Κυριακή 3 Αυγούστου 2014
Πέμπτη 24 Ιουλίου 2014
Ψηφιακός Παπαδιαμάντης
Ψηφιακός Παπαδιαμάντης για όλους
Το σύνολο του έργου του Σκιαθίτη είναι προσβάσιμο στον ιστότοπο της Εταιρείας Παπαδιαμαντικών Σπουδών http://www.papadiamantis.net/
«Σεβαστέ μοι πάτερ, την παρελθούσαν Πέμπτην έγραψα υμίν διά του ταχυδρομείου ότι έλαβον την από του 2 του παρόντος μηνός επιστολήν σας. Εξέφραζον δε συνάμα προς υμάς την επιθυμίαν μου του να μείνω εν Αθήναις κατά το θέρος. Επειδή όμως δεν εύρον κανένα πόρον ίνα διατηρηθώ, και επειδή νομίζω ότι και σεις δεν εγκρίνετε το να μείνω ενταύθα, μετέγνων και θέλω να έλθω εις Σκίαθον. Ήθελον μάλιστα έλθει διά του μεθαυριανού ατμοπλοίου, αν είχον χρήματα, τοσούτω μάλλον καθόσον και η υγίειά μου δεν είναι ακμαία. Προ ενός μηνός, από της 10 Απριλίου, πάσχω εκ του λαιμού, το δε προχθές Σάββατον, οκτώ Μαΐου, προσεβλήθην υπό πυρετού. Δεν είναι όμως τίποτε, και μη ανησυχήσητε. Άμα φθάσω εις την πατρίδα, θέλω αναλάβει, θεία χάριτι,
Χρήματα μοι χρειάζονται τουλάχιστον τεσσαράκοντα δραχμαί.
Σας ασπάζομαι την δεξιάν και την της μητρός μου
Ο υιός σας
Αλέξ. Παπαδαμαντίου».
Αυτά γράφει ο 25χρονος Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851-1911) από την Αθήνα στον πατέρα του στη Σκιάθο στις 10 Μαΐου του 1876. Σύντομα όμως φαίνεται πως αλλάζει γνώμη και αποφασίζει να περάσει το καλοκαίρι του στην πρωτεύουσα, να βρει κάποια δουλειά «να οικονομηθεί», ιδιαίτερα μαθήματα, «προγυμνάσεις», και να προετοιμαστεί για τις εξετάσεις του για το δίπλωμα του ελληνοδιδασκάλου. Ακολούθησαν αρκετά χρόνια οικονομικής στενότητας και απογοητεύσεων, ενώ παράλληλα μάθαινε αγγλικά και γαλλικά, ώσπου προσλήφθηκε ως μεταφραστής το 1882 στην Εφημερίδα του Δημητρίου Κορομηλά και αργότερα, το 1899 στην εφημερίδα Το Άστυ του Δημητρίου Κακλαμάνου και από το 1892 στην Ακρόπολιν του Βλάση Γαβριηλίδη.
Τη συγκινητική του αλληλογραφία με τους γονείς του -συγκινητική για το είδος της σχέσης που αποκαλύπτει, για την οικονομική κατάσταση της οικογένειας του νεαρού που έμελλε να γίνει ένας από τους σπουδαιότερους πεζογράφους της νεοελληνικής λογοτεχνίας, για την καθημερινότητά του και για την προσωπική του εξέλιξη- μπορεί να διαβάσει κάθε ενδιαφερόμενος στον νέο ιστότοπο της Εταιρείας Παπαδιαμαντικών Σπουδών, ο οποίος προσφέρει στους αναγνώστες και στους μελετητές του Παπαδιαμάντη όλα τα απαραίτητα εργαλεία για την προσέγγιση του έργου του.
Στον ιστότοπο είναι προσβάσιμα τα Άπαντα του σκιαθίτη πεζογράφου στην πεντάτομη κριτική έκδοση του Δόμου από τον Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλο, τα τρία μυθιστορήματα και όλα του τα διηγήματα, ποιήματα και άρθρα, μεταφράσεις του, αλλά και ψηφιοποιημένες παλιές εκδόσεις: η Φόνισσα (Φέξης, 1912), τα αδημοσίευτα εν ζωή διηγήματα της συλλογής Τα μετά θάνατον (Φέξης, 1914), όπου στο προλογικό σημείωμα επισημαίνεται ήδη, μόλις τρία χρόνια μετά τον θάνατο του Παπαδιαμάντη, η «έμπνευσις και η γοητεία» της γραφής του «μεγάλου συγγραφέα», κ.ά.
Τα πρωτότυπα κείμενα συνοδεύουν ψηφιοποιημένες μελέτες, διατριβές και αφιερώματα περιοδικών, άρθρα, τα πρακτικά της Εταιρείας, αλλά και φωτογραφίες του Παπαδιαμάντη, εικαστικά πορτρέτα του, αναπαραγωγές χειρογράφων του, εξώφυλλα πρώτων εκδόσεων, εικονογραφήσεις διηγημάτων του, αλλά και οπτικοακουστικό υλικό και ντοκιμαντέρ για τον Παπαδιαμάντη και τον κόσμο του. Μια πλήρης βασική βιβλιοθήκη παλαιότερων και νεότερων μελετών για τον Παπαδιαμάντη στη διάθεση κάθε Έλληνα με ένα κλικ.
Πηγή:http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=616433
Το σύνολο του έργου του Σκιαθίτη είναι προσβάσιμο στον ιστότοπο της Εταιρείας Παπαδιαμαντικών Σπουδών http://www.papadiamantis.net/
«Σεβαστέ μοι πάτερ, την παρελθούσαν Πέμπτην έγραψα υμίν διά του ταχυδρομείου ότι έλαβον την από του 2 του παρόντος μηνός επιστολήν σας. Εξέφραζον δε συνάμα προς υμάς την επιθυμίαν μου του να μείνω εν Αθήναις κατά το θέρος. Επειδή όμως δεν εύρον κανένα πόρον ίνα διατηρηθώ, και επειδή νομίζω ότι και σεις δεν εγκρίνετε το να μείνω ενταύθα, μετέγνων και θέλω να έλθω εις Σκίαθον. Ήθελον μάλιστα έλθει διά του μεθαυριανού ατμοπλοίου, αν είχον χρήματα, τοσούτω μάλλον καθόσον και η υγίειά μου δεν είναι ακμαία. Προ ενός μηνός, από της 10 Απριλίου, πάσχω εκ του λαιμού, το δε προχθές Σάββατον, οκτώ Μαΐου, προσεβλήθην υπό πυρετού. Δεν είναι όμως τίποτε, και μη ανησυχήσητε. Άμα φθάσω εις την πατρίδα, θέλω αναλάβει, θεία χάριτι,
Χρήματα μοι χρειάζονται τουλάχιστον τεσσαράκοντα δραχμαί.
Σας ασπάζομαι την δεξιάν και την της μητρός μου
Ο υιός σας
Αλέξ. Παπαδαμαντίου».
Αυτά γράφει ο 25χρονος Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851-1911) από την Αθήνα στον πατέρα του στη Σκιάθο στις 10 Μαΐου του 1876. Σύντομα όμως φαίνεται πως αλλάζει γνώμη και αποφασίζει να περάσει το καλοκαίρι του στην πρωτεύουσα, να βρει κάποια δουλειά «να οικονομηθεί», ιδιαίτερα μαθήματα, «προγυμνάσεις», και να προετοιμαστεί για τις εξετάσεις του για το δίπλωμα του ελληνοδιδασκάλου. Ακολούθησαν αρκετά χρόνια οικονομικής στενότητας και απογοητεύσεων, ενώ παράλληλα μάθαινε αγγλικά και γαλλικά, ώσπου προσλήφθηκε ως μεταφραστής το 1882 στην Εφημερίδα του Δημητρίου Κορομηλά και αργότερα, το 1899 στην εφημερίδα Το Άστυ του Δημητρίου Κακλαμάνου και από το 1892 στην Ακρόπολιν του Βλάση Γαβριηλίδη.
Τη συγκινητική του αλληλογραφία με τους γονείς του -συγκινητική για το είδος της σχέσης που αποκαλύπτει, για την οικονομική κατάσταση της οικογένειας του νεαρού που έμελλε να γίνει ένας από τους σπουδαιότερους πεζογράφους της νεοελληνικής λογοτεχνίας, για την καθημερινότητά του και για την προσωπική του εξέλιξη- μπορεί να διαβάσει κάθε ενδιαφερόμενος στον νέο ιστότοπο της Εταιρείας Παπαδιαμαντικών Σπουδών, ο οποίος προσφέρει στους αναγνώστες και στους μελετητές του Παπαδιαμάντη όλα τα απαραίτητα εργαλεία για την προσέγγιση του έργου του.
Στον ιστότοπο είναι προσβάσιμα τα Άπαντα του σκιαθίτη πεζογράφου στην πεντάτομη κριτική έκδοση του Δόμου από τον Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλο, τα τρία μυθιστορήματα και όλα του τα διηγήματα, ποιήματα και άρθρα, μεταφράσεις του, αλλά και ψηφιοποιημένες παλιές εκδόσεις: η Φόνισσα (Φέξης, 1912), τα αδημοσίευτα εν ζωή διηγήματα της συλλογής Τα μετά θάνατον (Φέξης, 1914), όπου στο προλογικό σημείωμα επισημαίνεται ήδη, μόλις τρία χρόνια μετά τον θάνατο του Παπαδιαμάντη, η «έμπνευσις και η γοητεία» της γραφής του «μεγάλου συγγραφέα», κ.ά.
Τα πρωτότυπα κείμενα συνοδεύουν ψηφιοποιημένες μελέτες, διατριβές και αφιερώματα περιοδικών, άρθρα, τα πρακτικά της Εταιρείας, αλλά και φωτογραφίες του Παπαδιαμάντη, εικαστικά πορτρέτα του, αναπαραγωγές χειρογράφων του, εξώφυλλα πρώτων εκδόσεων, εικονογραφήσεις διηγημάτων του, αλλά και οπτικοακουστικό υλικό και ντοκιμαντέρ για τον Παπαδιαμάντη και τον κόσμο του. Μια πλήρης βασική βιβλιοθήκη παλαιότερων και νεότερων μελετών για τον Παπαδιαμάντη στη διάθεση κάθε Έλληνα με ένα κλικ.
Πηγή:http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=616433
Τετάρτη 23 Ιουλίου 2014
Από την Ασκητική του Καζαντζάκη
Μην καταδέχεσαι να ρωτάς: «Θα νικήσουμε; Θα νικηθούμε;» Πολέμα!
«Ε κακομοίρη άνθρωπε», είπε δυνατά, «μπορείς να μετακινήσεις βουνά, να κάμεις θάματα, κι εσύ να βουλιάζεις στην κοπριά, στην τεμπελιά και στην απιστία!
Θεό έχεις μέσα σου, Θεό κουβαλάς και δεν το ξέρεις – το μαθαίνεις μονάχα την…ώρα που πεθαίνεις, μα ‘ναι πολύ αργά. Ας ανασκουμπωθούμε εμείς που το ξέρουμε, ας σύρουμε μπορεί να μας ακούσουν!»
Καλή ‘ναι η δικαιοσύνη, μα για τους αγγέλους – ο άνθρωπος ο κακομοίρης δεν αντέχει, θέλει έλεος…
Δεν έχουμε παρά μια μονάχα στιγμή στη διάθεσή μας. Ας κάνουμε τη στιγμή αυτή αιωνιότητα. Άλλη αθανασία δεν υπάρχει.
Χαρά στο νέο που θαρρεί πως έχει χρέος να ξαναδημιουργήσει τον κόσμο,να τον κάμει πιο σύμφωνο με την αρετή και τη δικαιοσύνη, πιο σύμφωνο με την καρδιά του, αλίμονο σε όποιον αρχίζει τη ζωή του χωρίς παραφροσύνη.
Έχεις ευθύνη. Δεν κυβερνάς πια μονάχα τη μικρή ασήμαντη ύπαρξή σου.
Είσαι μια ζαριά όπου για μια στιγμή παίζεται η μοίρα του σογιού σου.
Η ανώτατη αρετή δεν είναι νά’ σαι ελεύτερος, παρά να μάχεσαι για ελευτερία.
Μην καταδέχεσαι να ρωτάς: “Θα νικήσουμε; Θα νικηθούμε;” Πολέμα!
Ν’ αγαπάς την ευθύνη.
Να λες: Εγώ, εγώ μονάχος μου έχω χρέος να σώσω τη γης.
Αν δε σωθεί, εγώ φταίω.
Να πεθαίνεις κάθε μέρα.
Να γεννιέσαι κάθε μέρα.
Ν’ αρνιέσαι ό,τι έχεις κάθε μέρα.
Να ‘σαι ανήσυχος, αφχαρίστητος, απροσάρμοστος πάντα.
Όταν μια συνήθεια καταντήσει βολική, να τη συντρίβεις. Η μεγαλύτερη αμαρτία είναι η ευχαρίστηση.
Νίκησε το στερνό, τον πιο μεγάλο πειρασμό, την ελπίδα. Τούτο είναι το τρίτο χρέος.
Πειθαρχία, να η ανώτατη αρετή.
Ποτέ μην αναγνωρίσεις τα σύνορα του ανθρώπου!
Να σπας τα σύνορα!
Ν’αρνιέσαι ό,τι θωρούν τα μάτια σου.
Να πεθαίνεις και να λες: Θάνατος δεν υπάρχει!
Ν. Καζαντζάκης “Ασκητική”
Κυριακή 20 Ιουλίου 2014
ΚΥΠΡΟΣ: + 20-7-1974
Η Τουρκική εισβολή στην Κύπρο με την κωδική ονομασία «Αττίλας» ξεκίνησε την αυγή της 20ης Ιουλίου 1974, με αποβατικές και αεροπορικές επιχειρήσεις. Συμμετείχαν συνολικά γύρω στους 40.000 άνδρες υπό τη διοίκηση του αντιστρατήγου Νουρετίν Ερσίν. Η ελληνική πλευρά πιάστηκε στον ύπνο και η αντίδρασή της εκδηλώθηκε με μεγάλη καθυστέρηση. Η Τουρκία υποστήριξε ότι δεν επρόκειτο για εισβολή, αλλά για «ειρηνική επέμβαση», με σκοπό την επαναφορά της συνταγματικής τάξης στην Κύπρο, που είχε καταλυθεί από το πραξικόπημα κατά του Μακαρίου (15 Ιουλίου 1974).
Τα τουρκικά αποβατικά σκάφη άρχισαν να αποβιβάζουν δυνάμεις ανενόχλητα στην περιοχή Πέντε Μίλι, οκτώ χιλιόμετρα δυτικά της Κερύνειας, λίγο μετά τις 5 το πρωί της 20ης Ιουλίου. Σχεδόν ταυτόχρονα, σμήνη τουρκικών αεροπλάνων άρχισαν τις επιθέσεις, συνεχώς και κατά κύματα κατά της ευρύτερης περιοχής της Κερύνειας και της Λευκωσίας, ενώ άλλα αεροσκάφη και ελικόπτερα επιχειρούσαν ρίψεις αλεξιπτωτιστών σε επίκαιρα σημεία. Οι κάτοικοι βρέθηκαν στο έλεος των εισβολέων. Άοπλοι πολίτες δολοφονήθηκαν, γυναίκες βιάστηκαν και αιχμάλωτοι στρατιώτες εκτελέστηκαν.
