προστασία του κοινού είναι η Δικαιοσύνη ενός τόπου.
από τον ημερήσιο τύπο

ΘΕΜΑΤΑ

Α
. Να αποδώσετε περιληπτικά το κείμενο σε 80-100 λέξεις

Β1. Αφού διαβάσετε προσεκτικά το κείμενο που σας δόθηκε, να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν ως σωστές ή λανθασμένες, τοποθετώντας την ένδειξη Σ ή Λ

1. Εκείνο πάντως που είναι λογικό είναι το να ζητεί κανείς την επιβολή μιας προληπτικής λογοκρισίας.
2. τα «ριάλιτι σόου» εμφανίζουν ως στόχο τους την ηθική ανάπλαση.
3. Οι τεχνολογικές εξελίξεις στον χώρο της επικοινωνίας δεν μας χάρισαν μόνον αγαθά αλλά και μια πλειάδα φαινομένων
4. όλα τα ιδιωτικά τηλεοπτικά κανάλια ή όλες οι εκπομπές με «ριάλιτι σόου» ενδίδουν στη βάναυση ρυπαρότητα.
5. υπεύθυνη για την τήρηση των νόμων και για την προστασία του κοινού είναι η Δικαιοσύνη ενός τόπου.

Β2. Να βρείτε και να χαρακτηρίσετε τις δευτερεύουσες προτάσεις της έκτης παραγράφου

Β3. Να εξετάσετε τη συνοχή του κειμένου

Β4. Ποια είναι τα δομικά μέρη της τέταρτης παραγράφου και με ποιον τρόπο/μέθοδο αναπτύσσεται;

Β5. Να γράψετε από ένα συνώνυμο για τις παρακάτω λέξεις του κειμένου: αγρεύουν, γαργαλιστικό, ρυπαρότητα, καυτηριάζουν, αγογγύστως, σοφιστείες.

Γ. Να συντάξετε μία επιστολή για την ηλεκτρονική έκδοση μιας εφημερίδας, στην οποία θα διατυπώνετε τη γνώμη σας για αυτό το είδος των τηλεοπτικών εκπομπών και πώς μπορούν οι νέοι να αντισταθούν στις (αρνητικές) συνέπειες τέτοιων εκπομπών. (500-600 λέξεις)

Έρευνα-επιμέλεια κριτηρίου Ελένη Παπαδοπούλου, φιλόλογος

Τετάρτη, 13 Μαρτίου 2019

Λογοτεχνικό εργαστήριο ΙΙ : Ανάγνωση - Έκφραση - Γραφή, πάνω σε ένα διήγημα



ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ : Ανάγνωσης - Έκφρασης - Γραφής, πάνω σε ένα διήγημα της Αλεξάνδρας Μυλωνά. Στο 1ο ΓΕ.Λ. Συκεών σε συνδιδασκαλία δύο τμημάτων και τριών φιλολόγων, του Πανταζή Μητελούδη, της Ελένης Παπαδοπούλου και της Αλεξάνδρας Μυλωνά.




ομαδοσυνεργατική εργασία




αναγνώσεις

επεξεργασία φύλλων εργασίας
δραματοποίηση
παρουσίαση εργασιών
Αναστοχασμός





Δευτέρα, 11 Μαρτίου 2019

Η φιλία της Ήβης και της Ζωής μας

  Αναζητώντας αναγνώσματα σύγχρονων συγγραφέων για τη φιλία ως βίωμα και πραγματικότητα, ανακάλυψα το μυθιστόρημα της Κέλλυς Πάλλα, που, εκτός από τη θεματική στόχευση στη φιλία, περιγράφει με λεπτομερειακό τρόπο την εξέλιξη των διανθρώπινων σχέσεων μέσα στο πεδίο των σύγχρονων κοινωνικοοικονομικών αλλαγών. Αποσπάσματα του βιβλίου μπορούν να αξιοποιηθούν και για τη διδασκαλία των φύλων στη Λογοτεχνία. Στο κείμενο που ακολουθεί καταθέτω την προσωπική μου πρόσληψη.

Κέλλυ Πάλλα, Γιούκα η ηδονοβλεψίας, εκδ. Νησίδες, 2017

   Ένα μυθιστόρημα που υφαίνεται στον ιστό μιας παντοτινής φιλίας. Η Ήβη, μεταφράστρια και με
συγγραφικές ανησυχίες και σταθερή ροπή στην εξωτερίκευση των συναισθημάτων μέσω της γραφής και η Ζωή, αρχαιολόγος με ταλέντο στο τραγούδι και τη μουσική Φάντο είναι αχώριστες από την παιδική τους ηλικία. Αν και είναι διαφορετικοί χαρακτήρες, τις ενώνουν οι κοινές βιωματικές τους εμπειρίες και τα νοσταλγικά καλοκαίρια της ανεμελιάς και της ραστώνης στη Χαλκιδική, όπου μυούνταν στα μυστικά της φύσης και δοκίμαζαν τα όρια της ύπαρξής τους.

  Η φιλία τους δοκιμάζεται στο παρόν από μικρά και απρόβλεπτα περιστατικά, αλλά η οικονομική κρίση είναι αυτή που τις χωρίζει πραγματικά. Η Ζωή μετά από μακρά αναμονή και εντελώς ανέλπιστα διορίζεται στη Λέσβο και η Ήβη παραμένει στη Θεσσαλονίκη βιώνοντας το φάσμα της ανεργίας που τη στοιχειώνει και την στροβιλίζει στη δίνη της ακραίας πενίας.

  «Είναι η απουσία που δίνει μορφή στα πράγματα, το σώμα που είναι εκεί, ενώ αναλήφθηκε. Και πώς πλησιάζεις έναν επιτάφιο; Μόνο με σιωπή και ταπείνωμα». Αυτή η απουσία γίνεται το αφηγηματικό υλικό της Ήβης για τις συγγραφικές της δοκιμές και δοκιμασίες, με πρόσωπα πραγματικά, πρόσωπα της επιθυμίας και πρόσωπα των λέξεων. Και οι δυο γυναίκες επιθυμούν και διαψεύδονται, ειδικά από τους άντρες που συναντούν στις παράλληλες πορείες τους. Και οι δυο διακρίνονται από ατολμία και αδυναμία να εκθέσουν τον εαυτό τους στον «άλλο».

  Σε κάθε επίπεδο του αφηγηματικού παλίμψηστου της Κέλλυς Πάλλα, η γιούκα, το φυτό, μεταμορφώνεται σε εχέμυθο μάρτυρα αλλά και ηδονοβλεψία, όπως άλλωστε είναι και ο ευρηματικός τίτλος του εν λόγω μυθιστορήματος, σε κάθε σκηνή, πραγματική ή φανταστική, και συμπληρώνει την αυθεντία του αφηγητή. Όλα τα αντικείμενα προσωποποιούνται, αρκεί να σχετίζονται με τις δυο ηρωίδες. Το λικέρ αμαρέτο όπως και η μουσική Φάντο διακοσμούν το σκηνικό της δράσης αλλά και της απραξίας.

   Η ματιά της συγγραφέως είναι διεισδυτική με εμμονή στις λεπτομέρειες τόσο των πραγμάτων όσο και των ανθρώπων. Ο ρυθμός της αφήγησης, γρήγορος, ασθμαίνων, συνάδει με τους γρήγορους ρυθμούς της αδυσώπητης ζωής και των δραματικών εναλλαγών της καθημερινότητας. Οι περιγραφές είναι κι αυτές λεπτομερειακές με μια επίμονη εστίαση στα μικρά και, ίσως, επουσιώδη για τους πολλούς αλλά τόσο σημαντικά για τις δυο ηρωίδες.

   Η Κέλλυ Πάλλα ξέρει να χρησιμοποιεί τις κατάλληλες λέξεις σε κάθε επικοινωνιακή περίσταση των ηρώων, αλλά και να πλουτίζει τον αναγνώστη με λεκτικούς μαργαρίτες από τον θησαυρό της ελληνικής γλώσσας. Αξίζει, λοιπόν, να διαβαστεί αυτή η ιστορία, γιατί «κάθε ιστορία είναι ένα αφηγηματικό παλίμψηστο» και «η πλοκή κάποτε δημιουργεί τον αφηγητή της».

Ελένη Κ.  Παπαδοπούλου, ΜΑ Φιλόλογος-Εκπαιδευτικός Δ.Ε.

 
 Η Κέλλυ Πάλλα γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου σπούδασε Ελληνική Φιλολογία με μεταπτυχιακό στις Νεοελληνικές Σπουδές. Για σύντομο διάστημα ασχολήθηκε με τη δημοσιογραφία και ερασιτεχνικά με το θέατρο. Υπήρξε καθηγήτρια Μέσης Εκπαίδευσης και κατά καιρούς έχει κάνει διαλείμματα μακράς πνοής στο Αμβούργο της Γερμανίας, όπου απέκτησε φιλίες και εμπειρίες ικανές να πορευτεί στη ζωή και τη γραφή. Η πρώτη της λογοτεχνική απόπειρα καταγράφηκε το 2002 σε ένα διήγημα στο περιοδικό Εντευκτήριο και η πρώτη αυτόνομη έκδοση το 2013 με τη "Σκόνη του τίποτα, Επτά επάλληλες ιστορίες", εκδ. Γαβριηλίδης. Βιβλιοκρισίες της υπάρχουν στην ηλεκτρονική σελίδα του Συλλόγου Αποφοίτων της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ 'Φιλόλογος' και για λογαρισμό της Λέσχης  Ανάγνωσης Ex Libris στο diastixo.gr, στο lexima.gr., στην οδό Πανός και αλλού.