Η αντίδραση της ελληνικής πλευράς ήταν ανεξήγητα αργοπορημένη. Παρ’ ότι το ελληνικό Πεντάγωνο γνώριζε τις κινήσεις των Τούρκων, θεωρούσε ότι μπλοφάρουν. Μόλις στις 8:40 το πρωί δόθηκε επισήμως από την Αθήνα η εντολή εφαρμογής των πολεμικών σχεδίων, ενώ το ελληνικό ραδιόφωνο (το ΕΙΡΤ εν προκειμένω), μετέδωσε την είδηση γύρω στις 11 το πρωί. Η καθυστερημένη κινητοποίηση έδωσε τη δυνατότητα στους Τούρκους εισβολείς να παγιώσουν τις θέσεις τους και να δημιουργήσουν προγεφύρωμα από το Πέντε Μίλι της Κερύνειας προς τον Άγιο Ιλαρίωνα, έχοντας ως αντικειμενικό στόχο τη σύνδεσή του με τον τουρκοκυπριακό θύλακο της Λευκωσίας.
Τούρκοι αλεξιπτωτιστέςΟι μονάδες της Εθνικής Φρουράς και της ΕΛΔΥΚ, όταν κινητοποιήθηκαν άρχισαν να πολεμούν με ηρωική αυτοθυσία, χωρίς μάλιστα να διαθέτουν αεροπορική κάλυψη και σύγχρονο οπλισμό. Αριθμούσαν γύρω στους 12.000 άνδρες (ελληνοκύπριους και ελλαδίτες), υπό τη διοίκηση του ταξιάρχου Μιχαήλ Γεωργίτση, που είχε το γενικό πρόσταγμα στο πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Στο μεταξύ, άρχισε να κινητοποιείται και ο ελληνοκυπριακός ανδρικός πληθυσμός και να μετέχει στον άνισο αγώνα με ό,τι διέθετε ο καθένας, πυροβολώντας από τις στέγες των σπιτιών του κατά των εισβολέων αλεξιπτωτιστών.
Στην Αθήνα, η κυβέρνηση αιφνιδιασμένη από την εξέλιξη των γεγονότων αρχίζει να παρουσιάζει εικόνα διάλυσης. Κηρύσσει γενική επιστράτευση, η οποία εξελίσσεται σε φιάσκο, δείχνοντας την τραγική κατάσταση που βρισκόταν ο Ελληνικός Στρατός. Και να σκεφθεί κανείς ότι την Ελλάδα κυβερνούσαν οι στρατιωτικοί και ο Στρατός αν μη τι άλλο θα έπρεπε να βρισκόταν σε υψηλό επιχειρησιακό επίπεδο.
Ο Αμερικανός υφυπουργός Εξωτερικών Τζόζεφ Σίσκο, που βρίσκεται και πάλι στην Αθήνα ως εντολοδόχος του Κίσινγκερ, συναντάται στο Πεντάγωνο με το αρχηγό των Ενόπλων Δυνάμεων στρατηγό Μπονάνο. Ο παριστάμενος Δημήτριος Ιωαννίδης σε οργίλος ύφος απευθύνεται προς τον Σίσκο «Μας εξαπατήσατε... Ημείς θα κηρύξωμεν πόλεμον!» και αποχωρεί από τη σύσκεψη. Έκτοτε, τα ίχνη του αόρατου δικτάτορα χάνονται. Ο Σίσκο στη διάρκεια της ημέρας μάταια αναζητεί αρμόδιο για συνομιλίες.
Αργά το βράδυ, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ εκδίδει το υπ’ αριθμόν 353 ψήφισμα, με το οποίο καλεί σε κατάπαυση του πυρός και σε αποχώρηση από την Κύπρο του «ξένου στρατιωτικού δυναμικού». Παρά την ομόφωνη έγκρισή του, αγνοείται από την Τουρκία, η οποία έχοντας την πρωτοβουλία των κινήσεων επείγεται να εφαρμόσει πλήρως τα σχέδια της. Γενικά, η διεθνής αντίδραση κατά του «Αττίλα» είναι χλιαρή.
Τουρκική απόβασηΤην επομένη, 21 Ιουλίου, οι μάχες στην Κύπρο συνεχίζονται με ιδιαίτερη σφοδρότητα. Στόχος των ελληνικών δυνάμεων στην Κύπρο είναι να αποκόψουν τον τουρκοκυπριακό θύλακο της Λευκωσίας από το προγεφύρωμα της Κερύνειας. Οι Έλληνες στρατηγοί απορρίπτουν εισήγηση για επέμβαση στην Κύπρο, προβλέποντας αποτυχία του σχετικού εγχειρήματος. Δύο ελληνικά υποβρύχια που πλέουν προς την Κερύνεια διατάσσονται να επιστρέψουν στην Ελλάδα.
Οι Τούρκοι εισβολείς, παρά την αριθμητική τους υπεροχή και την ποιοτική υπεροχή του οπλισμούς τους, αντιμετωπίζουν σημαντικά προβλήματα. Μάλιστα, από ασυνεννοησία η τουρκική αεροπορία βυθίζει το αντιτορπιλικό Κοτσατεπέ (D-354), το οποίο εξέλαβε για ελληνικό πλοίο και προκαλεί ζημιές σε άλλα δύο τουρκικά αντιτορπιλικά.
Στις 2 το πρωί της 22ας Ιουλίου, 12 ελληνικά μεταγωγικά τύπου Νοράτλας, που μετέφεραν καταδρομείς στο νησί, βάλλονται, κατά λάθος, από φίλια πυρά πλησίον του αεροδρομίου της Λευκωσίας, με αποτέλεσμα το ένα από αυτά να καταρριφθεί (4 μέλη του πληρώματος και 27 καταδρομείς έχασαν τη ζωή τους), ενώ άλλα δύο να πάθουν σοβαρές ζημιές. Την ίδια ημέρα, οι Τούρκοι εισβολείς εντείνουν τις επιχειρήσεις τους. Αποβιβάζουν άρματα μάχης και το μεσημέρι καταλαμβάνουν την πόλη της Κερύνειας.
Στις 4 το απόγευμα αρχίζει να τηρείται η ανακωχή κατά τα συμφωνηθέντα, η οποία όμως θα παραβιασθεί αρκετές φορές από τους εισβολείς. Σ’ αυτό το χρονικό σημείο, οι Τούρκοι ελέγχουν το 3% του Κυπριακού εδάφους, έχοντας δημιουργήσει ένα προγεφύρωμα, που συνδέει την Κερύνεια με τον τουρκοκυπριακό θύλακο της Λευκωσίας.
ΠΗΓΗ: http://www.sansimera.gr/articles/649#ixzz37zsntOrR
Παρασκευή 4 Ιουλίου 2014
Περί φιλίας λόγος
Ἐπιστολὴ πρὸς Βούλγαρον Ἡγεμόνα
Ἡ φιλία
49. Νὰ μὴ εἶσαι γρήγορος στὴ σύναψι φιλίας• ὅταν ὅμως συνάψης δεσμό, νὰ τὸν διατηρῆς ἄλυτο μὲ κάθε τρόπο, σηκώνοντας ὅλο τὸ βάρος τοῦ συνανθρώπου, μὲ τὴν προϋπόθεσι ὅτι δὲν ἐπιφέρει κίνδυνο στὴν ψυχή. Διότι οἱ διαστάσεις πρὸς τοὺς φίλους ἐκφαυλίζουν ὅλη τὴν προαίρεσι τῶν ἀνθρώπων καὶ ὑποβάλλουν ὄχι μόνο τὸν ὑπαίτιο ἀλλὰ καὶ τὸν ἀναίτιο στὴν ἴδια ὑπόνοια. Φίλους νὰ κάμης ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι διατηροῦν παντοτινὰ ἄδολη τὴν φιλία πρὸς τοὺς ἄλλους καὶ μήτε ὅταν εὐημεροῦσαν τοὺς ἐφθόνησαν μήτε ὅταν δυστυχοῦσαν τοὺς παραμέλησαν. Πράγματι πολλοὶ ἐβοήθησαν κι ἐπόνεσαν τοὺς φίλους ὅταν εὑρίσκονταν σὲ δυστυχία, ἀλλὰ ὅταν ἦσαν εὐτυχεῖς δὲν ἐβάσταξαν τὴν εὐημερία τους• ἔτσι αὐτοὺς ποὺ δὲν τοὺς ἤλεγξε ὁ καιρὸς τῆς συμπαθείας, τοὺς ἐξεσκέπασε τὸ πάθος τοῦ φθόνου. Ν' ἀποκτᾶς λοιπὸν φίλους ὄχι τοὺς φαύλους ἀλλὰ τοὺς ἀρίστους• διότι τὰ ἤθη τῶν φίλων κρίνονται συνήθως ἀπὸ τὴν ποιότητα τῶν φιλουμένων διὰ τῶν ἐντίμων φίλων εὔκολα ἐπαναφέρεται κανεὶς καὶ ὅταν παραπέση, οἱ φαῦλοι ὅμως φθείρουν καὶ τὴν ὑπάρχουσα καλοκαγαθία• οἱ πρῶτοι καλύπτοντας οἱ ἴδιοι τὴν ἔλλειψι τῶν φίλων στὴν ἀρετὴ τὴν κάμουν νὰ φαίνεται ἀνελλιπής, ἐνῶ ἡ συναναστροφὴ μὲ τοὺς φαύλους καθιστὰ νόθο καὶ ὅ,τι ὑπόλοιπο ἀρετῆς ὑπάρχει.
50. Νὰ μὴ ζητῆς ν' ἀκούης τὰ εὐχάριστα ἀπὸ τοὺς φίλους, ἀλλὰ μᾶλλον τὰ ἀληθινά. Διότι, ἂν δὲν πρέπει νὰ πιστεύσωμε στοὺς ἐχθροὺς ἀκόμη καὶ ὅταν λέγουν τὴν ἀλήθεια, ἀπὸ τοὺς φίλους δὲ ἔχει φθαρεῖ ἡ ἀλήθεια καὶ ζητοῦν κι ἐκεῖνοι νὰ λέγωνται τὰ εὐχάριστα, ἀπὸ ποῦ ἀλλοῦ θὰ προέλθη γιὰ μᾶς ἡ γνῶσις τῆς ἀληθείας καὶ ἡ διόρθωσις τῶν τυχὸν ἀνοσίων λόγων καὶ πράξεών μας; Γι' αὐτὸ νὰ θεωρῆς σπουδαῖο πράγμα τὸ νὰ διαφέρουν οἱ φίλοι τῶν κολάκων. Οἱ μὲν κόλακες, ἐπαινώντας σε κατὰ πρόσωπο, καὶ σένα τὸν ἴδιο δὲν ἀφήνουν νὰ λάβης συναίσθησι τῶν σφαλμάτων ποὺ φυσικὰ διαπράττεις καὶ μεγαλύτερα τὰ καθιστοῦν μὲ τὶς διαβολὲς πρὸς τοὺς ἄλλους• οἱ φίλοι ὅμως μὲ τὸν φιλικὸ ἔλεγχο καὶ σένα τὸν ἴδιο ἐνισχύουν περισσότερο, ὥστε ν' ἀντιληφθῆς τὴν παρανομία, καί, ἂν χρειασθῆ νὰ λεχθῆ κάτι καὶ πρὸς τοὺς ἔξω, τότε ἀντὶ κατηγορίας εὑρίσκουν ἀπολογία γιὰ τὴν πράξι. Ὅσο λοιπὸν διαφέρει ἡ ἄσκησις τῆς ἀρετῆς ἀπὸ τὴν προκοπὴ στὴν κακία καὶ τὸ νὰ διαλύη κανεὶς τὶς διαβολὲς ἀπὸ τὸ νὰ διαβάλλη στοὺς ὑπηκόους, τόσο πρέπει καὶ σὺ νὰ προτιμᾶς τοὺς φίλους ἀπὸ τοὺς κόλακες.
51. Ὅσα ἀπὸ τὰ μυστικὰ αὐξάνουν τὴν ἀρετή σου, νὰ τὰ γνωστοποιῆς στοὺς φίλους• ὅσα ὅμως ἐκφαυλίζουν τὴ γνώμη, αὐτὰ οὔτε ὁ ἴδιος νὰ τὰ ἐκτελῆς οὔτε στοὺς φίλους νὰ τὰ διαβιβάζης. Αὐτὸ εἶναι ἄριστο καὶ χωρὶς ἄλλη αἰτιολογία• πλὴν ὅμως, ὅταν ἡ φιλία, ὅπως συχνὰ συμβαίνει στὰ ἀνθρώπινα, μεταστραφῆ σὲ κορεσμό, τότε γίνεται περισσότερο ἀντιληπτὴ ἡ χρησιμότης τῆς παραινέσεως. Πράγματι, τὸ φαῦλο μυστικό, καὶ μάλιστα αὐτὸ ποὺ ὑπεισέρχεται στοὺς λογισμοὺς τοῦ συμμεριζομένου καὶ τοὺς διασείει, ἀπομακρύνει γρήγορα καὶ χωρὶς καθυστέρησι ἀπὸ τὴν ἀγάπη καὶ δὲν τοῦ ἐπιτρέπει νὰ ἀποβλέψη πρὸς τὴν ἐπιστροφή• καὶ ὅταν δημοσιοποιηθῆ θὰ σοῦ προκαλέση βαρειὰ βλάβη καὶ θὰ σὲ διαθέση δυσμενῶς πρὸς αὐτὸν ποὺ τὸ διέδωσε. Τὸ χρηστὸ ὅμως μυστικὸ καὶ τὸν συμμεριζόμενο θὰ συγκρατήση ἀπὸ τὴν διάσπασι τῆς φιλίας, ἐκβιάζοντάς τον μ' ἕνα δυνατὸ δεσμό, τὴν ἀρετή, καὶ εἰσερχόμενο στὸ νοῦ του θὰ τὸν καλέση σ' ἔπαινο τῆς σπουδαίας σου γνώμης, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε καὶ σένα, ἂν παραφέρθηκες σὲ κάτι, θὰ σὲ πείση, βλέποντας αὐτά, νὰ ἀναλάβης χωρὶς δυσαρέσκεια πάλι τὴν πρὸς αὐτὸν συναναστροφὴ καὶ φιλικὴ σχέσι. Πάντοτε λοιπὸν νὰ καλολογῆς τοὺς φίλους, καὶ μάλιστα τοὺς ἀπόντας ἐνώπιον τῶν παρόντων ἔτσι μπορεῖ καὶ τὸ κακὸ τῆς κολακείας ν' ἀποφύγης, μὴ ἐπιτρέποντας νὰ φανῆ στὴ συμπεριφορά σου οὔτε ἴχνος της, καὶ στοὺς φίλους θὰ παρουσιασθῆς εὐαρέστως ἀφοῦ διεβεβαίωσες τοὺς παρόντες ὅτι εἶσαι τέτοιας διαθέσεως, ὅπως ἐφάνηκες σ' αὐτοὺς μὲ τὰ λόγια σου περὶ τῶν ἀπόντων.
Εισαγωγή, κείμενο, μετάφραση καὶ σημειώσεις: Παν. Κ. Χρήστου.
Περιοδικό Ἐποπτεία, Φεβρουάριος 1992, Ἀθήνα.
Πέμπτη 3 Ιουλίου 2014
Ποιητικές σκέψεις θερινών ημερών.
Μανόλης Αναγνωστάκης, "Προσχέδιο δοκιμίου πολιτικής αγωγής", Τα ποιήματα. 1941 - 1971, Αθήνα, εκδ. Στιγμή, 1985, σσ.173-174.
ΠΡΟΣΧΕΔΙΟ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ
Οι τσαγκαράδες να φτιάσουν όπως πάντα γερά παπούτσια
Οι εκπαιδευτικοί να συμμορφώνονται με το αναλυτικό πρόγραμμα του Υπουργείου
Οι τροχονόμοι να σημειώνουν με σχολαστικότητα τις παραβάσεις
Οι εφοπλιστές να καθελκύουν διαρκώς νέα σκάφη
Οι καταστηματάρχες ν' ανοίγουν και να κλείνουν σύμφωνα με το εκάστοτε ωράριο
Οι εργάτες να συμβάλλουν ευσυνείδητα στην άνοδο του επιπέδου παραγωγής
Οι αγρότες να συμβάλλουν ευσυνείδητα στην κάθοδο του επιπέδου καταναλώσεως
Οι φοιτητές να μιμούνται τους δασκάλους τους και να μην πολιτικολογούν
Οι ποδοσφαιριστές να μη δωροδοκούνται πέραν ενός λογικού ορίου
Οι δικαστές να κρίνουν κατά συνείδησιν και εκτάκτως μόνον, κατ' επιταγήν
Ο τύπος να μη γράφει ό,τι πιθανόν να εμβάλλει εις ανησυχίαν τους φορτοεκφορτωτάς
Οι ποιητές όπως πάντα να γράφουν ωραία ποιήματα.