Πέμπτη, 7 Μαρτίου 2019

Λογοτεχνικό εργαστήριο Ι : Η ποιήτρια Κούλα Αδαλόγλου


  Πραγματοποιήθηκε χτες το λογοτεχνικό εργαστήριο με την παρουσία της ποιήτριας κ. Κούλας Αδαλόγλου στην τάξη του Α2 του 1ου ΓΕΛ Σταυρούπολης. Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας και της θεματικής ενότητας, που εξετάζουμε στο δεύτερο τετράμηνο, "Τα καιρικά φαινόμενα στη Λογοτεχνία" αλλά και του πολιτιστικού προγράμματος "Διαβάζουμε και παρουσιάζουμε λογοτεχνικά κείμενα μέσα στην τάξη" υποδεχθήκαμε, εκτός διδακτικού ωραρίου, την κ. Αδαλόγλου.

   Σε μια ζεστή σχολική ατμόσφαιρα και αφού οι μαθητές παρουσίασαν τα εργοβιογραφικά στοιχεία της και διάβασαν ποιήματα από την τελευταία ποιητική της συλλογή "Γιατί το μέλλον μια μικρή κουκίδα",  η ποιήτρια, όπως η ίδια ομολόγησε,  συνειδητοποίησε, και με τη συνεργατική πρόσληψη των ποιημάτων της από τους μαθητές, ότι τα καιρικά φαινόμενα και οι περιγραφές τοπίων και χώρων αποτελούν σταθερό σκηνικό ή μόνιμη μουσική υπόκρουση στον ποιητικό της λόγο. Έδωσε ουσιαστικές απαντήσεις στα ερωτήματα των παιδιών για τον τρόπο "κατασκευής" των ποιημάτων της, την έμπνευση, τις ποιητικές της καταβολές από τον Σεφέρη και τον Σολωμό, τον ρόλο του βιώματος στο ποιητικό της σύμπαν και ενθάρρυνε τις δημιουργικές τους προσπάθειες για έκφραση με τον ποιητικό και πεζό λόγο.

  Στο δεύτερο μέρος της συνάντησής μας, η κ. Αδαλόγλου άκουσε με μεγάλο ενδιαφέρον τα πονήματα των μαθητών, τόσο τις ελεύθερες δημιουργίες τους όσο και τις ανακατασκευές ποιημάτων του Οδυσσέα Ελύτη, του Μιχάλη Γκανά  και της ιδίας. Το λογοτεχνικό εργαστήριο ολοκληρώθηκε με τη συμβουλή-ευχή της κ. Αδαλόγλου προς τους μαθητές, να επεξεργάζονται αδιάλειπτα τα κείμενά τους και να καταγράφουν τα μικρά και καθημερινά ερεθίσματα, ώστε να έχουν μια μόνιμη πηγή άντλησης θεμάτων για τις δημιουργικές τους απόπειρες. Η διαδικασία της γραφής θα τους προσφέρει πολλαπλά οφέλη, πνευματικά και ψυχικά, και θα τους απομακρύνει από τη σημερινή και εμμονική ενασχόλησή τους με το διαδίκτυο.

Τα καιρικά φαινόμενα στην ποίηση της Κούλας Αδαλόγλου

ΦΩΝΗ Α΄
MONO
Λιώνω σ’ έναν καφέ μόκα καραμέλα.
Κρύο, θαμπώνουν τα τζάμια.
Μιλώ μιλάς, λόγια που δεν θυμάμαι,
μόνο να κοιταζόμαστε στα μάτια
να βλέπουμε τα χείλη που αρθρώνουν
υπόκρουση κρατάμε την κουβέντα.
Βγήκε ήλιος, μας ζεσταίνει την πλάτη.
Το χιόνι στοιχειώνει στις άκρες του δρόμου.
Δάχτυλα που αγγίζονται και ριγούμε
με την προϊούσα οσμή μιας απομάκρυνσης.

ΦΩΝΗ Γ΄
Το σύννεφο είχε καθίσει πάνω από το σπίτι.
Ένα σύννεφο σαν μπουκέτο λουλούδια, μοβ, μαύρα, φούξια.
Ακούστηκε η βροντή, μια λάμψη,
το σύννεφο σκόρπισε σε μυριάδες κομμάτια.

Απ’ το ταβάνι έπεφτε μια βροχή από μοβ πέταλα.

Και ο επίκαιρος και βιωματικός χαρακτήρας: από τη Νεφέλη στα προσφυγόπουλα...











η παρουσίαση των μαθητών



Κυριακή, 17 Φεβρουαρίου 2019

Απαρέμφατο ενεργητικού ενεστώτα συνηρημένων ρημάτων


   Η αρχική μηχανιστική εκμάθηση της κλίσης των ρηματικών τύπων εγείρει, συχνά, απορίες για κάποιες "ιδιορρυθμίες" των ρημάτων. Έτσι, πολλές φορές, οι μαθητές διερωτώνται γιατί το απαρέμφατο ενεργητικού ενεστώτα των συνηρημένων σε -αω δεν σχηματίζεται -ᾷν, εφόσον, και σύμφωνα με την αρχική γνώση περί σχηματισμού του απαρεμφάτου ενεστώτα ενεργητικής φωνής, η κατάληξή του είναι -ειν (τιμα-ειν----τιμᾷν). Το ίδιο ισχύει και για τα συνηρημένα ρήματα σε -οω. Σύμφωνα με τα παραπάνω το απαρέμφατο στο δηλόω έπρεπε να γίνει δηλο-ειν----οῖν.

   Φυσικά, ο σωστός σχηματισμός του απαρεμφάτου ενεστώτα της ενεργητικής φωνής αφενός για τα συνηρημένα α΄τάξης (-αω) γίνεται σε -ᾶν, π.χ. τιμάω>τιμά-εν>τιμᾶν και αφετέρου για τα συνηρημένα γ΄τάξης (-οω) γίνεται σε οῦν, π.χ. δηλόω>δηλό-εν>δηλοῦν .

   Είναι απαραίτητο εξαρχής να δηλώνεται στους μαθητές ότι όλοι οι τύποι του ενεστώτα, παρατατικού και του μέλλοντα (ενεργητικής και μέσης φωνής) σε όλες τις εγκλίσεις, εκτός από την υποτακτική, καθώς και στο απαρέμφατο και τη μετοχή, έχουν το θεματικό φωνήεν ε και ο : λύ-ο-μεν, ἔ-λυ-ο-ν, λύσ-ο-μεν κτλ. Επίσης, οι τύποι του ενεργητικού απαρεμφάτου λύειν, γράφειν κτλ. σχηματίστηκαν από αρχικούς τύπους λύ-ε-εν στους οποίους συναιρέθηκε το θεματικό φωνήεν ε με το επόμενο ε της αρχικής κατάληξης και έτσι παρουσιάζεται η κατάληξη -ειν.

   Συνεπώς, είναι αναγκαίο, όταν διδάσκουμε τον σχηματισμό των ρηματικών τύπων, να τον παρουσιάζουμε με επιστημονικά τεκμηριωμένο τρόπο, ώστε να είμαστε σε θέση στη συνέχεια να λύνουμε τις εύλογες απορίες των μαθητών. Άρα, η κατάληξη του απαρεμφάτου του ενεργητικού ενεστώτα σχηματίζεται σε -εν και όχι σε -ειν.


Για την τεκμηρίωση: Μ. Οικονόμου, Γραμματική της Αρχαίας Ελληνικής,Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, Θεσσαλονίκη, 1989, σελίδες: 155-156 και σημ., 186 και σημ.1. 


Σάββατο, 16 Φεβρουαρίου 2019

Αρθρο-γραφίες


 Η συστηματική ενασχόληση των μαθητών με τη συγγραφή άρθρων και η ανάγκη τους να δημοσιοποιούν τις απόψεις τους γέννησαν την ιδέα της δημιουργίας ενός μόνιμου συνδέσμου, όπου θα αναρτώνται τα κείμενά τους. Τα περισσότερα από αυτά αποτελούν εργασίες που εκπονήθηκαν με αφορμή συγκεκριμένους θεματικούς κύκλους που συζητήθηκαν μέσα στην τάξη και από σήμερα θα φιλοξενούνται στις "Αρθρο-γραφίες". 

Περιμένουμε συμμετοχές!


«ΟΧΙ» 

   Χαρακτηριστικό των εφήβων είναι η τάση τους προς αμφισβήτηση και άρνηση. Η τάση αυτή μάλιστα, είναι τόσο δογματική που πολλές φορές, και ίσως τις περισσότερες, στους  λόγους τους για άρνηση και αμφισβήτηση των κοινωνικών αντιλήψεων, δεν περιλαμβάνονται προτάσεις και σοβαρά επιχειρήματα. Μόνον το «όχι»

   Κατά την προσωπική μου άποψη, μια τέτοιου είδους στάση δύσκολα μπορεί να ληφθεί υπόψη. Ένας λόγος δίχως επιχειρήματα και σοβαρές απόψεις δεν στέκεται εύκολα όρθιος. Ένας ολοκληρωμένος λόγος απαιτεί και προϋποθέτει άριστη γνώση του θέματος και όχι απλώς μια επιφανειακή γνώση και άποψη για το ζήτημα, όπως έχουν οι σημερινοί νέοι, οι οποίοι δεν γνωρίζουν πολλές φορές το υπόβαθρο, την ιστορία, το παρελθόν του ζητήματος με το οποίο ασχολούνται. Απλώς αμφισβητούν.