Σημ.: Πρόκειται περί προσχεδίου, ως ο τίτλος, και προσφέρεται εις ελευθέραν δημοσίαν συζήτησιν. Μετά τας ακουσθησομένας απόψεις θα γίνει τελική επεξεργασία υπό ομάδος εγκρίτων Ποιητών και θα παραδοθεί εις το κοινό προς γνώσιν και αναμόρφωσιν.Τετάρτη 25 Ιουνίου 2014
ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΟΡΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ
Η ανακοίνωση των βαθμολογιών των πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων πλησιάζει. Η παρακάτω εφαρμογή σάς δίνει τη δυνατότητα να υπολογίσετε με ακρίβεια τον γενικό βαθμό πρόσβασής σας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΟΥΣ ΒΑΘΜΟΥΣ ΣΑΣ ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ
ΓΙΑ ΝΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΕΤΕ ΤΟΝ ΒΑΘΜΟ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ, ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΑΘΜΟΥΣ ΣΑΣ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΦΟΥ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΣ ΕΠΙΛΕΞΕΤΕ ΤΗΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ.
ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΟΥΣ ΒΑΘΜΟΥΣ ΣΑΣ ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ
ΓΙΑ ΝΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΕΤΕ ΤΟΝ ΒΑΘΜΟ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ, ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΑΘΜΟΥΣ ΣΑΣ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΦΟΥ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΣ ΕΠΙΛΕΞΕΤΕ ΤΗΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ.
Σάββατο 21 Ιουνίου 2014
Θερινό Ηλιοστάσι και Κλήδονας
Θερινή Ισημερία: 21 Ιουνίου, η μεγαλύτερη μέρα του χρόνου
- Ο Κλήδονας είναι ένα έθιμο με καταγωγή στην αρχαία εποχή, που επικρατούσε η 'κληδόνα'. Κληδόνα σημαίνει πράξεις ή λέξεις τυχαίες και ασυνάρτητες, που ακούγονταν κατά τη διάρκεια μαντικών τελετών και στις οποίες αποδίδονταν προφητική σημασία.
- Ο Κλήδονας ζωντανεύει τη μέρα του Αη-Γιαννιού, στις 24 Ιουνίου, που συμπίπτει με τη θερινή τροπή του ήλιου, η δύναμη του οποίου φανερώνει κυρίως τα μελλούμενα, σύμφωνα με τις θαμπές μνήμες του παρελθόντος.
Ο γιορτασμός αρχίζει από την παραμονή με τις μεγάλες φωτιές που ανάβονται και τις πηδούν ακόμη και τα παιδιά.
Ενα έθιμο που έχει τις ρίζες του στην αρχαία Ελλάδα ,ένα έθιμο ειδωλολατρικό που στην περιοχή μας κρατιέται μέχρι σήμερα, θεωρείται ερωτικό και υλοποιείται από τις ελεύθερες και νιόπαντρες γυναίκες.
Την παραμονή της γιορτής στολίζουν τον ΚΛΗΔΟΝΑ, ένα μεταλικό δοχείο νερού ,το Γκιούμι με διάφορα αρωματικά φυτά και λουλούδια. Κυριαρχούν, ο δυόσμος ,ο βασιλικός, τα τριαντάφυλλα και τα γιαννάκια.
Αφού πάρουν νερό από τρείς βρύσες του χωριού η κάθε γυναίκα ρίχνει στο Γκιούμι ένα της κόσμημα δεμένο με κόκκινη κορδέλα . Σκεπάζουν τον κλήδονα με ένα κόκκινο μαντήλι και τον κρύβουν να μην τον βρουν οι άνδρες του χωριού και τον χαλάσουν.
Ο κλήδονας πρέπει να μείνει την νύχτα έξω πάνω σε δέντρο ή σε τριανταφυλλιά και κάτω από τα αστέρια .
Την άλλη μέρα όλες μαζί οι γυναίκες πηγαίνουν τον κλήδονα στην κεντρική βρύση και αφού άλλάξουν το νερό τρεις φορές άνοιγαν τον κλήδονα και έβγαζαν ένα ένα τα κοσμήματα τα οποία έπρεπε να ασπρίσουν και όχι να μαυρίσουν. Αυτό ήταν δείγμα καλοτυχίας.
Την ώρα που έβγαζαν τα κοσμήματα, τραγουδούσαν και με διάφορα ερωτικά στιχάκια πείραζαν η μία την άλλη.
Όποιας το κόσμημα έβγαινε πρώτο, αν ήταν ελεύθερη, θα παντρεύοταν εκείνη την χρονιά.
Αν ήταν νιόπαντρη θα αποκτούσε παιδί και γενικώς θα είχε καλή χρονιά.
Πηγή: Λαογραφικά Βοΐου
...Tώρα,
- Ο Κλήδονας είναι ένα έθιμο με καταγωγή στην αρχαία εποχή, που επικρατούσε η 'κληδόνα'. Κληδόνα σημαίνει πράξεις ή λέξεις τυχαίες και ασυνάρτητες, που ακούγονταν κατά τη διάρκεια μαντικών τελετών και στις οποίες αποδίδονταν προφητική σημασία.
- Ο Κλήδονας ζωντανεύει τη μέρα του Αη-Γιαννιού, στις 24 Ιουνίου, που συμπίπτει με τη θερινή τροπή του ήλιου, η δύναμη του οποίου φανερώνει κυρίως τα μελλούμενα, σύμφωνα με τις θαμπές μνήμες του παρελθόντος.
Ο γιορτασμός αρχίζει από την παραμονή με τις μεγάλες φωτιές που ανάβονται και τις πηδούν ακόμη και τα παιδιά.
Ενα έθιμο που έχει τις ρίζες του στην αρχαία Ελλάδα ,ένα έθιμο ειδωλολατρικό που στην περιοχή μας κρατιέται μέχρι σήμερα, θεωρείται ερωτικό και υλοποιείται από τις ελεύθερες και νιόπαντρες γυναίκες.
Την παραμονή της γιορτής στολίζουν τον ΚΛΗΔΟΝΑ, ένα μεταλικό δοχείο νερού ,το Γκιούμι με διάφορα αρωματικά φυτά και λουλούδια. Κυριαρχούν, ο δυόσμος ,ο βασιλικός, τα τριαντάφυλλα και τα γιαννάκια.
Αφού πάρουν νερό από τρείς βρύσες του χωριού η κάθε γυναίκα ρίχνει στο Γκιούμι ένα της κόσμημα δεμένο με κόκκινη κορδέλα . Σκεπάζουν τον κλήδονα με ένα κόκκινο μαντήλι και τον κρύβουν να μην τον βρουν οι άνδρες του χωριού και τον χαλάσουν.
Ο κλήδονας πρέπει να μείνει την νύχτα έξω πάνω σε δέντρο ή σε τριανταφυλλιά και κάτω από τα αστέρια .
Την άλλη μέρα όλες μαζί οι γυναίκες πηγαίνουν τον κλήδονα στην κεντρική βρύση και αφού άλλάξουν το νερό τρεις φορές άνοιγαν τον κλήδονα και έβγαζαν ένα ένα τα κοσμήματα τα οποία έπρεπε να ασπρίσουν και όχι να μαυρίσουν. Αυτό ήταν δείγμα καλοτυχίας.
Την ώρα που έβγαζαν τα κοσμήματα, τραγουδούσαν και με διάφορα ερωτικά στιχάκια πείραζαν η μία την άλλη.
Όποιας το κόσμημα έβγαινε πρώτο, αν ήταν ελεύθερη, θα παντρεύοταν εκείνη την χρονιά.
Αν ήταν νιόπαντρη θα αποκτούσε παιδί και γενικώς θα είχε καλή χρονιά.
Πηγή: Λαογραφικά Βοΐου
Απόσπασμα από το ποίημα του Γιώργου Σεφέρη «Θερινό Ἡλιοστάσι»
...Tώρα,
μὲ τὸ λιωμένο μολύβι τοῦ κλήδονα
τὸ λαμπύρισμα τοῦ καλοκαιρινοῦ πελάγου,
ἡ γύμνια ὁλόκληρής της ζωῆς·
καὶ τὸ πέρασμα καὶ τὸ σταμάτημα καὶ τὸ πλάγιασμα καὶ τὸ τίναγμα
τὰ χείλια τὸ χαϊδεμένο δέρας,
ὅλα γυρεύουν νὰ καοῦν.
Ὅπως τὸ πεῦκο καταμεσήμερα
κυριεμένο ἀπ᾿ τὸ ρετσίνι
βιάζεται νὰ γεννήσει φλόγα
καὶ δὲ βαστᾷ πιὰ τὴν παιδωμή -
φώναξε τὰ παιδιὰ νὰ μαζέψουν τὴ στάχτη
καὶ νὰ τὴ σπείρουν.
Ὅ,τι πέρασε πέρασε σωστά.
Κι ἐκεῖνα ἀκόμη ποὺ δὲν πέρασαν
πρέπει νὰ καοῦν
τοῦτο τὸ μεσημέρι ποὺ καρφώθηκε ὁ ἥλιος
στὴν καρδιὰ τοῦ ἑκατόφυλλου ρόδου.
Τρίτη 17 Ιουνίου 2014
Νεοελληνική Λογοτεχνία για το καλοκαίρι!
ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΚΑΙ ΚΑΛΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ!
ΑΡΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ
ΤΟ ΚΙΒΩΤΙΟ
ΜΑΝΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ
ΤΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ
ΑΞΙΩΤΗ ΜΕΛΠΩ
ΔΥΣΚΟΛΕΣ ΝΥΧΤΕΣ
ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ
Η ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΕΝΝΙΑ
ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΤΟΥ '60
ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ
ΣΥΝΑΞΑΡΙ ΑΝΔΡΕΑ ΚΟΡΔΟΠΑΤΗ
ΒΑΣΙΛΗΣ ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ
ΤΟ ΦΥΛΛΟ. ΤΟ ΠΗΓΑΔΙ. Τ' ΑΓΓΕΛΙΑΣΜΑ
ΗΛΙΑΣ ΒΕΝΕΖΗΣ
ΑΙΟΛΙΚΗ ΓΗ
ΗΛΙΑΣ ΒΕΝΕΖΗΣ
ΤΟ ΝΟΥΜΕΝΟ 31328
ΓΕΩΡΓΙΟΣ Μ. ΒΙΖΥΗΝΟΣ
ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ
ΡΕΑ ΓΑΛΑΝΑΚΗ
Ο ΒΙΟΣ ΤΟΥ ΙΣΜΑΗΛ ΦΕΡΙΚ ΠΑΣΑ
ΜΙΧΑΛΗΣ ΓΚΑΝΑΣ
ΓΥΑΛΙΝΑ ΓΙΑΝΝΕΝΑ
Ε.Χ. ΓΟΝΑΤΑΣ
Η ΚΡΥΠΤΗ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ
ΠΕΘΑΙΝΩ ΣΑΝ ΧΩΡΑ
ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ
ΧΑΙΡΕ ΠΟΤΕ
ΜΑΡΩ ΔΟΥΚΑ
Η ΑΡΧΑΙΑ ΣΚΟΥΡΙΑ
ΣΤΡΑΤΗΣ ΔΟΥΚΑΣ
ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΥ
ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ
ΤΟ ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ
ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ
ΤΑ ΕΛΕΓΕΙΑ ΤΗΣ ΟΞΩΠΕΤΡΑΣ
ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ
ΜΑΡΙΑ ΝΕΦΕΛΗ
ΖΥΡΑΝΝΑ ΖΑΤΕΛΗ
ΚΑΙ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥ ΕΠΑΝΕΡΧΟΝΤΑΙ
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΘΕΟΤΟΚΗΣ
Η ΤΙΜΗ ΚΑΙ ΤΟ ΧΡΗΜΑ
ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ
ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΘΡΗΝΟΣ
ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ
Η ΣΑΡΚΟΦΑΓΟΣ
Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ
ΑΠΑΝΤΑ
ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ
ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΟΥ ΑΛΕΞΗ ΖΟΡΜΠΑ
ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ
Ο ΚΑΠΕΤΑΝ ΜΙΧΑΛΗΣ
ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ
Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΞΑΝΑΣΤΑΥΡΩΝΕΤΑΙ
ΙΑΚΩΒΟΣ ΚΑΜΠΑΝΕΛΛΗΣ
Η ΑΥΛΗ ΤΩΝ ΘΑΥΜΑΤΩΝ
Μ. ΚΑΡΑΓΑΤΣΗΣ
Η ΜΕΓΑΛΗ ΧΙΜΑΙΡΑ
Μ. ΚΑΡΑΓΑΤΣΗΣ
Ο ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΗΣ ΛΙΑΠΚΙΝ
ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΚΑΡΑΠΑΝΟΥ
Η ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ ΚΑΙ Ο ΛΥΚΟΣ
ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ
Ο ΖΗΤΙΑΝΟΣ
ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗΣ
ΕΛΕΓΕΙΑ ΚΑΙ ΣΑΤΙΡΕΣ
ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ
ΚΑΤΑ ΣΑΔΔΟΥΚΑΙΩΝ
ΝΙΚΟΣ ΚΑΧΤΙΤΣΗΣ
Ο ΕΞΩΣΤΗΣ
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΟΤΖΙΑΣ
ΑΝΤΙΠΟΙΗΣΙΣ ΑΡΧΗΣ
ΜΕΝΗΣ ΚΟΥΜΑΝΤΑΡΕΑΣ
ΒΙΟΤΕΧΝΙΑ ΥΑΛΙΚΩΝ
ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ
ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ
ΠΑΥΛΟΣ ΜΑΤΕΣΙΣ
Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ
ΜΙΧΑΗΛ ΜΗΤΣΑΚΗΣ
ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΕΡΑΤΗΣ
ΤΟ ΠΛΑΤΥ ΠΟΤΑΜΙ
ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΥΡΙΒΗΛΗΣ
Η ΖΩΗ ΕΝ ΤΑΦΩ
ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΥΡΙΒΗΛΗΣ
Η ΔΑΣΚΑΛΑ ΜΕ ΤΑ ΧΡΥΣΑ ΜΑΤΙΑ
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ
ΑΠΑΝΤΑ
ΝΙΚΟΣ-ΓΑΒΡΙΗΛ ΠΕΝΤΖΙΚΗΣ
ΤΟ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΣ ΕΡΣΗΣ
ΝΙΚΟΣ-ΓΑΒΡΙΗΛ ΠΕΝΤΖΙΚΗΣ
Ο ΠΕΘΑΜΕΝΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΑΣΤΑΣΗ
ΚΟΣΜΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ
EROICA
ΚΟΣΜΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ
ΣΤΟΥ ΧΑΤΖΗΦΡΑΓΚΟΥ
ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ
Η ΣΟΝΑΤΑ ΤΟΥ ΣΕΛΗΝΟΦΩΤΟΣ
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΪΔΗΣ
Η ΠΑΠΙΣΣΑ ΙΩΑΝΝΑ
ΑΝΤΩΝΗΣ ΣΑΜΑΡΑΚΗΣ
ΤΟ ΛΑΘΟΣ
ΜΙΛΤΟΣ ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ
ΠΟΙΗΜΑΤΑ Α ΚΑΙ Β
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ
ΠΟΙΗΜΑΤΑ
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ
ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΑΣΤΡΩΜΑΤΟΣ
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ
ΣΤΡΟΦΗ
ΤΑΚΗΣ ΣΙΝΟΠΟΥΛΟΣ
ΝΕΚΡΟΔΕΙΠΝΟΣ
ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΚΑΡΙΜΠΑΣ
ΤΟ ΣΟΛΟ ΤΟΥ ΦΙΓΚΑΡΩ
ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΚΑΡΙΜΠΑΣ
ΤΟ ΘΕΙΟ ΤΡΑΓΙ
ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ
Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΣ
ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ
ΑΠΑΝΤΑ
ΔΙΔΩ ΣΩΤΗΡΙΟΥ
ΜΑΤΩΜΕΝΑ ΧΩΜΑΤΑ
ΚΩΣΤΑΣ ΤΑΧΤΣΗΣ
ΤΟ ΤΡΙΤΟ ΣΤΕΦΑΝΙ
ΣΤΡΑΤΗΣ ΤΣΙΡΚΑΣ
ΑΚΥΒΕΡΝΗΤΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ
ΣΤΡΑΤΗΣ ΤΣΙΡΚΑΣ
Η ΧΑΜΕΝΗ ΑΝΟΙΞΗ
ΜΑΡΙΟΣ ΧΑΚΚΑΣ
Ο ΜΠΙΝΤΕΣ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΤΖΗΣ
ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΜΙΚΡΗΣ ΜΑΣ ΠΟΛΗΣ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΤΖΗΣ
ΤΟ ΔΙΠΛΟ ΒΙΒΛΙΟ
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ
Η ΚΕΡΕΝΙΑ ΚΟΥΚΛΑ
ΝΤΙΝΟΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΠΟΥΛΟΣ
ΠΟΙΗΜΑΤΑ
Τετάρτη 4 Ιουνίου 2014
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2014 (Κ.Ε.Γ.Ε.)
ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΣΥΝΑΔΕΛΦΟΥ ΣΩΤΙΑΣ ΣΙΑΜΑΝΤΟΥΡΑ http://siamantoura.blogspot.gr/2014/06/2014_4.html
Δευτέρα 2 Ιουνίου 2014
Τα θέματα των Αρχαίων Ελληνικών Πανελλαδικών Εξετάσεων 2014
ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ: Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β1 1-4
ΑΔΙΔΑΚΤΟ : Ισοκράτους Αρχίδαμος 103-105
Μετάφραση Αδίδακτου :
Φαντάζομαι δηλαδή, πως όλοι σας το ξέρετε, ότι ως τώρα έχουν γίνει πολλά παρόμοια γεγονότα, που στην αρχή όλος ο κόσμος τα εθεώρησε ως συμφορές και τους συμπονούσαν αυτούς που έπαθαν, ύστερα όμως άλλαξαν γνώμη, είδαν, ότι τα ίδια ακριβώς είχαν γίνει αιτία μεγίστων αγαθών. Και γιατί να πάμε μακριά; Ακόμη και σήμερα μπορούμε να διαπιστώσουμε, ότι αι πρώται πόλεις, εννοώ τας Αθήνας και τας Θήβας, έφθασαν εις μεγάλην ακμήν όχι με την ειρήνη, παρά με τα ατυχήματα που εδοκίμασαν πρώτα με τον πόλεμο κι ύστερα ανέλαβον πάλιν· και απ' αυτές η πρώτη απέκτησε την ηγεμονίαν της Ελλάδος, η δε δεύτερη τόσο μεγάλη έγινε σήμερα, όσο ποτέ κανένας δεν το περίμενε να γίνη· διότι η φήμη και η δόξα αποκτώνται όχι με την ησυχία, παρά με τους αγώνες.
Ε. Πανέτσος
ΑΔΙΔΑΚΤΟ : Ισοκράτους Αρχίδαμος 103-105
Μετάφραση Αδίδακτου :
Φαντάζομαι δηλαδή, πως όλοι σας το ξέρετε, ότι ως τώρα έχουν γίνει πολλά παρόμοια γεγονότα, που στην αρχή όλος ο κόσμος τα εθεώρησε ως συμφορές και τους συμπονούσαν αυτούς που έπαθαν, ύστερα όμως άλλαξαν γνώμη, είδαν, ότι τα ίδια ακριβώς είχαν γίνει αιτία μεγίστων αγαθών. Και γιατί να πάμε μακριά; Ακόμη και σήμερα μπορούμε να διαπιστώσουμε, ότι αι πρώται πόλεις, εννοώ τας Αθήνας και τας Θήβας, έφθασαν εις μεγάλην ακμήν όχι με την ειρήνη, παρά με τα ατυχήματα που εδοκίμασαν πρώτα με τον πόλεμο κι ύστερα ανέλαβον πάλιν· και απ' αυτές η πρώτη απέκτησε την ηγεμονίαν της Ελλάδος, η δε δεύτερη τόσο μεγάλη έγινε σήμερα, όσο ποτέ κανένας δεν το περίμενε να γίνη· διότι η φήμη και η δόξα αποκτώνται όχι με την ησυχία, παρά με τους αγώνες.
Ε. Πανέτσος
Τετάρτη 28 Μαΐου 2014
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ
Τα σημερινά θέματα στη Νεοελληνική Γλώσσα κρίνονται απολύτως συμβατά με τη διδακτέα ύλη του μαθήματος με ξεκάθαρες εκφωνήσεις που διατυπώνονται με ακρίβεια και σαφήνεια, ειδικά στην ερώτηση της παραγωγής λόγου για τις ατομικές και συλλογικές δραστηριότητες. Όσον αφορά στις κυρίαρχες έννοιες της ανθρωπιάς και του ανθρωπισμού, πολλές φορές και αναφορικά με άλλα θέματα έχουμε επεξεργαστεί κείμενα κι έχουμε ανταλλάξει απόψεις γι' αυτές. Επίσης, είχαμε προτείνει και παρεμφερές κριτήριο αξιολόγησης http://eranistria.blogspot.gr/2014/05/2014.html με ανάλογο περιεχόμενο. Παρακάτω θα δείτε τις ενδεικτικές απαντήσεις :
Κάθε άλλη απάντηση τεκμηριωμένη θεωρείται σωστή.
Τα θέματα
Η «ανθρωπιά» είναι μια λέξη του καιρού μας, ένας όρος κοινόχρηστος, ένα νόμισμα που κυκλοφορεί σ’ όλα τα χέρια, γιατί συμβαίνει η ανταλλακτική του αξία να είναι πολύ μεγάλη. Και με την «ανθρωπιά» εννοούμε, φυσικά, τη συμπόνια, τη συμμετοχή, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στο πάθος του γείτονα. Και όχι μόνο του γείτονα. Του κάθε ανθρώπου. Άλλοτε χρησιμοποιούσαν τον όρο «ανθρωπισμός». Έλεγαν: «αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» και με τούτο εσήμαιναν μια προσωπικότητα που ξοδευόταν ολόκληρη για να κάμει το καλό. Ο Ντυνάν, για παράδειγμα, ο ιδρυτής του «Ερυθρού Σταυρού», υπήρξε ένας τέτοιος ανθρωπιστής. Πέρα απ’ ό,τι θα μπορούσε να ενδιαφέρει αποκλειστικά το άτομό του, εσυλλογίσθηκε τους ανθρώπους που έπασχαν, έξω από διάκριση φυλής και θρησκείας, «εν πολέμω και εν ειρήνη».
Ο «ανθρωπιστής», ένας άνθρωπος με σπουδαίες ικανότητες, που αναλίσκεται με ειλικρίνεια, χωρίς υστεροβουλία, ακόμη και χωρίς τη θεμιτή, επιτέλους, από πολλές απόψεις, επιθυμία της υστεροφημίας, υπήρξε, για πολλούς αιώνες, ένα θαυμάσιο ιδανικό, που οι προγενέστεροι το επρόβαλλαν στους μεταγενέστερους. Ακόμη τότε η «ανθρωπιά», μολονότι δεν έπαυε να είναι κοινή απαίτηση, δεν είχε καταντήσει κοινόχρηστος όρος. Ήταν η σπάνια, η υψηλή παρουσία, όπου μόνο μερικές εκλεκτές φύσεις κατόρθωναν να φτάσουν. Και ακόμη, μια καθημερινή άσκηση που ο καθένας την επιθυμούσε για τον εαυτό του, θεωρώντας την αυτονόητο χρέος του, χωρίς να συλλογίζεται ότι θα μπορούσε και διαφορετικά να την αξιοποιήσει.
Το γεγονός ότι η απαίτηση της «ανθρωπιάς» έχει γίνει κοινός τόπος σήμερα δεν είναι χωρίς ιδιαίτερη σημασία. Δείχνει πως η οικουμενική ψυχή αισθάνεται βαθύτερα την ταλαιπωρία του ανθρώπου και αναζητεί διέξοδο.
Περιττό να προστεθεί πως και η ανθρωπιά, καθώς κι ένα σωρό άλλοι όροι, έχει υποστεί τρομακτικές διαστρεβλώσεις. Όποιος είπε πως οι ιδέες είναι καθώς τα υγρά, που παίρνουν το σχήμα του μπουκαλιού τους, είχε, βέβαια, πολύ δίκιο. Και με τους όρους το ίδιο συμβαίνει.
Αλλάζουν νόημα, αλλάζουν απόχρωση, κατά τον τρόπο που τους μεταχειρίζεται κανείς και κατά τον σκοπό που επιδιώκει χρησιμοποιώντας τους. Έτσι, μπορούμε να μιλούμε όλοι για ανθρωπιά, αλλά να εννοούμε ολωσδιόλου διαφορετικό πράγμα ο καθένας.
Έπειτα, ένας όρος, μια λέξη, μια έκφραση, που βρίσκεται ολοένα στο στόμα μας, σιγά σιγά φτωχαίνει, αδειάζει, αποστεώνεται, αυτοακυρώνεται. Φοβούμαι πως ίσια ίσια αυτό έχει συμβεί με την ανθρωπιά. Αρκεί μια ματιά ολόγυρά μας, για να το νιώσουμε καλύτερα τούτο. Η καθημερινή ζωή ολοένα και περισσότερο χάνει τη θαλπωρή, τη γλυκιά ζεστασιά της. Είναι ένας χειμώνας χωρίς αλκυονίδες. Η «καλημέρα», αυτό το χαρούμενο άνοιγμα παραθύρου προς τον αίθριο ουρανό, μεταβάλλεται σιγά σιγά σε μορφασμό. Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.
Λησμονούμε, ωστόσο, πως η ανθρωπιά είναι κυριότατα βούληση, δεν είναι γνώση, δεν είναι μόνο γνώση. Και δεν είναι λόγος, είναι πράξη. Είναι ένας ολόκληρος εσωτερικός κόσμος, στην τελείωσή του, που ακτινοβολεί παντού. Η ανθρωπιά αποκλείει τη μισαλλοδοξία, την καταφρόνηση του άλλου ανθρώπου· είναι επιεικής και ήπια. Περιέχει πολλή συγκατάβαση και πολλή κατανόηση. Η ανθρωπιά είναι κυκλική παρουσία. Δεν βρίσκεται στραμμένη προς ένα μονάχα σημείο του ορίζοντα. Εκείνος που είναι αληθινά ανθρώπινος δεν μπορεί παρά να είναι, σε κάθε περίσταση, ανθρώπινος. Η ανθρωπιά δεν είναι επάγγελμα, δεν είναι όργανο αυτοπροβολής και επιτυχίας. Είναι απάρνηση. Πρέπει πολλά ν’ αρνηθείς, για να κερδίσεις τα ουσιωδέστερα.
Αλλά δεν είναι και παθητική κατάσταση. Ολωσδιόλου αντίθετα, αποτελεί μορφή αδιάκοπης ενέργειας. Είναι πολύ ευκολότερο να γίνεις «μέγας ανήρ» παρά να γίνεις «μεγάλος άνθρωπος». Η Ιστορία είναι γεμάτη παραδείγματα μεγάλων ανδρών. Αλλά έχει πολύ λίγους «ανθρώπους» να παρουσιάσει.
I.Μ.Παναγιωτόπουλος, Ο Σύγχρονος Άνθρωπος. Οι Εκδόσεις των φίλων, Αθήνα 1988. 18η έκδοση (Διασκευή).
A1. Να γράψετε στο τετράδιό σας την περίληψη του κειμένου που σας δόθηκε
(100-120 λέξεις). Μονάδες 25
Β1. Να αναπτύξετε σε μία παράγραφο 100 έως 120 λέξεων το περιεχόμενο του αποσπάσματος που ακολουθεί:«Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.».
Β2. α ) Να βρείτε δύο τρόπους ανάπτυξης στην πρώτη παράγραφο του κειμένου (Η «ανθρωπιά» … «εν πολέμω και εν ειρήνη») και να δικαιολογήσετε την απάντησή σας. Μονάδες 6
β ) Ποια νοηματική σύνδεση εκφράζουν οι διαρθρωτικές λέξεις: έτσι ( στην τέταρτη παράγραφο) ωστόσο (στην έκτη παράγραφο).
Μονάδες 4
Β3. α ) Να γράψετε ένα συνώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:
αναλίσκεται, οικουμενική, διαστρεβλώσεις, ολωσδιόλου, ευζωίας. Μονάδες 5
β ) Να γράψετε ένα αντώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου: κοινόχρηστος, συμμετοχή, αυτοακυρώνεται, γνώση, αδιάκοπης.Μονάδες 5
4. α ) Να αιτιολογήσετε τη χρήση των εισαγωγικών στις παρακάτω περιπτώσεις: «αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» ( στην πρώτη παράγραφο) «Ερυθρού Σταυρού» ( στην πρώτη παράγραφο).
Μονάδες 2
β ) Να εντοπίσετε στο κείμενο τρεις εκφράσεις με μεταφορική σημασία. Μονάδες 3
Σε άρθρο σας, που θα δημοσιευτεί σε τοπική εφημερίδα, να αναφερθείτε σε φαινόμενα που αποδεικνύουν το έλλειμμα ανθρωπιάς στην εποχή μας, αλλά και σε δραστηριότητες, ατομικές και συλλογικές, που αποσκοπούν στον περιορισμό αυτού του ελλείμματος (500-600 λέξεις).
Μονάδες 40
Γ1
1.Φαινόμενα που αποδεικνύουν το έλλειμμα ανθρωπιάς
- απώλεια εμπιστοσύνης στον συνάνθρωπο
- καχυποψία, αντιπαλότητα
- εχθρότητα, αθέμιτος ανταγωνισμός
- έλλειψη συνεργασίας
- αποξένωση
- ατομισμός
- αλλοτρίωση από την τεχνολογία
- έκπτωση συναισθημάτων
- ατροφία κοινωνικής συνείδησης
- ανεργία
- παραβατικότητα
- έλλειψη πρόνοιας
- φτώχεια
- ρατσισμός σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες
- διεύρυνση του χάσματος των κοινωνικών τάξεων
2. Ατομικές και συλλογικές δραστηριότητες που περιορίζουν το έλλειμμα ανθρωπιάς
α) Ατομικό επίπεδο
- βελτίωση του πνευματικού επιπέδου
- καλλιέργεια του εσωτερικού κόσμου
- αυτοκριτική-αυτογνωσία
- συνειδητοποίηση ευθυνών
- συμμετοχή στα κοινά
- παρακολούθηση και συμμετοχή στις πολιτιστικές εξελίξεις
- απεμπλοκή από τον υλισμό
β) Συλλογικό επίπεδο
- συμμετοχή στα κοινά
- συμμετοχή σε οργανώσεις ανθρωπιστικού χαρακτήρα
- συλλογική δράση σε κοινωνικούς, πολιτιστικούς, θρησκευτικούς φορείς
- εθελοντισμός
Κάθε άλλη απάντηση τεκμηριωμένη θεωρείται σωστή.