   Επίσης, οι περισσότερες αποφάσεις των σημερινών ανθρώπων κυοφορούν συμφέροντα, είτε οικονομικά, είτε κοινωνικά. Έτσι λοιπόν δύσκολα μπορεί ένας άβουλος ειδικά λόγος να ανατρέψει τις αποφάσεις ή και τις αντιλήψεις που επικρατούν.  Επίσης, οι νέοι έχουν κάπως παρεξηγήσει το θέμα της άρνησης και αμφισβήτησης. Παρατηρούμε  πολύ συχνά τους νέους να κλείνουν σχολεία λόγω φλεγόντων ζητημάτων πιστεύοντας πως η κίνηση αυτή θα αποφέρει καρπούς. Οι περισσότεροι ,όμως, δίχως καν να γνωρίζουν τον λόγο για τον οποίο έκλεισαν το σχολείο, χρησιμοποιούν την άρνηση και την αμφισβήτηση ως δικαιολογία για να χαθούν διδακτικές ώρες.  Συμπεραίνουμε, λοιπόν, πως και πίσω από τις αποφάσεις για αμφισβήτηση των αξιών και αρχών απ ΄ τους  νέους, κρύβονται πολλές φορές άλλοι στόχοι.

   Σίγουρα τέτοιου είδους αμφισβήτηση είναι προφανές πως είναι λάθος. Γενικά ,όμως, η αμφισβήτηση είναι αγαθό. Θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες προόδου και δείχνει πως η κριτική σκέψη του ατόμου λειτουργεί. Για να επιτύχουν λοιπόν, την σωστή αμφισβήτηση οι νέοι, θα πρέπει αρχικά όπως αναφέρθηκε και παραπάνω να γνωρίζουν καλά και σφαιρικά το ζήτημα. Θα πρέπει ,δηλαδή, να έχουν τη δύναμη να απαντήσουν σωστά σε πιθανές ερωτήσεις,  αλλά και να δημιουργούν αυτοί βάσιμες και με ουσία ερωτήσεις.  Επίσης, θα πρέπει να χρησιμοποιούν σοβαρά επιχειρήματα για να υποστηρίζουν τις απόψεις τους , αποφεύγοντας την συνεχή άρνηση. Τέλος, καλό θα είναι να δημιουργούν κοινωνικές ομάδες ενδιαφερόμενων ατόμων, έτσι ώστε να μπορούν να ενημερώσουν και να ευαισθητοποιήσουν και τους υπόλοιπους.

   Η σωστή αμφισβήτηση από τους νέους είναι ένα πολύ σημαντικό και χρήσιμο επίτευγμα  αλλά και εφόδιο για την χώρα μας αλλά και για κάθε χώρα. Μια γόνιμη αμφισβήτηση έχει τη δύναμη να αλλάξει αλλά και να κινήσει πολλά!

Αριστείδης  Γρηγοριάδης, μαθητής της Α΄Λυκείου  



Η άγονη αμφισβήτηση των νέων 

   Οι νέοι σήμερα ζουν σε μία εποχή που χαρακτηρίζεται από τους γρήγορους ρυθμούς και τη ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας. Όλα γύρω τους φαίνεται να μεταβάλλονται ταχύτατα. Επιπλέον, ο υπερκαταναλωτισμός, οι αντιφάσεις του σημερινού μας πολιτισμού, η διαφθορά και η αναξιοκρατία αποτελούν θέματα που προβληματίζουν τους νέους και τους οδηγούν στην απαξίωση και την αμφισβήτηση.

   Η τάση αυτή των νέων για αμφισβήτηση είναι ένα χαρακτηριστικό της νέας γενιάς και ως ένα βαθμό είναι θεμιτή και δικαιολογημένη. Κατ΄αρχάς, οι νέοι περνούν μια μεταβατική ηλικία και έχουν διαφορετική ψυχοσύνθεση, ανάγκες και ενδιαφέροντα. Διανύουν την περίοδο της ονειροπόλησης, της κυοφορίας των καινούριων ιδεών και της κατάστρωσης σχεδίων για το μέλλον. Έτσι, ως ονειροπόλοι εκ φύσεως και ιδεολόγοι, οραματίζονται έναν κόσμο, όπου θα κυριαρχεί η ισότητα, η δικαιοσύνη, ο σεβασμός και η αλληλεγγύη. Έναν κόσμο δικαιότερο που θα τους δίνει τη δυνατότητα να διαπρέψουν και να κάνουν τα όνειρά τους πραγματικότητα.

   Κάποιες φορές, όμως, βλέποντας να διαψεύδονται οι προσδοκίες τους, οδηγούνται μοιραία στην αμφισβήτηση και την απαξίωση. Επιπροσθέτως, η ανασφάλεια και η έλλειψη ιδανικών και προτύπων είναι μία άλλη αιτία που εντείνει περισσότερο το πρόβλημα. Έτσι, οι νέοι αμφισβητούν το εκπαιδευτικό σύστημα, καθώς διαπιστώνουν ότι δεν εκπληρώνει επαρκώς τους στόχους του, το πολιτικό σύστημα και τους πολιτικούς βλέποντας να κυριαρχούν φαινόμενα διαφθοράς και αναξιοκρατίας και οτιδήποτε έχει σχέση με παραδοσιακές αρχές και αξίες.

   Όταν η κριτική των νέων και η αμφισβήτηση είναι γόνιμες και δημιουργικές, χωρίς αρνήσεις, αλλά εκφράζονται με ορθές και εποικοδομητικές προτάσεις, τότε η κοινωνία μπορεί να ελπίζει σε ένα καλύτερο μέλλον. Δυστυχώς, πολλές φορές συμβαίνει το αντίθετο, δηλαδή η κριτική των νέων είναι στείρα και άγονη και φυσικά κάτι τέτοιο δεν είναι ωφέλιμο ούτε για τους ίδιους ούτε για την κοινωνία. Η εποικοδομητική, λοιπόν, και δημιουργική κριτική, χωρίς υπερβολές, αρνήσεις και απαξιώσεις θα μπορούσε να αποτελέσει την κινητήρια δύναμη για αλλαγή και πρόοδο της κοινωνίας. Η αλλαγή αυτή μπορεί να επιτευχθεί με το σεβασμό, την κατανόηση στα προβλήματα και τους προβληματισμούς των νέων, την διαπαιδαγώγηση και τον ορθό προσανατολισμό τους.

   Συμπερασματικά, λοιπόν, μπορούμε να πούμε ότι η δημιουργική κριτική των νέων μπορεί να θέσει τα θεμέλια μιας καλύτερης κοινωνίας, με σεβασμό στις παραδοσιακές αρχές και αξίες αλλά και με περαιτέρω εμπλουτισμό τους, ώστε να εναρμονίζονται με τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα.

Ζωή Λιαμάδη, μαθήτρια Α΄Λυκείου



Η κοινωνία αρωγός των νέων

   Στις μέρες μας οι νέοι διακατέχονται από ένα κλίμα αμφισβήτησης προς το κατεστημένο. Κατακρίνουν τους πάντες και τα πάντα. Ο λόγος τους περιέχει αρνήσεις και όχι προτάσεις. Τέλος, η στάση τους αυτή προξενεί την δημιουργία αντιπαλοτήτων και προστριβών με τον κοινωνικό τους περίγυρο. Γιατί άραγε συμβαίνει αυτό;

   Οι νέοι στην πλειοψηφία τους είναι επαναστατικοί και ανταγωνιστικοί. Επίσης, διακατέχονται από έντονο ενθουσιασμό και έχουν την τάση για αλλαγή. Εξαιτίας όμως της ταχύτητας και αλλαγής των αξιών και της μη σταθερότητάς τους, καθώς και η χρεοκοπία των ειδώλων (γονείς, εκπαιδευτικοί), οι νέοι νιώθουν ανασφαλείς. Επιπλέον, στην προσπάθειά τους να ανοίξουν τα φτερά τους και να αποσπαστούν από τους κόλπους της οικογένειας τους,  έρχονται αντιμέτωποι με τις αντινομίες της σύγχρονης εποχής. Αυτό έχει ως συνέπεια, οι νέοι να κατακρίνουν τα πάντα και να  αναπτύσσουν επιθετική συμπεριφορά. Επιπρόσθετα, οι νέοι αρνούνται να συζητήσουν, απορρίπτουν τον διάλογο, ως μέσο επίλυσης των διαφορών, και τον αντικαθιστούν με την αδιαλλαξία.

   Κατά τη γνώμη μου, η στάση των νέων προκαλεί την αντίδραση των μεγαλυτέρων και αυτό δημιουργεί ένα κλίμα καχυποψίας και απογοήτευσης ανάμεσά τους. Ακόμη, οι νέοι νομίζουν πως ο κοινωνικός περίγυρος τους, δεν τους καταλαβαίνει και αυτό τους προξενεί ακόμη μεγαλύτερη ανασφάλεια. Επιπλέον,  η απαθής στάση των μεγαλυτέρων , καθώς η άρνηση των νέων προκαλούν τη στασιμότητα της κοινωνίας. Η κοινωνία δεν εξελίσσεται και τα προβλήματα γιγαντώνονται. Τέλος, οι νέοι θέλουν μια κοινωνία μέσα στην οποία θα κυριαρχεί η τελειότητα και η δικαιοσύνη .
 Αξίζει να σημειωθεί, όμως, πως η αμφισβήτηση των νέων μπορεί να καταστεί δύναμη κοινωνικής αλλαγής και προόδου. Κάτι τέτοιο απαιτεί τη συνεργασία όλης της κοινωνίας. Αρχικά, οι μεγαλύτεροι θα πρέπει να ακούσουν και να κατανοήσουν τις ανασφάλειες και τα προβλήματα των νέων . Έπειτα, οι νέοι θα πρέπει να υποχωρήσουν και να αποδεχτούν την βοήθεια των μεγαλύτερων . Στη συνέχεια , θα πρέπει να γίνουν πιο διαλλακτικοί. Τέλος, από την μεριά της κοινωνίας , μπορεί να δημιουργηθούν ομάδες συμβουλευτικές, οι οποίες θα στηρίζουν και θα ακούνε τους νέους. Με αυτούς τους τρόπους θα δημιουργηθεί ένα κλίμα ενότητας και εμπιστοσύνης. Έτσι, θα  συγκροτηθεί μια κοινωνία προσιτή προς τους νέους και κύριο μέλημα της θα γίνει η ικανοποίηση των αναγκών τους. Πρόκειται, όμως, για μια κατάσταση που θα χρειαστεί χρόνο και σταθερά βήματα από  όλες τις μεριές.