Τα θέματα
Η «ανθρωπιά» είναι μια λέξη του καιρού μας, ένας όρος κοινόχρηστος, ένα νόμισμα που κυκλοφορεί σ’ όλα τα χέρια, γιατί συμβαίνει η ανταλλακτική του αξία να είναι πολύ μεγάλη. Και με την «ανθρωπιά» εννοούμε, φυσικά, τη συμπόνια, τη συμμετοχή, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στο πάθος του γείτονα. Και όχι μόνο του γείτονα. Του κάθε ανθρώπου. Άλλοτε χρησιμοποιούσαν τον όρο «ανθρωπισμός». Έλεγαν: «αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» και με τούτο εσήμαιναν μια προσωπικότητα που ξοδευόταν ολόκληρη για να κάμει το καλό. Ο Ντυνάν, για παράδειγμα, ο ιδρυτής του «Ερυθρού Σταυρού», υπήρξε ένας τέτοιος ανθρωπιστής. Πέρα απ’ ό,τι θα μπορούσε να ενδιαφέρει αποκλειστικά το άτομό του, εσυλλογίσθηκε τους ανθρώπους που έπασχαν, έξω από διάκριση φυλής και θρησκείας, «εν πολέμω και εν ειρήνη».
Ο «ανθρωπιστής», ένας άνθρωπος με σπουδαίες ικανότητες, που αναλίσκεται με ειλικρίνεια, χωρίς υστεροβουλία, ακόμη και χωρίς τη θεμιτή, επιτέλους, από πολλές απόψεις, επιθυμία της υστεροφημίας, υπήρξε, για πολλούς αιώνες, ένα θαυμάσιο ιδανικό, που οι προγενέστεροι το επρόβαλλαν στους μεταγενέστερους. Ακόμη τότε η «ανθρωπιά», μολονότι δεν έπαυε να είναι κοινή απαίτηση, δεν είχε καταντήσει κοινόχρηστος όρος. Ήταν η σπάνια, η υψηλή παρουσία, όπου μόνο μερικές εκλεκτές φύσεις κατόρθωναν να φτάσουν. Και ακόμη, μια καθημερινή άσκηση που ο καθένας την επιθυμούσε για τον εαυτό του, θεωρώντας την αυτονόητο χρέος του, χωρίς να συλλογίζεται ότι θα μπορούσε και διαφορετικά να την αξιοποιήσει.
Το γεγονός ότι η απαίτηση της «ανθρωπιάς» έχει γίνει κοινός τόπος σήμερα δεν είναι χωρίς ιδιαίτερη σημασία. Δείχνει πως η οικουμενική ψυχή αισθάνεται βαθύτερα την ταλαιπωρία του ανθρώπου και αναζητεί διέξοδο.
Περιττό να προστεθεί πως και η ανθρωπιά, καθώς κι ένα σωρό άλλοι όροι, έχει υποστεί τρομακτικές διαστρεβλώσεις. Όποιος είπε πως οι ιδέες είναι καθώς τα υγρά, που παίρνουν το σχήμα του μπουκαλιού τους, είχε, βέβαια, πολύ δίκιο. Και με τους όρους το ίδιο συμβαίνει.
Αλλάζουν νόημα, αλλάζουν απόχρωση, κατά τον τρόπο που τους μεταχειρίζεται κανείς και κατά τον σκοπό που επιδιώκει χρησιμοποιώντας τους. Έτσι, μπορούμε να μιλούμε όλοι για ανθρωπιά, αλλά να εννοούμε ολωσδιόλου διαφορετικό πράγμα ο καθένας.
Έπειτα, ένας όρος, μια λέξη, μια έκφραση, που βρίσκεται ολοένα στο στόμα μας, σιγά σιγά φτωχαίνει, αδειάζει, αποστεώνεται, αυτοακυρώνεται. Φοβούμαι πως ίσια ίσια αυτό έχει συμβεί με την ανθρωπιά. Αρκεί μια ματιά ολόγυρά μας, για να το νιώσουμε καλύτερα τούτο. Η καθημερινή ζωή ολοένα και περισσότερο χάνει τη θαλπωρή, τη γλυκιά ζεστασιά της. Είναι ένας χειμώνας χωρίς αλκυονίδες. Η «καλημέρα», αυτό το χαρούμενο άνοιγμα παραθύρου προς τον αίθριο ουρανό, μεταβάλλεται σιγά σιγά σε μορφασμό. Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.
Λησμονούμε, ωστόσο, πως η ανθρωπιά είναι κυριότατα βούληση, δεν είναι γνώση, δεν είναι μόνο γνώση. Και δεν είναι λόγος, είναι πράξη. Είναι ένας ολόκληρος εσωτερικός κόσμος, στην τελείωσή του, που ακτινοβολεί παντού. Η ανθρωπιά αποκλείει τη μισαλλοδοξία, την καταφρόνηση του άλλου ανθρώπου· είναι επιεικής και ήπια. Περιέχει πολλή συγκατάβαση και πολλή κατανόηση. Η ανθρωπιά είναι κυκλική παρουσία. Δεν βρίσκεται στραμμένη προς ένα μονάχα σημείο του ορίζοντα. Εκείνος που είναι αληθινά ανθρώπινος δεν μπορεί παρά να είναι, σε κάθε περίσταση, ανθρώπινος. Η ανθρωπιά δεν είναι επάγγελμα, δεν είναι όργανο αυτοπροβολής και επιτυχίας. Είναι απάρνηση. Πρέπει πολλά ν’ αρνηθείς, για να κερδίσεις τα ουσιωδέστερα.
Αλλά δεν είναι και παθητική κατάσταση. Ολωσδιόλου αντίθετα, αποτελεί μορφή αδιάκοπης ενέργειας. Είναι πολύ ευκολότερο να γίνεις «μέγας ανήρ» παρά να γίνεις «μεγάλος άνθρωπος». Η Ιστορία είναι γεμάτη παραδείγματα μεγάλων ανδρών. Αλλά έχει πολύ λίγους «ανθρώπους» να παρουσιάσει.
I.Μ.Παναγιωτόπουλος, Ο Σύγχρονος Άνθρωπος. Οι Εκδόσεις των φίλων, Αθήνα 1988. 18η έκδοση (Διασκευή).
A1. Να γράψετε στο τετράδιό σας την περίληψη του κειμένου που σας δόθηκε
(100-120 λέξεις). Μονάδες 25
Β1. Να αναπτύξετε σε μία παράγραφο 100 έως 120 λέξεων το περιεχόμενο του αποσπάσματος που ακολουθεί:«Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.».
Β2. α ) Να βρείτε δύο τρόπους ανάπτυξης στην πρώτη παράγραφο του κειμένου (Η «ανθρωπιά» … «εν πολέμω και εν ειρήνη») και να δικαιολογήσετε την απάντησή σας. Μονάδες 6
β ) Ποια νοηματική σύνδεση εκφράζουν οι διαρθρωτικές λέξεις: έτσι ( στην τέταρτη παράγραφο) ωστόσο (στην έκτη παράγραφο).
Μονάδες 4
Β3. α ) Να γράψετε ένα συνώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:
αναλίσκεται, οικουμενική, διαστρεβλώσεις, ολωσδιόλου, ευζωίας. Μονάδες 5
β ) Να γράψετε ένα αντώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου: κοινόχρηστος, συμμετοχή, αυτοακυρώνεται, γνώση, αδιάκοπης.Μονάδες 5
4. α ) Να αιτιολογήσετε τη χρήση των εισαγωγικών στις παρακάτω περιπτώσεις: «αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» ( στην πρώτη παράγραφο) «Ερυθρού Σταυρού» ( στην πρώτη παράγραφο).
Μονάδες 2
β ) Να εντοπίσετε στο κείμενο τρεις εκφράσεις με μεταφορική σημασία. Μονάδες 3
Σε άρθρο σας, που θα δημοσιευτεί σε τοπική εφημερίδα, να αναφερθείτε σε φαινόμενα που αποδεικνύουν το έλλειμμα ανθρωπιάς στην εποχή μας, αλλά και σε δραστηριότητες, ατομικές και συλλογικές, που αποσκοπούν στον περιορισμό αυτού του ελλείμματος (500-600 λέξεις).
Μονάδες 40
Δευτέρα 26 Μαΐου 2014
Πέμπτη 22 Μαΐου 2014
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ (ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ 2014) : Νέες Τεχνολογίες και Εκπαίδευση
ΚΕΙΜΕΝΟ
Νέες Τεχνολογίες και Εκπαίδευση
Προκειμένου να κατανοήσουμε την επανάσταση που μπορεί να επιφέρει η εισαγωγή των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση είναι απαραίτητο να ξεκινήσουμε από την επίδραση που έχουν ασκήσει οι τεχνολογίες αυτές στην κοινωνία, την οικονομία, την πολιτική, την ιατρική και άλλους τομείς. Αν περιοριστούμε, για χάρη συντομίας, μόνο στο ραδιόφωνο και το κασετόφωνο, την τηλεόραση και το βίντεο, μπορούμε να διαπιστώσουμε ότι άλλαξαν τον τρόπο ζωής των μελών των κοινωνιών στις οποίες επικράτησαν πολύ πριν αξιοποιηθούν στην εκπαίδευση.
Το εκπαιδευτικό μας σύστημα αποτελεί ένα κομμάτι της κοινωνίας και αντικατοπτρίζει τις αρχές και τα ιδανικά της. Εντούτοις, δε φαίνεται να ακολουθεί την πρόοδο που έχει συντελεστεί σε αυτή με τον ίδιο ρυθμό. Το μοντέλο διδασκαλίας που βασίζεται στο μοναδικό βιβλίο, το δάσκαλο-αυθεντία και το παραδοσιακό διαγώνισμα αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος που δεν έχει μεταβληθεί σημαντικά τα μεταπολεμικά χρόνια. Παράλληλα, όμως, δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ένα πλήθος αλλαγών που σημειώθηκαν σε επίπεδο υποδομών και περιεχομένου στην ελληνική εκπαίδευση.
Οι συνέπειες αυτής της ασυμβατότητας ανάμεσα στην τεχνολογικά αναπτυγμένη κοινωνία και στην προσκολλημένη στο παρελθόν εκπαίδευση μπορεί να αποβούν αρνητικές για τους μαθητές. Κάποιοι από αυτούς μεγαλώνουν σε ένα τεχνολογικά αναπτυγμένο περιβάλλον, γεμάτο από ποικίλες και εναλλασσόμενες εικόνες και πηγές πληροφόρησης, με αποτέλεσμα να βρίσκουν το σχολείο βαρετό και ανίκανο να τους εμπνεύσει και να τους ανοίξει νέους ορίζοντες και ενδιαφέροντα. Η πλειοψηφία των παιδιών, όμως, κάνει περιορισμένη ή καθόλου χρήση αυτών των τεχνολογικών επιτευγμάτων. Αν το σχολείο δεν τους παρέχει τρόπους πρόσβασης σε αυτά, τότε θα χάσουν μια σημαντική ευκαιρία να προετοιμαστούν για την Κοινωνία της Πληροφορίας στην οποία καλούνται να ενταχθούν. Έτσι, η ένταξη των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση μπορεί να συντελέσει σε μεγάλο βαθμό στην κατάργηση των ποικίλων ανισοτήτων.
Για να πραγματοποιηθεί η ενσωμάτωση των τεχνολογιών στην εκπαίδευση επιβάλλονται αρκετές αλλαγές. Θα πρέπει οι εκπαιδευτικοί να ξαναγυρίσουν στα θρανία, για να εκπαιδευτούν στις νέες τεχνολογίες και στους τρόπους αξιοποίησής τους στην τάξη. Αντίστοιχα, πρέπει να προσαρμοστούν και οι μέθοδοι αξιολόγησης του εκπαιδευτικού αποτελέσματος. Η αξιολόγηση αυτή πρέπει να πάψει να είναι μηχανιστική, αλλά να επικεντρώνεται περισσότερο στη διαδικασία μάθησης, στην πορεία του μαθητή προς την κατάκτηση της γνώσης. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού διαμορφώνεται σε αυτόν του βοηθού που καθοδηγεί, παρατηρεί και επεμβαίνει καθ’ όλη τη διάρκεια της πορείας. Με τον τρόπο αυτό αξιολογείται όχι μόνο η επίδοση του μαθητή, αλλά και η απόδοση του συστήματος.
Οι νέες τεχνολογίες έφεραν επαναστατικές αλλαγές σε παγκόσμια κλίμακα. Η εξάπλωσή τους επέφερε σε μεγάλο βαθμό την παγκοσμιοποίηση στην αγορά και στην οικονομία.. Τα νέα δεδομένα δεν άφησαν ανεπηρέαστη τη χώρα μας. Είναι χρέος της κοινωνίας να προσφέρει στα παιδιά την απαραίτητη εκπαίδευση για να επιβιώσουν, αλλά και να διακριθούν στο τεχνολογικά αναπτυγμένο παγκοσμιοποιημένο μέλλον του κόσμου. Η εκπαίδευση πρέπει να βασίζεται σε νέα δεδομένα, να εκμεταλλεύεται τις δυνατότητες των παιδιών, αλλά και να ανοίγει νέους δρόμους. Επομένως, δεν μπορούμε να αφήσουμε τις νέες γενιές να πορεύονται στο μέλλον με τα δεκανίκια του παρελθόντος.
Κωνσταντίνα Οικονόμου, Νέα Παιδεία,2004,(διασκευή)
ΘΕΜΑΤΑ
Α 1. Να γράψετε περίληψη του κειμένου (100-120 λέξεις).
(μονάδες 25)
Β1. « η ένταξη των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση μπορεί να συντελέσει σε μεγάλο βαθμό στην κατάργηση των ποικίλων ανισοτήτων". Χρησιμοποιώντας το παραπάνω απόσπασμα ως θεματική περίοδο να γράψετε μια παράγραφο που να αναπτύσσεται με αιτιολόγηση και παραδείγματα.
(μονάδες 12)
Β2.(α) Να γράψετε τον τρόπο πειθούς και ένα μέσο πειθούς που χρησιμοποιεί η συγγραφέας στην πρώτη παράγραφο.
(μονάδες 3)
(β) Να γράψετε τα δομικά μέρη της τελευταίας παραγράφου (Οι νέες τεχνολογίες έφεραν … με τα δεκανίκια του παρελθόντος).
(μονάδες 3)
Β3.(α) Να αντικαταστήσετε την καθεμιά από τις υπογραμμισμένες λέξεις των πιο κάτω φράσεων με μια συνώνυμή της
αντικατοπτρίζει τις αρχές και τα ιδανικά της
έφεραν επαναστατικές αλλαγές
(μονάδες 2)
(β). Να αναλύσετε τις πιο κάτω λέξεις στα συνθετικά τους μέρη:
τεχνολογιών
συντομίας
ανεπηρέαστη
(μονάδες 3)
Β4. Να γράψετε (α) ένα παράγωγο ουσιαστικό και (β) ένα παράγωγο επίθετο για το καθένα από τα πιο κάτω ρήματα:
περιοριστούμε
αποβούν
επιβάλλονται
προσφέρει
(μονάδες 4)
Β5. Ποια νοηματική σχέση δηλώνουν οι διαρθρωτικές λέξεις – φράσεις του κειμένου: «Εντούτοις ... » (δεύτερη παράγραφος), «Παράλληλα ... » (δεύτερη παράγραφος), « Έτσι, ... » (τρίτη παράγραφος), «Με τον τρόπο αυτό, ... » (τέταρτη παράγραφος),
(μονάδες 8 )
Γ1. «Οι νέες τεχνολογίες έφεραν επαναστατικές αλλαγές σε παγκόσμια κλίμακα».
Σε άρθρο που θα δημοσιευθεί στο περιοδικό του σχολείου σας να αναφερθείτε στη θετική συμβολή των νέων τεχνολογιών στους τομείς της εκπαίδευσης, της οικονομίας και της ιατρικής (500-600 λέξεις)
(μονάδες 40)
Νέες Τεχνολογίες και Εκπαίδευση
Προκειμένου να κατανοήσουμε την επανάσταση που μπορεί να επιφέρει η εισαγωγή των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση είναι απαραίτητο να ξεκινήσουμε από την επίδραση που έχουν ασκήσει οι τεχνολογίες αυτές στην κοινωνία, την οικονομία, την πολιτική, την ιατρική και άλλους τομείς. Αν περιοριστούμε, για χάρη συντομίας, μόνο στο ραδιόφωνο και το κασετόφωνο, την τηλεόραση και το βίντεο, μπορούμε να διαπιστώσουμε ότι άλλαξαν τον τρόπο ζωής των μελών των κοινωνιών στις οποίες επικράτησαν πολύ πριν αξιοποιηθούν στην εκπαίδευση.
Το εκπαιδευτικό μας σύστημα αποτελεί ένα κομμάτι της κοινωνίας και αντικατοπτρίζει τις αρχές και τα ιδανικά της. Εντούτοις, δε φαίνεται να ακολουθεί την πρόοδο που έχει συντελεστεί σε αυτή με τον ίδιο ρυθμό. Το μοντέλο διδασκαλίας που βασίζεται στο μοναδικό βιβλίο, το δάσκαλο-αυθεντία και το παραδοσιακό διαγώνισμα αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος που δεν έχει μεταβληθεί σημαντικά τα μεταπολεμικά χρόνια. Παράλληλα, όμως, δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ένα πλήθος αλλαγών που σημειώθηκαν σε επίπεδο υποδομών και περιεχομένου στην ελληνική εκπαίδευση.
Οι συνέπειες αυτής της ασυμβατότητας ανάμεσα στην τεχνολογικά αναπτυγμένη κοινωνία και στην προσκολλημένη στο παρελθόν εκπαίδευση μπορεί να αποβούν αρνητικές για τους μαθητές. Κάποιοι από αυτούς μεγαλώνουν σε ένα τεχνολογικά αναπτυγμένο περιβάλλον, γεμάτο από ποικίλες και εναλλασσόμενες εικόνες και πηγές πληροφόρησης, με αποτέλεσμα να βρίσκουν το σχολείο βαρετό και ανίκανο να τους εμπνεύσει και να τους ανοίξει νέους ορίζοντες και ενδιαφέροντα. Η πλειοψηφία των παιδιών, όμως, κάνει περιορισμένη ή καθόλου χρήση αυτών των τεχνολογικών επιτευγμάτων. Αν το σχολείο δεν τους παρέχει τρόπους πρόσβασης σε αυτά, τότε θα χάσουν μια σημαντική ευκαιρία να προετοιμαστούν για την Κοινωνία της Πληροφορίας στην οποία καλούνται να ενταχθούν. Έτσι, η ένταξη των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση μπορεί να συντελέσει σε μεγάλο βαθμό στην κατάργηση των ποικίλων ανισοτήτων.
Για να πραγματοποιηθεί η ενσωμάτωση των τεχνολογιών στην εκπαίδευση επιβάλλονται αρκετές αλλαγές. Θα πρέπει οι εκπαιδευτικοί να ξαναγυρίσουν στα θρανία, για να εκπαιδευτούν στις νέες τεχνολογίες και στους τρόπους αξιοποίησής τους στην τάξη. Αντίστοιχα, πρέπει να προσαρμοστούν και οι μέθοδοι αξιολόγησης του εκπαιδευτικού αποτελέσματος. Η αξιολόγηση αυτή πρέπει να πάψει να είναι μηχανιστική, αλλά να επικεντρώνεται περισσότερο στη διαδικασία μάθησης, στην πορεία του μαθητή προς την κατάκτηση της γνώσης. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού διαμορφώνεται σε αυτόν του βοηθού που καθοδηγεί, παρατηρεί και επεμβαίνει καθ’ όλη τη διάρκεια της πορείας. Με τον τρόπο αυτό αξιολογείται όχι μόνο η επίδοση του μαθητή, αλλά και η απόδοση του συστήματος.
Οι νέες τεχνολογίες έφεραν επαναστατικές αλλαγές σε παγκόσμια κλίμακα. Η εξάπλωσή τους επέφερε σε μεγάλο βαθμό την παγκοσμιοποίηση στην αγορά και στην οικονομία.. Τα νέα δεδομένα δεν άφησαν ανεπηρέαστη τη χώρα μας. Είναι χρέος της κοινωνίας να προσφέρει στα παιδιά την απαραίτητη εκπαίδευση για να επιβιώσουν, αλλά και να διακριθούν στο τεχνολογικά αναπτυγμένο παγκοσμιοποιημένο μέλλον του κόσμου. Η εκπαίδευση πρέπει να βασίζεται σε νέα δεδομένα, να εκμεταλλεύεται τις δυνατότητες των παιδιών, αλλά και να ανοίγει νέους δρόμους. Επομένως, δεν μπορούμε να αφήσουμε τις νέες γενιές να πορεύονται στο μέλλον με τα δεκανίκια του παρελθόντος.
Κωνσταντίνα Οικονόμου, Νέα Παιδεία,2004,(διασκευή)
ΘΕΜΑΤΑ
Α 1. Να γράψετε περίληψη του κειμένου (100-120 λέξεις).
(μονάδες 25)
Β1. « η ένταξη των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση μπορεί να συντελέσει σε μεγάλο βαθμό στην κατάργηση των ποικίλων ανισοτήτων". Χρησιμοποιώντας το παραπάνω απόσπασμα ως θεματική περίοδο να γράψετε μια παράγραφο που να αναπτύσσεται με αιτιολόγηση και παραδείγματα.
(μονάδες 12)
Β2.(α) Να γράψετε τον τρόπο πειθούς και ένα μέσο πειθούς που χρησιμοποιεί η συγγραφέας στην πρώτη παράγραφο.
(μονάδες 3)
(β) Να γράψετε τα δομικά μέρη της τελευταίας παραγράφου (Οι νέες τεχνολογίες έφεραν … με τα δεκανίκια του παρελθόντος).
(μονάδες 3)
Β3.(α) Να αντικαταστήσετε την καθεμιά από τις υπογραμμισμένες λέξεις των πιο κάτω φράσεων με μια συνώνυμή της
αντικατοπτρίζει τις αρχές και τα ιδανικά της
έφεραν επαναστατικές αλλαγές
(μονάδες 2)
(β). Να αναλύσετε τις πιο κάτω λέξεις στα συνθετικά τους μέρη:
τεχνολογιών
συντομίας
ανεπηρέαστη
(μονάδες 3)
Β4. Να γράψετε (α) ένα παράγωγο ουσιαστικό και (β) ένα παράγωγο επίθετο για το καθένα από τα πιο κάτω ρήματα:
περιοριστούμε
αποβούν
επιβάλλονται
προσφέρει
(μονάδες 4)
Β5. Ποια νοηματική σχέση δηλώνουν οι διαρθρωτικές λέξεις – φράσεις του κειμένου: «Εντούτοις ... » (δεύτερη παράγραφος), «Παράλληλα ... » (δεύτερη παράγραφος), « Έτσι, ... » (τρίτη παράγραφος), «Με τον τρόπο αυτό, ... » (τέταρτη παράγραφος),
(μονάδες 8 )
Γ1. «Οι νέες τεχνολογίες έφεραν επαναστατικές αλλαγές σε παγκόσμια κλίμακα».
Σε άρθρο που θα δημοσιευθεί στο περιοδικό του σχολείου σας να αναφερθείτε στη θετική συμβολή των νέων τεχνολογιών στους τομείς της εκπαίδευσης, της οικονομίας και της ιατρικής (500-600 λέξεις)
(μονάδες 40)
Τετάρτη 14 Μαΐου 2014
Τα παράξενα ονόματα χρονογραφούνται...
ΤΟ ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ…
Το χρονογράφημα είναι είδος έντεχνου πεζού λόγου με λογοτεχνική συχνά χροιά· δημοσιεύεται σε εφημερίδες και σε περιοδικά· κυρίως σε εφημερίδες, αν και στην Ελλάδα τουλάχιστον ξεκίνησε από τα περιοδικά. Πρόθεσή του είναι να σχολιάσει την επικαιρότητα της κοινωνικής, της πολιτιστικής, της πολιτικής κτλ. ζωής. Κινείται δηλαδή σε κάθε κατεύθυνση και αγκαλιάζει κάθε μορφή ζωής που παρουσιάζει ευρύτερο ενδιαφέρον. Κατά πάγια συνήθεια, είναι σύντομο κείμενο ευχάριστο και καλύπτει συγκεκριμένη στήλη στην εφημερίδα ή στο περιοδικό. Γράφεται σε τόνο εύθυμο, χαριτωμένο, χιουμοριστικό, κάποτε επικριτικό, δηκτικό άλλοτε, συχνά ειρωνικό, παραινετικό, έμμεσα ή άμεσα διδακτικό και παιδαγωγικό. Αυτά σημαίνουν ότι συστεγάζει αρμονικά τη χάρη και τη σκωπτικότητα, την ευφυολογία και τον κριτικό στοχασμό, την αφηγηματική ροή και τη διδακτική πρακτική, την ειρωνική διάθεση και τη σοβαρή πρόθεση. Με την ποικιλία των θεμάτων του και των τρόπων με τους οποίους γράφεται εξασφαλίζει όλες τις προϋποθέσεις μιας φιλικής ευχάριστης και τακτικής επικοινωνίας χρονογράφου και κοινού(...). (Από το σχολικό βιβλίο της Νεοελληνικής Γλώσσας Α΄Λυκείου).
Μια ακόμη προσπάθεια δημιουργικής γραφής, αυτή τη φορά με αφορμή τη διδασκαλία του χρονογραφήματος, απέφερε σημαντικούς και πρωτότυπους "καρπούς" από τους επίδοξους συντάκτες χρονογραφημάτων!
Ονόματα…για γέλια!
Φρίξος Χατζησαλάτας; παρών…Σεβαστή Φέτα; παρούσα…
Μα τι ονόματα και αυτά ρε παιδί μου;! Ονόματα…για γέλια ή και για κλάματα πολλές φορές…Και απ’ ότι βλέπω εδώ στον κατάλογο τα περισσότερα προέρχονται απ’ όλο τον μουσικό, θαλάσσιο και γαστρονομικό τομέα του Ελληνικού πολιτισμού και όχι μόνο.
Αλλά θα μου πείτε δεν φταίτε εσείς! Δεν φταίτε καθόλου εσείς, αλλά ούτε και επιφέρω ευθύνες στους γονείς σας, διότι τα επίθετα συγκεκριμένα, και όχι τόσο τα ονόματα, προέρχονται από τους προπαππούδες των παππούδων σας και μην σας πω και παλαιότερα.
Όσον αφορά στα ονόματα πάλι, εδώ μπορώ να πω πως δεν φταίνε τόσο οι γονείς αλλά οι γιαγιάδες και οι παππούδες, οι οποίοι χώνουνε αρκετές φορές, ειδικότερα στα χωριά και στις παραδοσιακές οικογένειες, την μύτη τους παντού!<< Όχι! Το παιδί θα το βγάλετε ΄΄Σαριμπάλα΄΄… Ο Χριστός και η Παναγία! Λες και είναι το παιδί ‘τόπι’. Είπα και ελάλησα.. το παιδί θα πάρει το δικό μου όνομα. Καλά μητέρα..>> Και συνεχίζοντας, κλείνοντας αυτή την παρένθεση θα διαβάσω και τα υπόλοιπα ονόματα μπας και τελειώνουμε επιτέλους…
Αρσινόη Σουβλάκη; παρούσα.. Μάρτιος Απρίλιος; παρών.. Ευλογέτα Φάλαινα; παρούσα.. Πόθος Καρπός; παρών.. και Ακίνδυνος Αλβανός; παρών..
Χμμ.. πολύ ωραία! Όλη εδώ!
Ααα...και μιας τώρα είχαμε αυτήν την συζήτηση για σπάνια, αστεία και παράξενα ονόματα, δεν θα πρέπει να νιώθετε κατώτεροι και μειονεκτικά απέναντι στους άλλους γιατί ποτέ δεν ξέρετε.. Αυτοί μπορεί να έχουν χειρότερο όνομα ή επίθετο από το δικό σας… Για παράδειγμα, η Φαίη Σκορδά ή η Ναταλία Γερμανού…καλύτερα επίθετα έχουν; Και όμως έχουν διαπρέψει ‘ας το πούμε’ στον καλλιτεχνικό και δημοσιογραφικό χώρο της τηλεόρασης. Αφού τώρα πλέον έκαναν καριέρα ή μάλλον κάποιος τις ανέδειξε δεν τους νοιάζει και τόσο για το όνομά τους αφού παίρνουν ένα ικανοποιητικό μισθό λέγοντας μπούρδες. Τελοσπάντων ξεφύγαμε από το θέμα μας πάλι…Ντριν! Ντριν!
- Το κουδούνι είναι; Χτύπησε κιόλας;
- Ναι κυρία..
- Καλώς.. περάστε έξω και τα λέμε την επόμενη ώρα…
Παυλίνα Τσιάρα, μαθήτρια Α΄Λυκείου
Περίεργα ονόματα.
Μου αρέσουν τα ασυνήθιστα ονόματα. Στην οικογένεια μου έχουμε σχεδόν όλοι ονόματα που αν φωνάξεις στο δρόμο θα γυρίσουν πάνω από 10 κεφάλια. Δεν έχω σκοπό να το διαιωνίσω αυτό. Δεν μου αρέσουν τα ονόματα που ακούγονται γελοία ή προκαλούν γελοίους συνειρμούς. Όπως επίσης και τα πολύ βαριά χριστιανικά όπως για παράδειγμα το όνομα Ορθόδοξος. Τα ασυνήθιστα ονόματα μου αρέσουν. Αλλά και πάλι έχω ακούσει μερικά αποτυχημένα κατά τη γνώμη μου όπως Σενέκας και Αστυάνακτας. Ειδικά όταν είναι αδέρφια και έχουν και οι δύο τέτοια ονόματα μου φαίνεται πολύ περίεργο. Αυτό που ο γονιός θέλει να επιδείξει το κάψιμό του και την πληρώνει το παιδί, δεν το καταλαβαίνω...
Επίσης δεν μου πολυαρέσουν τα άσχετα υποκοριστικά, οι μεταλλάξεις δηλαδή των ονομάτων, ενώ το όνομα είναι ωραίο με την αρχική του μορφή. Για παράδειγμα, για ποιόν λόγο να αλλάξει κάποιος το Παναγιώτα σε Πένυ; Θέλεις να το αλλάξεις; Το Γιώτα είναι πολύ καλύτερο. Εκνευρίζομαι όταν κάποιος συστήνεται ως Άκης. Τι θα πει Άκης; Μπορεί να βγαίνει απ' όλα τα ονόματα, σχεδόν, που υπάρχουν! Εν κατακλείδι, χίλιες φορές να έχει κάποιος ένα πρωτότυπο αλλά και εύηχο όνομα παρά ένα απίστευτα συνηθισμένο.
Τσιαούση Βάσια, μαθήτρια Α΄Λυκείου
Απλή πρωτοτυπία ή κάποιο τυπογραφικό λάθος;
Πώς θα αντιδρούσατε αν πηγαίνατε μια μέρα στην τράπεζα και η γραμματέας φώναζε τον κύριο μπροστά σας ,Ακίνδυνο Αλβανό; Και αυτό είναι μόνο η αρχή… Μην ακούτε όλες αυτές τις βλασφημίες περί οικονομικής κρίσης… Η κρίση βρίσκεται αλλού! Όπως φανερώνει και το ονοματεπώνυμο της κυρίας Κροίσης Πετρελαίου.