   Συμπεραίνουμε, λοιπόν, ότι οι νέοι ζουν σε μια κοινωνία που τους προξενεί ανασφάλεια. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αμφισβητούν αξίες και αρχές και να αναπτύσσουν κριτική στάση. Όμως μόνο μέσα από την συνεργασία της κοινωνίας και των νέων μπορεί να γεφυρωθεί , η όποια αμφισβήτηση και να εξελιχθεί  σε δύναμη αναγέννησης και προόδου της κοινωνίας.


Άννα Ευρυδόγλου, μαθήτρια Α Λυκείου



Η νεανική αμφισβήτηση και οι αρνητικές ή θετικές συνέπειες 

  Στη σημερινή εποχή, παρατηρείται έντονη δυσπιστία και κριτική από την πλευρά των νέων, απέναντι στο παρελθόν, τις παραδοσιακές αξίες, καθώς και το σύστημα κοινωνικής οργάνωσης που κληρονόμησαν από τους μεγαλύτερους. Αυτή, όμως, η στάση αμφισβήτησης και απόρριψης δεν περιλαμβάνει τις απαραίτητες προτάσεις, έχοντας αρνητικά αποτελέσματα τόσο στους νέους όσο και στην κοινωνία.

    Αρχικά, επηρεάζεται σημαντικά η ψυχική ισορροπία των νέων. Η απουσία προτάσεων, και κατ’ επέκταση λύσεων, για τα προβλήματα της κοινωνίας, έχουν ως αποτέλεσμα τη συνέχισή τους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Με αυτόν τον τρόπο, οι νέοι ταλανίζονται περισσότερο και οδηγούνται στην απαισιοδοξία και στην απομόνωση.

     Ακόμη, η κοινωνία αδυνατεί να πετύχει τη δυναμική πρόοδο αλλά και τη διατήρηση του ήδη υπάρχοντος πολιτισμού. Πρώτα απ’ όλα, εξαιτίας της απουσίας προτάσεων, άρα και του εποικοδομητικού διαλόγου, αποτρέπεται η δημιουργική ανάπτυξη της κοινωνίας. Επίσης, παρουσιάζεται ο κίνδυνος της πολιτιστικής αλλοτρίωσης, καθώς οι νέοι απορρίπτουν το παρελθόν και απομακρύνονται ολοένα και περισσότερο από τις παραδόσεις.

     Επομένως, η άγονη αμφισβήτηση που ασκούν οι νέοι, επιφέρει αρνητικές συνέπειες, όχι μόνο για τον εαυτό τους, αλλά και για το κοινωνικό σύνολο. Υπάρχει, ωστόσο, η προοπτική για θετική επίδραση στην κοινωνία, αν η αμφισβήτηση αυτή γίνεται με δημιουργικό τρόπο.

   Πρώτα απ’ όλα, η αμφισβήτηση μπορεί να οδηγήσει σε αποτελεσματικές λύσεις. Αυτό συμβαίνει, καθώς η αμφισβήτηση, και η αντίθεση γενικότερα, έχουν ως αποτέλεσμα τον διάλογο, ο οποίος κατά συνέπεια οδηγεί σε λύσεις. Οι λύσεις αυτές χαρακτηρίζονται από ορθότητα και λογική και προάγουν την ασφαλέστερη αντιμετώπιση των προβλημάτων της κοινωνίας.

      Επιπλέον, η γόνιμη αμφισβήτηση συνεπάγεται επαναπροσδιορισμό των αρχών της κοινωνίας. Η κριτική στάση των νέων απέναντι στο σύστημα αξιών που κληρονόμησαν από τις παλαιότερες γενιές, έχει ως αποτέλεσμα τη νέα ιεράρχησή τους. Ακόμη, επειδή στόχος των νέων είναι η δημιουργία ενός τέλειου και δίκαιου κόσμου, οι αρχές και οι αξίες που θα θεωρούνται πιο σημαντικές είναι αυτές που προωθούν τον ανθρωπισμό.