Θα θέλατε να διοργανώσετε ένα γλέντι με μπουφέ και κατσίκια για το γάμο της κόρης σας ; Καλέστε τώρα τον Σεραφείμ Μπουφέ! Είναι πραγματική εγγύηση… Το δηλώνει άλλωστε το επίθετό του … Ξέρει από καλούς μπουφέδες! Ή μήπως καλύτερα… την Διαλεχτή Κατσίκα; Είναι η καλύτερη στο κοπάδι της. Και αν δεν πάει κάτι καλά με τον γάμο, απευθυνθείτε στον Ζήση Γεράση .Θα αναλάβει κατ΄ιδίαν τον γαμπρό!
Μετά από όλα αυτά τα πρωτότυπα επίθετα μήπως πεινάσατε; Πεταχτείτε μέχρι την πιτσαρία της Σωτηρίας Πιτσάρας στο Κιλκίς! Τέτοια πίτσα δεν ξαναφαγε κανείς…
Και όταν συναντήσεις όλους αυτούς τους ανθρώπους, θα καταλάβεις πως σίγουρα ,όσο παράξενο και να ακούγεται το επίθετό σου… Είναι εντελώς φυσιολογικό σε σύγκριση με τα παραπάνω.
Το χρονογράφημα είναι είδος έντεχνου πεζού λόγου με λογοτεχνική συχνά χροιά· δημοσιεύεται σε εφημερίδες και σε περιοδικά· κυρίως σε εφημερίδες, αν και στην Ελλάδα τουλάχιστον ξεκίνησε από τα περιοδικά. Πρόθεσή του είναι να σχολιάσει την επικαιρότητα της κοινωνικής, της πολιτιστικής, της πολιτικής κτλ. ζωής. Κινείται δηλαδή σε κάθε κατεύθυνση και αγκαλιάζει κάθε μορφή ζωής που παρουσιάζει ευρύτερο ενδιαφέρον. Κατά πάγια συνήθεια, είναι σύντομο κείμενο ευχάριστο και καλύπτει συγκεκριμένη στήλη στην εφημερίδα ή στο περιοδικό. Γράφεται σε τόνο εύθυμο, χαριτωμένο, χιουμοριστικό, κάποτε επικριτικό, δηκτικό άλλοτε, συχνά ειρωνικό, παραινετικό, έμμεσα ή άμεσα διδακτικό και παιδαγωγικό. Αυτά σημαίνουν ότι συστεγάζει αρμονικά τη χάρη και τη σκωπτικότητα, την ευφυολογία και τον κριτικό στοχασμό, την αφηγηματική ροή και τη διδακτική πρακτική, την ειρωνική διάθεση και τη σοβαρή πρόθεση. Με την ποικιλία των θεμάτων του και των τρόπων με τους οποίους γράφεται εξασφαλίζει όλες τις προϋποθέσεις μιας φιλικής ευχάριστης και τακτικής επικοινωνίας χρονογράφου και κοινού(...). (Από το σχολικό βιβλίο της Νεοελληνικής Γλώσσας Α΄Λυκείου).
Μια ακόμη προσπάθεια δημιουργικής γραφής, αυτή τη φορά με αφορμή τη διδασκαλία του χρονογραφήματος, απέφερε σημαντικούς και πρωτότυπους "καρπούς" από τους επίδοξους συντάκτες χρονογραφημάτων!
Ονόματα…για γέλια!
Φρίξος Χατζησαλάτας; παρών…Σεβαστή Φέτα; παρούσα…
Μα τι ονόματα και αυτά ρε παιδί μου;! Ονόματα…για γέλια ή και για κλάματα πολλές φορές…Και απ’ ότι βλέπω εδώ στον κατάλογο τα περισσότερα προέρχονται απ’ όλο τον μουσικό, θαλάσσιο και γαστρονομικό τομέα του Ελληνικού πολιτισμού και όχι μόνο.
Αλλά θα μου πείτε δεν φταίτε εσείς! Δεν φταίτε καθόλου εσείς, αλλά ούτε και επιφέρω ευθύνες στους γονείς σας, διότι τα επίθετα συγκεκριμένα, και όχι τόσο τα ονόματα, προέρχονται από τους προπαππούδες των παππούδων σας και μην σας πω και παλαιότερα.
Όσον αφορά στα ονόματα πάλι, εδώ μπορώ να πω πως δεν φταίνε τόσο οι γονείς αλλά οι γιαγιάδες και οι παππούδες, οι οποίοι χώνουνε αρκετές φορές, ειδικότερα στα χωριά και στις παραδοσιακές οικογένειες, την μύτη τους παντού!<< Όχι! Το παιδί θα το βγάλετε ΄΄Σαριμπάλα΄΄… Ο Χριστός και η Παναγία! Λες και είναι το παιδί ‘τόπι’. Είπα και ελάλησα.. το παιδί θα πάρει το δικό μου όνομα. Καλά μητέρα..>> Και συνεχίζοντας, κλείνοντας αυτή την παρένθεση θα διαβάσω και τα υπόλοιπα ονόματα μπας και τελειώνουμε επιτέλους…
Αρσινόη Σουβλάκη; παρούσα.. Μάρτιος Απρίλιος; παρών.. Ευλογέτα Φάλαινα; παρούσα.. Πόθος Καρπός; παρών.. και Ακίνδυνος Αλβανός; παρών..
Χμμ.. πολύ ωραία! Όλη εδώ!
Ααα...και μιας τώρα είχαμε αυτήν την συζήτηση για σπάνια, αστεία και παράξενα ονόματα, δεν θα πρέπει να νιώθετε κατώτεροι και μειονεκτικά απέναντι στους άλλους γιατί ποτέ δεν ξέρετε.. Αυτοί μπορεί να έχουν χειρότερο όνομα ή επίθετο από το δικό σας… Για παράδειγμα, η Φαίη Σκορδά ή η Ναταλία Γερμανού…καλύτερα επίθετα έχουν; Και όμως έχουν διαπρέψει ‘ας το πούμε’ στον καλλιτεχνικό και δημοσιογραφικό χώρο της τηλεόρασης. Αφού τώρα πλέον έκαναν καριέρα ή μάλλον κάποιος τις ανέδειξε δεν τους νοιάζει και τόσο για το όνομά τους αφού παίρνουν ένα ικανοποιητικό μισθό λέγοντας μπούρδες. Τελοσπάντων ξεφύγαμε από το θέμα μας πάλι…Ντριν! Ντριν!
- Το κουδούνι είναι; Χτύπησε κιόλας;
- Ναι κυρία..
- Καλώς.. περάστε έξω και τα λέμε την επόμενη ώρα…
Παυλίνα Τσιάρα, μαθήτρια Α΄Λυκείου
Περίεργα ονόματα.
Μου αρέσουν τα ασυνήθιστα ονόματα. Στην οικογένεια μου έχουμε σχεδόν όλοι ονόματα που αν φωνάξεις στο δρόμο θα γυρίσουν πάνω από 10 κεφάλια. Δεν έχω σκοπό να το διαιωνίσω αυτό. Δεν μου αρέσουν τα ονόματα που ακούγονται γελοία ή προκαλούν γελοίους συνειρμούς. Όπως επίσης και τα πολύ βαριά χριστιανικά όπως για παράδειγμα το όνομα Ορθόδοξος. Τα ασυνήθιστα ονόματα μου αρέσουν. Αλλά και πάλι έχω ακούσει μερικά αποτυχημένα κατά τη γνώμη μου όπως Σενέκας και Αστυάνακτας. Ειδικά όταν είναι αδέρφια και έχουν και οι δύο τέτοια ονόματα μου φαίνεται πολύ περίεργο. Αυτό που ο γονιός θέλει να επιδείξει το κάψιμό του και την πληρώνει το παιδί, δεν το καταλαβαίνω...
Επίσης δεν μου πολυαρέσουν τα άσχετα υποκοριστικά, οι μεταλλάξεις δηλαδή των ονομάτων, ενώ το όνομα είναι ωραίο με την αρχική του μορφή. Για παράδειγμα, για ποιόν λόγο να αλλάξει κάποιος το Παναγιώτα σε Πένυ; Θέλεις να το αλλάξεις; Το Γιώτα είναι πολύ καλύτερο. Εκνευρίζομαι όταν κάποιος συστήνεται ως Άκης. Τι θα πει Άκης; Μπορεί να βγαίνει απ' όλα τα ονόματα, σχεδόν, που υπάρχουν! Εν κατακλείδι, χίλιες φορές να έχει κάποιος ένα πρωτότυπο αλλά και εύηχο όνομα παρά ένα απίστευτα συνηθισμένο.
Τσιαούση Βάσια, μαθήτρια Α΄Λυκείου
Απλή πρωτοτυπία ή κάποιο τυπογραφικό λάθος;
Πώς θα αντιδρούσατε αν πηγαίνατε μια μέρα στην τράπεζα και η γραμματέας φώναζε τον κύριο μπροστά σας ,Ακίνδυνο Αλβανό; Και αυτό είναι μόνο η αρχή… Μην ακούτε όλες αυτές τις βλασφημίες περί οικονομικής κρίσης… Η κρίση βρίσκεται αλλού! Όπως φανερώνει και το ονοματεπώνυμο της κυρίας Κροίσης Πετρελαίου.
Θα θέλατε να διοργανώσετε ένα γλέντι με μπουφέ και κατσίκια για το γάμο της κόρης σας ; Καλέστε τώρα τον Σεραφείμ Μπουφέ! Είναι πραγματική εγγύηση… Το δηλώνει άλλωστε το επίθετό του … Ξέρει από καλούς μπουφέδες! Ή μήπως καλύτερα… την Διαλεχτή Κατσίκα; Είναι η καλύτερη στο κοπάδι της. Και αν δεν πάει κάτι καλά με τον γάμο, απευθυνθείτε στον Ζήση Γεράση .Θα αναλάβει κατ΄ιδίαν τον γαμπρό!
Μετά από όλα αυτά τα πρωτότυπα επίθετα μήπως πεινάσατε; Πεταχτείτε μέχρι την πιτσαρία της Σωτηρίας Πιτσάρας στο Κιλκίς! Τέτοια πίτσα δεν ξαναφαγε κανείς…
Και όταν συναντήσεις όλους αυτούς τους ανθρώπους, θα καταλάβεις πως σίγουρα ,όσο παράξενο και να ακούγεται το επίθετό σου… Είναι εντελώς φυσιολογικό σε σύγκριση με τα παραπάνω.
Κατερίνα Τραψιώνη A3
Λίγο έως πολύ... παράξενα!
Από τα παλαιότερα χρόνια στην Ελλάδα, πολλοί γονείς αποφάσιζαν να δίνουν στα παιδιά τους ορισμένα ασυνήθιστα ονόματα. Μπορούμε να πούμε ότι ήταν και της <<μόδας>>. Έτσι, αυτά τα ονόματα ήταν και συνεχίζουν να είναι ποικίλα και εξαιρετικά ενδιαφέροντα.
Πολλά σπάνια, και τις περισσότερες φορές, αστεία. Προέρχονται από διάφορα χωριά της Ελλάδας και πολλά από τις μεγάλες πόλεις. Μερικά από αυτά είναι τα ονόματα Ανανίας, Αγορίτσα, Εφρόνιος, Μαυρίκιος, Αφθονία, Φωστήρα, Τερφονία, Αγαπήνωρ. Ακόμη, αξίζει να αναφερθούν τα ονόματα Τηλέφη, Αξιώτης, Αννίβας, Αριστόνους, Ασκληπιός, Γερβάσιος, Γιασεμής, Επιφάνιος, Ελπιδοφόρος. Επιπρόσθετα ασυνήθιστα μπορούμε να χαρακτηρίσουμε και τα ονόματα Ευθύφρων, Μαργαρίτης, Ιωνάθαν, Νεοπτόλεμος, Νικοκλής, Νικόστρατος, Σταμέλος, Ψαραντώνης, Σωσίπατρος, Τισσαφέρνης.
Όμως, μία αναφορά μόνο σε ονόματα δεν είναι αρκετή. Εντύπωση και γέλιο προκαλούν και πολλά επίθετα! Τέτοια είναι: Επίθετα που θυμίζουν ζώα. Γουρουνίδης, Κατσίκας, Φάλαινας. Επίθετα που θυμίζουν φαγητά. Φέτα, Χατζησαλάτας, Βερίκοκος, Σκορδαλιάς, Σουβλάκη, Λουκάνικας. Επίθετα αστεία. Φρίκης, Βρυκόλακας, Φόρτωμας, Σπάτουλας, Γεράσης, Ξεσφίγγης, Προσπαθόπουλος, Φουκαράς. Επίθετα που θυμίζουν περιοχές. Ηλίας, Τρίκαλας, Φάρσαλα, Κρήτης. Επίθετα προκλητικά. Καπνιστή, Τουρλού, Παπιομύτογλου, Λουσιμιάλογλου, Μπινές, Χορταριάρογλου.
Όλα αυτά τα ονόματα και τα επίθετα είναι, από τη μία πλευρά, αστεία. Από την άλλη, όμως, είναι τόσο πολύ ενδιαφέροντα και εντυπωσιακά, που δεν μπορούμε να ξεχάσουμε αυτά και, φυσικά, τους ανθρώπους που τα αντιπροσωπεύουν.
Τσαούση Ζωή, Α'3
Τρίτη 13 Μαΐου 2014
Κυριακή 11 Μαΐου 2014
ΝΥΧΤΕΡΙΝΟ ΤΡΕΝΟ ΓΙΑ ΤΗ ΛΙΣΑΒΟΝΑ
Όταν η Λογοτεχνία συναντάει την Ιστορία γεννιέται ένα βιβλίο που προβληματίζει, τέρπει και προσφέρει ανεκτίμητη γνώση πάνω στην ανθρώπινη ψυχή και τον λογισμό. Στη συγκεκριμένη περίπτωση το βιβλίο του Πασκάλ Μερσιέ εκτός των άλλων ενέπνευσε και την επιτυχημένη μεταφορά της ιστορίας στον κινηματογράφο.
Ο λατινιστής Ράιμουντ Γκρεγκόριους, καθηγητής σ’ ένα λύκειο της Βέρνης, πασίγνωστος για την εμμονή του στο μάθημά του και στην αξία της γνώσης, άνθρωπος μοναχικός, χωρίς οικογένεια, εγκαταλείπει ξαφνικά τη δουλειά του και παίρνει το πρώτο νυχτερινό τρένο για τη Λισαβόνα, απλώς και μόνο επειδή έτυχε να συναντήσει μια νεαρή γυναίκα στο ποτάμι, έτοιμη ν’ αυτοκτονήσει, και μαγεύτηκε ακούγοντάς τη να μιλάει πορτογαλικά.
Στη Λισαβόνα θα ακολουθήσει τα ίχνη ενός ποιητή, του Αμαντέου ντε Πράντου, θα γνωρίσει μέρη, ανθρώπους, γυναίκες, συνήθειες, βιβλία… και, το κυριότερο, σκέψεις, ιδέες, επιθυμίες. Και όταν έρθει αντιμέτωπος με το θάνατο, θα αναγκαστεί να αντικρίσει τη ζωή με άλλο μάτι.
Ένα εξαιρετικά λεπτοδουλεμένο μυθιστόρημα, ύμνος στην αξία της ζωής!
Στην ταινία εντυπωσιάζουν η προβολή της Λισαβόνας με την αριστοτεχνική φωτογραφία και η αφήγηση των γεγονότων της εποχής του δικτάτορα Σαλαζάρ.
Στη Λισαβόνα θα ακολουθήσει τα ίχνη ενός ποιητή, του Αμαντέου ντε Πράντου, θα γνωρίσει μέρη, ανθρώπους, γυναίκες, συνήθειες, βιβλία… και, το κυριότερο, σκέψεις, ιδέες, επιθυμίες. Και όταν έρθει αντιμέτωπος με το θάνατο, θα αναγκαστεί να αντικρίσει τη ζωή με άλλο μάτι.
Ένα εξαιρετικά λεπτοδουλεμένο μυθιστόρημα, ύμνος στην αξία της ζωής!
Στην ταινία εντυπωσιάζουν η προβολή της Λισαβόνας με την αριστοτεχνική φωτογραφία και η αφήγηση των γεγονότων της εποχής του δικτάτορα Σαλαζάρ.
Σάββατο 3 Μαΐου 2014
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ 2014 ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ
Οι πανελλαδικές εξετάσεις αρχίζουν. Παράλληλα με τις επαναλήψεις στα θεωρητικά του μαθήματος της νεοελληνικής γλώσσας (θεωρία και μεθοδολογία γραφής κειμένων στα διδαγμένα επικοινωνιακά πλαίσια, θεωρία του βιβλίου και σχεδιαγράμματα) είναι χρήσιμο να διαβάζουμε και να ασκούμαστε σε κείμενα γνήσιου επικοινωνιακού λόγου που διαθέτουν κι έναν επικαιρικό χαρακτήρα. Ως εκ τούτου, το κείμενο της Τασούλας Καραϊσκάκη από την Καθημερινή διαθέτει τα παραπάνω χαρακτηριστικά κι ενδείκνυται για επεξεργασία. Οι απαντήσεις του κριτηρίου είναι διαθέσιμες και θα αποστέλλονται σε όσους/-ες τις ζητήσουν.
Καλή άσκηση!
Α. ΚΕΙΜΕΝΟ
Ο στρεβλός ανθρωπισμός
(…) Και τι σχέση έχει σήμερα ο ανθρωπισμός με την αξία και την αξιοπρέπεια του ανθρώπου; Το πνευματικό κίνημα που κληροδοτήθηκε από τους Έλληνες και τους Λατίνους στους Ιταλούς της Αναγέννησης, ανανεώθηκε από τους Γάλλους Διαφωτιστές και τους Γερμανούς Φιλανθρωπιστές και Νεοανθρωπιστές του 18ου αι., εκσυγχρονίστηκε από τους μαρξιστές και τους υπαρξιστές του 20ού αι., στον 21ο αι. πέρασε ως ένας μάλλον θολός και ρευστός στόχος συχνά αντίρροπων ιδεολογιών. Ο ανθρωπισμός, σήμερα, δεν θέτει πλέον τον άνθρωπο στο επίκεντρο της μέριμνάς του. Δεν αποδέχεται τη βαριά ευθύνη που συνδέει τον έναν με τους άλλους ανθρώπους. Δεν πιστεύει στη συλλογική πάλη ενάντια στο «κακό».
Οι ουμανιστές έδιναν ιδιαίτερη σημασία στα ήθη. Με την επικράτηση του ατομικισμού, οι ανιδιοτελείς εξέπεσαν, ακόμη και το ιστορικό δημιούργημα της δυτικής οικονομίας, ο πολυμήχανος επιχειρηματίας, αντικαταστάθηκε από τον κερδοσκόπο που εγκαταλείπει την παραγωγική δραστηριότητα για να επιδοθεί στο χρηματιστηριακό κέρδος. Και εδραιώθηκε η πεποίθηση ότι ο ανθρωπισμός είναι εκ γενετής γνώρισμα, δεν χρειάζεται να τον κατακτήσουμε, γεννιόμαστε άτομα• η γνώση δεν τροποποιεί τον ανθρωπισμό μας. Κεντρική αξία είναι το χρήμα και καταδικαστέο αλλά δομικό χαρακτηριστικό της κοινωνίας η διαφθορά.
Που θεριεύει ανεμπόδιστη για έναν επιπλέον λόγο• εξαιτίας της αδιαφάνειας των κρατικών υπηρεσιών, που αποκλείει τις κοινωνίες από τη διαχείριση μεγάλων ζητημάτων. Αν όλοι είχαν τη δυνατότητα να γνωρίζουν τα πάντα για την ειρήνη, την ασφάλεια, το περιβάλλον, την οικονομία θα υπήρχε μικρότερη κρατική εξαπάτηση, πιο περιορισμένη επιχειρηματική παραπληροφόρηση, λιγότεροι λανθασμένοι οικονομικοί χειρισμοί. Και, εν προκειμένω, ανέγγιχτη βοήθεια προς πληγέντες.
Θα ήταν λογικό να υποθέσει κανείς ότι τα ηθικά αισθήματα, η εντιμότητα, η αλληλεγγύη, θα γίνουν σταθεροί τρόποι ζωής όταν θα συντελούν στην επιβίωση των περισσοτέρων. Όμως αυτό προϋποθέτει έναν εξανθρωπισμό, ξένο προς τη σημερινή μας ταυτότητα. Απαιτεί την ολοκλήρωση των πραγμάτων όχι αποκλειστικά μέσα στην οικονομία, αλλά και μέσα στον στοχασμό, τη φιλία, την αγάπη – το εξισωτικό τραγούδι της θεμελίωσης της κοινότητας των Ανθρώπων.
Τασούλα Καραϊσκάκη http://www.kathimerini.gr/authors?id=33 (διασκευή)
Β. ΘΕΜΑΤΑ
Α. Να παρουσιάσετε περιληπτικά το κείμενο, προκειμένου να δημοσιευτεί στο ιστολόγιο του σχολείου σας. (80-100 λέξεις)
Καλή άσκηση!
Ο στρεβλός ανθρωπισμός
(…) Και τι σχέση έχει σήμερα ο ανθρωπισμός με την αξία και την αξιοπρέπεια του ανθρώπου; Το πνευματικό κίνημα που κληροδοτήθηκε από τους Έλληνες και τους Λατίνους στους Ιταλούς της Αναγέννησης, ανανεώθηκε από τους Γάλλους Διαφωτιστές και τους Γερμανούς Φιλανθρωπιστές και Νεοανθρωπιστές του 18ου αι., εκσυγχρονίστηκε από τους μαρξιστές και τους υπαρξιστές του 20ού αι., στον 21ο αι. πέρασε ως ένας μάλλον θολός και ρευστός στόχος συχνά αντίρροπων ιδεολογιών. Ο ανθρωπισμός, σήμερα, δεν θέτει πλέον τον άνθρωπο στο επίκεντρο της μέριμνάς του. Δεν αποδέχεται τη βαριά ευθύνη που συνδέει τον έναν με τους άλλους ανθρώπους. Δεν πιστεύει στη συλλογική πάλη ενάντια στο «κακό».
Οι ουμανιστές έδιναν ιδιαίτερη σημασία στα ήθη. Με την επικράτηση του ατομικισμού, οι ανιδιοτελείς εξέπεσαν, ακόμη και το ιστορικό δημιούργημα της δυτικής οικονομίας, ο πολυμήχανος επιχειρηματίας, αντικαταστάθηκε από τον κερδοσκόπο που εγκαταλείπει την παραγωγική δραστηριότητα για να επιδοθεί στο χρηματιστηριακό κέρδος. Και εδραιώθηκε η πεποίθηση ότι ο ανθρωπισμός είναι εκ γενετής γνώρισμα, δεν χρειάζεται να τον κατακτήσουμε, γεννιόμαστε άτομα• η γνώση δεν τροποποιεί τον ανθρωπισμό μας. Κεντρική αξία είναι το χρήμα και καταδικαστέο αλλά δομικό χαρακτηριστικό της κοινωνίας η διαφθορά.
Που θεριεύει ανεμπόδιστη για έναν επιπλέον λόγο• εξαιτίας της αδιαφάνειας των κρατικών υπηρεσιών, που αποκλείει τις κοινωνίες από τη διαχείριση μεγάλων ζητημάτων. Αν όλοι είχαν τη δυνατότητα να γνωρίζουν τα πάντα για την ειρήνη, την ασφάλεια, το περιβάλλον, την οικονομία θα υπήρχε μικρότερη κρατική εξαπάτηση, πιο περιορισμένη επιχειρηματική παραπληροφόρηση, λιγότεροι λανθασμένοι οικονομικοί χειρισμοί. Και, εν προκειμένω, ανέγγιχτη βοήθεια προς πληγέντες.
Θα ήταν λογικό να υποθέσει κανείς ότι τα ηθικά αισθήματα, η εντιμότητα, η αλληλεγγύη, θα γίνουν σταθεροί τρόποι ζωής όταν θα συντελούν στην επιβίωση των περισσοτέρων. Όμως αυτό προϋποθέτει έναν εξανθρωπισμό, ξένο προς τη σημερινή μας ταυτότητα. Απαιτεί την ολοκλήρωση των πραγμάτων όχι αποκλειστικά μέσα στην οικονομία, αλλά και μέσα στον στοχασμό, τη φιλία, την αγάπη – το εξισωτικό τραγούδι της θεμελίωσης της κοινότητας των Ανθρώπων.
Τασούλα Καραϊσκάκη http://www.kathimerini.gr/authors?id=33 (διασκευή)
Β. ΘΕΜΑΤΑ
Α. Να παρουσιάσετε περιληπτικά το κείμενο, προκειμένου να δημοσιευτεί στο ιστολόγιο του σχολείου σας. (80-100 λέξεις)
(μονάδες 25)
Β1. Για ποιους λόγους, σύμφωνα με τη συγγραφέα, ο ανθρωπισμός απομακρύνεται σήμερα από την αξιοπρέπεια του ανθρώπου;
(μονάδες 10)
Β2. α . Να βρείτε πέντε (5) λέξεις ή φράσεις ποιητικής λειτουργίας της γλώσσας στο κείμενο
(μονάδες 5)
β. Με ποιον τρόπο αναπτύσσεται η τελευταία παράγραφος του κειμένου;
(μονάδες 5)
Β3. Να δώσετε μία συνώνυμη για καθεμία από τις υπογραμμισμένες λέξεις του κειμένου
(μονάδες 10)
Β4. Το πνευματικό κίνημα που κληροδοτήθηκε από τους Έλληνες και τους Λατίνους στους Ιταλούς της Αναγέννησης, ανανεώθηκε από τους Γάλλους Διαφωτιστές και τους Γερμανούς Φιλανθρωπιστές και Νεοανθρωπιστές του 18ου αι., εκσυγχρονίστηκε από τους μαρξιστές και τους υπαρξιστές του 20ού αι.,: Να μετατρέψετε την παραπάνω σύνταξη στην αντίθετή της (από ενεργητική σε παθητική και αντίστροφα).
(μονάδες 5)
Γ. Σε μια συζήτηση στρογγυλής τράπεζας που διεξάγεται στη δημοτική ενότητα της περιοχής σας, με θέμα την ενίσχυση του ανθρωπισμού στη σημερινή εποχή της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης, αναλαμβάνετε να παρουσιάσετε τη γραπτή εισήγησή σας, ως εκπρόσωπος του συμβουλίου των μαθητών των Λυκείων της περιοχής. Στην εισήγησή σας θα εξετάσετε τα αίτια της υποχώρησης των ανθρωπιστικών ιδανικών και θα προτείνετε στρατηγικές για την επανάκτησή τους αλλά και για την καλλιέργειά τους.
(μονάδες 40)
Έρευνα-Επεξεργασία κειμένου: Ελένη Παπαδοπούλου, φιλόλογος
Πέμπτη 1 Μαΐου 2014
Μάης
Ο Μάης είναι ποιητικός μήνας. Το όνομά του κατά μία εκδοχή, το πήρε από το όνομα της Μαίας ,μητέρας του Ερμή, για την οποία γίνονταν θυσίες την πρώτη του μηνός. Ο λαός που τραγούδησε έντεχνα τις χαρές και τις πίκρες της ζωής του, δεν άφησε ανύμνητο και τον γλυκύτατο μήνα της άνοιξης. Έφκιασε και γι' αυτόν πολλά τραγούδια, όπου υμνεί τα κάλλη της φύσης και την ομορφιά της ζωής. Η φύση δε και η ζωή αποτελούν το στημόνι και το υφάδι που συνταιριάζονται περίτεχνα στον αργαλειό της λαϊκής τέχνης και γίνονται όμορφα τραγούδια:
Ήρθεν ο Μάης, ήρθεν ο Μάης κι ο μήνας!
Σεβαίνει με τα κάματα, με τα τρανά ισκιάδια!
Ασχήμαιναν οι όμορφες κι ομόρφαινεν ο τόπος!
Ασχήμαινε κι η αγάπη μου και δεν την αγνωρίζω!
Σεβαίνω, βγαίνω, την τηρώ και δεν την αγνωρίζω!
Ήρθεν ο Μάης, ήρθεν ο Μάης κι ο μήνας!
Σεβαίνει με τα κάματα, με τα τρανά ισκιάδια!
Ασχήμαιναν οι όμορφες κι ομόρφαινεν ο τόπος!
Ασχήμαινε κι η αγάπη μου και δεν την αγνωρίζω!
Σεβαίνω, βγαίνω, την τηρώ και δεν την αγνωρίζω!
Λαογραφικά Δυτικής Μακεδονίας του Φώτη Δ. Παπανικολάου, Θεσσαλονίκη 1962
Κυριακή 27 Απριλίου 2014
ΘΕΜΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΚΤΗ ΤΟΥ Μ. ΣΑΧΤΟΥΡΗ
Α. ΚΕΙΜΕΝΟ
Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ
΄Ενας μπαξές γεμάτος αίμα
είν’ ο ουρανός
και λίγο χιόνι
έσφιξα τα σκοινιά μου
πρέπει και πάλι να ελέγξω
τ’ αστέρια
εγώ
κληρονόμος πουλιών
πρέπει
έστω και με σπασμένα φτερά
να πετάω.
(Τα φάσματα ή η χαρά στον άλλο δρόμο, 1958)
1. Ένα από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Σαχτούρη είναι η εικονοποιία. Να βρείτε τρεις ιδεοπλαστικές εικόνες του ποιήματος που παραπέμπουν στη δύσκολη μεταπολεμική εποχή στην οποία αναφέρεται. (Μονάδες 15)
2. Οι λέξεις που χρησιμοποιεί ο ποιητής έχουν σχέση με το λεξιλόγιο της καθημερινής ομιλίας. Να εντοπίσετε τέσσερες λέξεις και να σχολιάσετε τον ρόλο τους στο ποίημα (Μονάδες 20)
3. Να σχολιάσετε τον τίτλο του ποιήματος (Μονάδες 20)
4. Ο χώρος του ποιήματος καλύπτει δύο επίπεδα: το γήινο και το ουράνιο. Αφού εντοπίσετε και σχολιάσετε τα δύο επίπεδα να αναπτύξετε την άποψή σας για το τι συμβολίζει ο ουρανός (Μονάδες 25)
5. Να συγκρίνετε, ως προς το περιεχόμενο και τη μορφή, το ποίημα του Μίλτου Σαχτούρη "Ο Ελεγκτής" και το ποίημα του Ανέστη Ευαγγέλου "ο ποιητής" ( Μονάδες 20)
Ο π ο ι η τ ή ς
Είχε ανεβεί στην πιο ψηλή κορφή
κι η φωνή του, λευκό πουλί στον ουρανό.
Στους πρόποδες μυρμήγκιαζε πλήθος αμέτρητο
άκουγαν τη φωνή κι ολοένα ανέβαιναν
μίκραινε ο κύκλος και κρατούσαν ξύλα
μαχαίρια κράταγαν και πέτρες και πλησίαζαν
ακούγονταν κραυγές σκοτώστε τον
να πέφτουν άρχισαν μετά οι πρώτες πέτρες
λάμψαν στον ήλιο τα μαχαίρια
κατάλαβε το τέλος του.
Όμως η φωνή του,
λευκό πουλί πέταγε πάνω απ’ τα κεφάλια τους
και δεν τη φτάναν οι κραυγές και τα μαχαίρια
Επιμέλεια: Ελένη Παπαδοπούλου, φιλόλογος
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)