     Συμπερασματικά, η απόλυτη αμφισβήτηση των νέων και η έλλειψη προτάσεων από το μέρος τους, έχει αρνητική επίδραση σε ατομικό αλλά και συλλογικό επίπεδο. Γι’ αυτόν τον λόγο, η κριτική αυτή, πρέπει να ασκείται με τέτοιο τρόπο, ώστε να αποτελέσει δύναμη αλλαγής και ανάπτυξης.



Αλεξάνδρα Ατματζίδου, μαθήτρια Α΄Λυκείου





Τατουάζ και κίνδυνοι

Είναι γεγονός πως τη σημερινή εποχή οι
περισσότεροι άνθρωποι και ιδιαίτερα οι νέοι,
εντυπωσιάζονται με την ιδέα του τατουάζ, το
οποίο ξεκίνησε για πρώτη φορά από την

Αίγυπτο. Εκείνη την εποχή όμως, το τατουάζ
δεν το έκανε ο απλός λαός, αλλά αντίθετα οι
φυλακισμένοι, οι πολεμιστές, οι ναυτικοί ή οι
εγκληματίες. Επίσης, οι άνθρωποι εκείνης της
εποχής το σχολίαζαν αρνητικά και
θεωρούσαν πως είναι ένα στοιχείο, ώστε να
κρίνουν τον άλλον.

Ευτυχώς, ο κόσμος σήμερα δεν έχει αυτή
την αντίδραση και φαίνεται να είναι πιο
ανοιχτόμυαλος. Παρ ‘όλα αυτά η προσωπική μου άποψη 
για τα τατουάζ είναι ότι θα
πρέπει να αποφεύγονται. Ενδεχομένως,
κάποιοι άλλοι να τα αντικρίζουν σαν έργα
τέχνης και να πιστεύουν πως αυτά τους
κάνουν να ξεχωρίζουν από το πλήθος και πως
ό,τι μας είναι σημαντικό στη ζωή μας θα
πρέπει να το έχουμε ζωγραφισμένο πάνω στο
σώμα μας.

 Για μένα όμως, αυτή η σκέψη
είναι επιπόλαια και ανώριμη, επειδή το
τατουάζ είναι μόνιμο και ο άνθρωπος αλλάζει
διαρκώς. Αλλάζει πρότυπα, ενδιαφέροντα,
προτιμήσεις αλλά ακόμη και συντρόφους.
Τονίζω τους συντρόφους, διότι είναι ένα
αρκετά συχνό φαινόμενο να «χτυπούν»
τατουάζ το όνομα ή ακόμα και το πρόσωπο
αυτών που αγαπούν. Είναι, λοιπόν, κάτι
περισσότερο από σίγουρο, ότι με την πάροδο
των χρόνων το άτομο που πήρε την απόφαση
να κάνει τατουάζ, θα το μετανιώσει. Αν γίνει
κάτι τέτοιο, πλέον έχει ανακαλυφθεί το
λέιζερ, το οποίο του δίνει τη δυνατότητα να
το αφαιρέσει, μόνο που το αποτέλεσμα δεν
θα είναι το καλύτερο και σίγουρα θα είναι
απαραίτητο να είναι μικρή η επιφάνεια για
να είναι όσο γίνεται όπως πριν το δέρμα.
Εκτός από τον κίνδυνο της αλλαγής γνώμης,
υπάρχει και ο κίνδυνος μετάδοσης κάποιου
ιού, από τη στιγμή που ο «καλλιτέχνης» δεν
απολυμαίνει όσο θα έπρεπε τα εργαλεία του.
Βέβαια, υπάρχει και η πιθανότητα να
εμφανιστούν αλλεργίες και μολύνσεις, λόγω
της ουσίας που περιέχει το τατουάζ. Στη
συνέχεια, ένα άτομο με τατουάζ θα πρέπει να
αποφεύγει την έκθεση στον ήλιο και να βάζει
καθημερινά ειδικές κρέμες και αντηλιακό.
Έπειτα, υπάρχει το πρόβλημα της εργασίας.
Πολλές εταιρίες και  τράπεζες,
απαγορεύουν στους εργαζόμενους τους τα
τατουάζ σε εμφανή σημεία του σώματος.

   Συμπερασματικά, είναι ολοφάνερο το
πόσους κινδύνους κρύβουν τα τατουάζ και
πιστεύω ότι δεν πρέπει να βάζουμε τον
οργανισμό μας σε κίνδυνο για κάποια σχέδια,
που κάποτε θεωρούσαμε αναγκαία και
ξεχωριστά.

Αφροδίτη Τσαχίλα, μαθήτρια Α΄Λυκείου